Document structure
View explanations
Referenced documents
Document Highlights
Consolidated publications
Return back Consolidated versions (02/08/2021 - 30/12/2021)
ფასიანი ქაღალდების ბაზრის შესახებ
ამ კანონის მიზანია საქართველოში ფასიანი ქაღალდების ბაზრის განვითარება, ფასიანი ქაღალდების ბაზარზე ინვესტორთა ინტერესების დაცვა, ემიტენტთა მიერ ფასიანი ქაღალდების საჯარო შეთავაზებისას მათი ინფორმაციის, აგრეთვე ფასიანი ქაღალდებით საჯარო ვაჭრობის ღიაობის უზრუნველყოფა, ფასიანი ქაღალდებით საჯარო ვაჭრობაში სამართლიანი წესებისა და თავისუფალი კონკურენციის დამკვიდრება.
1. ფასიან ქაღალდებთან დაკავშირებულ ურთიერთობებს აწესრიგებს ეს კანონი, საქართველოს სამოქალაქო კოდექსი და საქართველოს სხვა საკანონმდებლო აქტები.
2. ამ კანონით არ განისაზღვრება სამთავრობო ფასიანი ქაღალდების ემისიისა და განთავსების წესები.
3. სახელმწიფო საკუთრების გასხვისების წესები განსაზღვრულია „სახელმწიფო ქონების შესახებ“ საქართველოს კანონით.
4. ეს კანონი აწესრიგებს ფასიანი ქაღალდების საჯარო შეთავაზებასა და მიმოქცევასთან დაკავშირებულ ურთიერთობებს, განსაზღვრავს ფასიანი ქაღალდების ბაზარზე საფონდო ბირჟების, ცენტრალური დეპოზიტარების, ფასიანი ქაღალდების რეგისტრატორების, საბროკერო კომპანიებისა და ბროკერების საქმიანობის წესებსა და პასუხისმგებლობას, აგრეთვე დამატებით მოთხოვნებს იმ საწარმოთა საქმიანობის წესისა და პასუხისმგებლობის მიმართ, რომელთა ფასიანი ქაღალდების საჯარო შეთავაზება და გაყიდვაც ხორციელდება.
41. ამ კანონით არ განისაზღვრება „საინვესტიციო ფონდების შესახებ“ საქართველოს კანონით გათვალისწინებული საინვესტიციო ფონდების ერთეულების ემისიისა და საინვესტიციო ფონდების ან/და მათი სახელით მოქმედი აქტივების მმართველი კომპანიების მიერ აღნიშნული საინვესტიციო ფონდების ერთეულების საჯარო შეთავაზების წესები. ეს წესები დგინდება „საინვესტიციო ფონდების შესახებ“ საქართველოს კანონით.
5. საქართველოს ეროვნული ბანკის უფლებამოსილებანი განისაზღვრება ამ კანონითა და სხვა საკანონმდებლო და კანონქვემდებარე აქტებით.
6. ფინანსური ინსტიტუტები (გარდა კომერციული ბანკებისა) უფლებამოსილი არიან, განვითარებული ქვეყნების შესაბამისი ორგანოების მიერ მინიჭებული უფლებამოსილების საფუძველზე, საქართველოს ტერიტორიაზე დამატებითი უფლებამოსილების მინიჭების გარეშე განახორციელონ თავიანთი საქმიანობა საქართველოს კანონმდებლობის შესაბამისად.
7. საფონდო ბირჟებისა და ცენტრალური დეპოზიტარების საქმიანობა ეფუძნება თვითრეგულირების პრინციპს, რომლის მიხედვითაც, ისინი თვითონ არეგულირებენ თავიანთ საქმიანობას საქართველოს კანონმდებლობის შესაბამისად.
8. სახელმწიფო ორგანოებს ან/და სახელმწიფოს წილობრივი მონაწილეობით შექმნილ საწარმოებს, სადაც სახელმწიფოს წილობრივი მონაწილეობა 50%-ს აღემატება, ეკრძალებათ ფინანსურ ინსტიტუტებში წილის ფლობა, გარდა „საქართველოს ეროვნული ბანკის შესახებ“ საქართველოს ორგანული კანონით გათვალისწინებული შემთხვევებისა.
საქართველოს 1999 წლის 30 აპრილის კანონი №1929-სსმI, №14(21), 13.05.1999წ., მუხ.59
საქართველოს 2007 წლის 27 მარტის კანონი №4520-სსმI, №9, 31.03.2007წ., მუხ.85
საქართველოს 2007 წლის 11 ივლისის კანონი №5269-სსმI, №30, 30.07.2007წ., მუხ.340
საქართველოს 2008 წლის 14 მარტის კანონი №5910-სსმI, №7, 26.03.2008წ., მუხ.30
საქართველოს 2009 წლის 24 სექტემბრის კანონი №1678-სსმI, №29, 12.10.2009წ., მუხ.161
საქართველოს 2009 წლის 3 ნოემბრის კანონი №1944-სსმI, №35, 19.11.2009წ., მუხ.249
საქართველოს 2010 წლის 21 ივლისის კანონი №3519 - სსმ I, №48, 09.08.2010 წ., მუხ.320
საქართველოს 2015 წლის 3 სექტემბრის კანონი №4201 - ვებგვერდი, 10.09. 2015 წ.
საქართველოს 2017 წლის 10 მარტის კანონი №441 - ვებგვერდი, 22.03.2017წ.
საქართველოს 2019 წლის 20 დეკემბრის კანონი №5668 – ვებგვერდი, 31.12.2019წ.
საქართველოს 2020 წლის 29 ივნისის კანონი №6673 – ვებგვერდი, 07.07.2020წ.
საქართველოს 2020 წლის 14 ივლისის კანონი №6806 – ვებგვერდი, 22.07.2020წ.
ამ კანონში გამოყენებულ ტერმინებს აქვთ შემდეგი მნიშვნელობა:
1. ანგარიშვალდებული საწარმო – ამ კანონის მე -9 მუხლის პირველი პუნქტით განსაზღვრული საწარმო .
2. არსებითი (ფაქტი ან მოვლენა) – ფაქტი ან მოვლენა, რომელსაც, კეთილგონიერების ფარგლებში, მნიშვნელოვნად მიიჩნევს ინვესტორი ან პოტენციური ინვესტორი ფასიანი ქაღალდების ყიდვა-გაყიდვასთან დაკავშირებულ გადაწყვეტილებათა მიღებისას.
3. აუდიტორი – „ბუღალტრული აღრიცხვის, ანგარიშგებისა და აუდიტის შესახებ“ საქართველოს კანონით განსაზღვრული აუდიტორი ან/და აუდიტორული (აუდიტური) ფირმა, რომელიც დამოუკიდებელია და არ არის იმ ემიტენტთან ან/და საწარმოსთან დაკავშირებული პირი, რომელსაც იგი აუდიტორულ მომსახურებას უწევს.
4. ბანკი – საბანკო დაწესებულება, რომელიც ორგანიზებულია „მეწარმეთა შესახებ“, ხოლო ლიცენზირებულია „კომერციული ბანკების საქმიანობის შესახებ“ საქართველოს კანონების მიხედვით.
5. ბენეფიციარი მესაკუთრე – პირი, რომელიც კანონის ან გარიგების საფუძველზე იღებს ფულად ან სხვა სახის სარგებელს და ამ სარგებლის სხვა პირისთვის გადაცემის ვალდებულება არ გააჩნია, ხოლო თუ ბენეფიციარი მესაკუთრე არის იდეალური მიზნებისათვის შექმნილი პირი, ან თუ მესაკუთრე იურიდიულ პირს არ გააჩნია მნიშვნელოვანი წილის მესაკუთრე პირი, მაშინ – მისი მმართველი ორგანოს წევრი.
51. რეგისტრირებული მესაკუთრე – პირი, რომელიც არ არის ფასიანი ქაღალდის ნომინალური მფლობელი ან რეგისტრირებული მფლობელის წარმომადგენელი და რომელიც აკმაყოფილებს ნებისმიერ შემდეგ მოთხოვნას :
ა ) არის ფასიანი ქაღალდის რეგისტრირებული მფლობელი, გარდა ნომინალური მფლობელისა;
ბ ) წერილობითი შეთანხმების საფუძველზე ნებას რთავს ნომინალურ მფლობელს, იმოქმედოს მისი ინტერესებისათვის;
გ ) იღებს ფულად მოგებას, როგორც ფასიანი ქაღალდის მესაკუთრე;
დ ) აქვს ფასიან ქაღალდთან დაკავშირებული ხმის განკარგვის უფლება;
ე ) აქვს საქართველოს კანონმდებლობით განსაზღვრული სხვა უფლება, გახდეს ფასიანი ქაღალდის რეგისტრირებული მესაკუთრე.
6. ბროკერი – ფიზიკური პირი, რომელიც დამქირავებელი საბროკერო კომპანიის სახელით ახორციელებს ფასიან ქაღალდებთან დაკავშირებულ გარიგებებს ან/და ეწევა ამასთან დაკავშირებულ სხვა მომსახურებას.
7. გაზეთი – გაზეთი ან ოფიციალური გამოცემა, რომელსაც ამ კანონის მიზნებისათვის ასეთად მიიჩნევს საქართველოს ეროვნული ბანკი.
8. (ამოღებულია ).
9. გაყიდვა – ხელშეკრულება ფასიანი ქაღალდების გაყიდვის ან სხვაგვარი გასხვისების შესახებ.
10. ლიცენზია – „ ლიცენზიებისა და ნებართვების შესახებ“ საქართველოს კანონის მე -3 მუხლის „ა “ ქვეპუნქტით განსაზღვრული ლიცენზია .
11. დაკავშირებული პირი:
ა ) ფიზიკურ პირთან ნათესაური კავშირის მქონე ის პირი, რომელიც, საქართველოს სამოქალაქო კოდექსის თანახმად, კანონისმიერ მემკვიდრეთა წრიდან I და II რიგში ირიცხება ;
ბ ) საწარმო, რომელშიც პირი პირდაპირ ან არაპირდაპირ ფლობს ისეთ წილს, რომელიც მას პრაქტიკულ საშუალებას აძლევს, ზემოქმედება მოახდინოს ამ საწარმოს გადაწყვეტილებებზე;
გ ) იმ საწარმოს მმართველი ორგანოს წევრი, რომელშიც პირი პირდაპირ ან არაპირდაპირ ფლობს ისეთ წილს , რომელიც მას პრაქტიკულ საშუალებას აძლევს, ზემოქმედება მოახდინოს ამ საწარმოს გადაწყვეტილებებზე ;
დ ) იურიდიული პირის შემთხვევაში :
დ . ა ) პირის მმართველი ორგანოს წევრი ან / და წარმომადგენლობაზე უფლებამოსილი პირი ;
დ . ბ) პირის პარტნიორი ან დამფუძნებელი, რომელსაც პრაქტიკული საშუალება აქვს, ზემოქმედება მოახდინოს ამ იურიდიული პირის გადაწყვეტილებებზე .
12. ემისიის პროსპექტი – წერილობითი შეტყობინება ან შეტყობინება ელექტრონული თუ ბეჭდვითი საინფორმაციო საშუალებებით, რომლის მიზანია ფასიანი ქაღალდის გასაყიდად შეთავაზება.
13. წინასწარი პროსპექტი – ემისიის პროსპექტი, რომელიც წარედგინა საქართველოს ეროვნულ ბანკს, მაგრამ ჯერ არ დამტკიცებულა მის მიერ.
14. დამტკიცებული პროსპექტი – ემისიის პროსპექტი, რომელიც დამტკიცებულია საქართველოს ეროვნული ბანკის მიერ.
15. საბოლოო პროსპექტი – დამტკიცებული პროსპექტისა და დამტკიცებული შეთავაზების პირობების დოკუმენტის ერთობლიობა.
151. შეთავაზების პირობების დოკუმენტი − დოკუმენტი, რომელიც საბოლოო პროსპექტის განუყოფელი ნაწილია და რომლითაც საქართველოს ეროვნული ბანკის მიერ დადგენილი წესით ზუსტდება შეთავაზების საბოლოო პირობები.
16. ემიტენტი – პირი, აგრეთვე იურიდიული პირის სტატუსის არმქონე წარმონაქმნი, რომლებიც უშვებენ ფასიან ქაღალდებს.
17. (ამოღებულია).
18. ფასიანი ქაღალდების შესახებ კანონმდებლობა – ეს კანონი, ფასიანი ქაღალდების ბაზრის მარეგულირებელი სხვა კანონები და კანონქვემდებარე აქტები, რომელთა შესრულებას ზედამხედველობს საქართველოს ეროვნული ბანკი თავისი კომპეტენციის ფარგლებში.
19. (ამოღებულია).
19 1. (ამოღებულია - 10.03.2017, №441).
20. კონტროლი (მნიშვნელოვანი წილი) – ვითარება, როდესაც პირი ან ურთიერთდაკავშირებულ პირთა წრე საწარმოში ხმების 10%-ზე მეტს ფლობს ან მას სხვაგვარად შეუძლია საწარმოს გაკონტროლება.
21. მეორადი საჯარო ვაჭრობა – ფასიანი ქაღალდის იმგვარი ყიდვა ან გაყიდვა, რომელიც:
ა) არ ხორციელდება ემიტენტის სახელით ან არ წარმოადგენს ამ კანონის მე-3, მე-4, მე-5, მე-6, მე-7, მე-8 მუხლების მიხედვით საჯარო შეთავაზების ნაწილს;
ბ) ღიაა პირდაპირი ან წარმომადგენლის საშუალებით მონაწილეობისათვის არანაკლებ 100 პირისათვის ან პირთა წინასწარ დაუზუსტებელი წრისათვის.
22. მმართველი ორგანო –– დადგენილი წესით არჩეული ან დანიშნული დირექტორები ან/და სამეთვალყურეო საბჭო.
23. პირი – იურიდიული ან ფიზიკური პირი.
24. რეგისტრირებული მფლობელი – ფასიანი ქაღალდების მესაკუთრე ან ნომინალური მფლობელი, რომელიც რეგისტრირებულია ფასიანი ქაღალდების რეესტრში.
25. რეკლამა – განცხადების გამოქვეყნება ნებისმიერი შესაძლო ფორმით, მათ შორის უწყებების, ნიშნების, ეტიკეტების, სავიზიტო ბარათების, წერილების, კატალოგების, ფასების ნუსხათა ჩვენებით, სურათების, ფოტოების გამოფენით, კინოფილმების დემონსტრაციით, აუდიო- ან ტელეგადაცემებით, კომპიუტერული ქსელებით, სხვადასხვა ჩანაწერების გავრცელებით და ნებისმიერი სხვა მსგავსი სახით.
26. საბროკერო კომპანია – იურიდიული პირი , რომელსაც აქვს საბროკერო საქმიანობის ლიცენზია .
27. სამეურნეო წელი – დროის პერიოდი ყოველი წლის 1 იანვრიდან 31 დეკემბრის ჩათვლით.
28. სამთავრობო ფასიანი ქაღალდი –– საქართველოს სახელმწიფოს მიერ გამოშვებული ფასიანი ქაღალდი.
29. საფონდო ბირჟა – ფასიანი ქაღალდების ორგანიზებული ბაზარი , რომელიც უზრუნველყოფს ფასიანი ქაღალდებისა და სხვა ფინანსური ინსტრუმენტების ყიდვა - გაყიდვის შესახებ წინადადებების შეგროვებას , ვაჭრობის ორგანიზებას დადგენილი წესებისა და პროცედურების შესაბამისად და ავრცელებს დადებულ გარიგებათა შესახებ და ფასებთან დაკავშირებულ სხვა ინფორმაციას .
30 . (ამოღებულია).
31. ფასიანი ქაღალდების შესახებ კანონმდებლობის უხეში დარღვევა – დარღვევა , რომელიც არ არის ტექნიკური ხასიათის და წარმოადგენს ფასიან ქაღალდებთან დაკავშირებული კანონების ან საფონდო ბირჟის ან დეპოზიტარის წესების მოთხოვნათა განზრახ უგულებელყოფას .
32. ფასიანი ქაღალდი (ფასიანი ქაღალდები ) – მიმოქცევადი ფინანსური ინსტრუმენტები და უფლებები , რომელთა საჯარო შეთავაზებაც შესაძლებელია წილობრივი თუ სასესხო ფასიანი ქაღალდების სახით (ან მათი კომბინირებული ვარიანტით ) ან რომლებიც შეიძლება გარდაიქმნას ასეთებად ან რომლებიც არიან ასეთებზე ხელმოწერისა თუ ასეთების შეძენის უფლების მატარებლები, საინვესტიციო ხელშეკრულებები და ფასიან ქაღალდებთან დაკავშირებული სხვა ინსტრუმენტები და უფლებები . ამ კანონით შემდეგი ინსტრუმენტები არ განიხილება და არ რეგულირდება, როგორც ფასიანი ქაღალდები :
ა ) ბანკების ვალდებულებები, დაკავშირებული დეპოზიტებთან ან სხვა ფიქსირებულ ვადიან დაფინანსებასთან, რომლებსაც წარმოქმნის კლიენტთა პირდაპირი, შუამავლების გარეშე მომსახურება და რომლებისთვისაც არ არის დამახასიათებელი საჯარო მიმოქცევა;
ბ ) ნებისმიერი სადაზღვევო პოლისი ან ენუიტური კონტრაქტი, გამოშვებული დაზღვევის შესახებ კანონმდებლობის შესაბამისად მოქმედი იურიდიული პირის მიერ ;
გ ) ჩეკი (რეგულირდება საქართველოს კანონით „ჩეკების შესახებ “);
გ 1 ) თამასუქი (რეგულირდება საქართველოს კანონით „თამასუქის შესახებ “);
გ2) დერივატივი, რომლის საჯარო შეთავაზება არ ხდება და რომლის ღირებულება და ფულადი ნაკადები საჯარო ფასიან ქაღალდზე დამოკიდებული არ არის;
დ) საქართველოს ეროვნული ბანკის მიერ დადგენილი წესებით განსაზღვრული გამონაკლისი ხელშეკრულებები ან ფინანსური ინსტრუმენტები, რომლებიც რეგულირდება შესაბამისად ამ კანონით ან სხვა კანონებით.
33. არამატერიალიზებული ფასიანი ქაღალდი – ფასიანი ქაღალდი, რომელიც არ არსებობს ქაღალდის ფორმით, მაგრამ არსებობს ჩანაწერის სახით ფასიანი ქაღალდების რეესტრში ან ნომინალური მფლობელების ჩანაწერებში რეგისტრირებული მესაკუთრის ან ნომინალური მფლობელის სახელზე.
34. საინვესტიციო ხელშეკრულება – ხელშეკრულება, რომლის მიხედვითაც ინვესტორი აძლევს სხვა პირს ფულს ან სხვა უფლებას საკუთრებაზე ეკონომიკურ საქმიანობაში დასაბანდებლად, შესაძლო შემოსავლის მიღების მიზნით.
35. სასესხო ფასიანი ქაღალდი – ფასიანი ქაღალდი, რომელიც ადასტურებს უფლებას განსაზღვრული ძირითადი თანხის პროცენტით ან უპროცენტოდ მიღებაზე; იგი მოიცავს სამთავრობო ფასიან ქაღალდებს, თუ შესაბამისი ნორმატიული აქტით სხვა რამ არ არის განსაზღვრული .
36. საჯარო ფასიანი ქაღალდები – იმ კლასის ფასიანი ქაღალდები, რომლებიც განთავსდა საჯარო შეთავაზების საფუძველზე (მათ შორის, „საინვესტიციო ფონდების შესახებ“ საქართველოს კანონის შესაბამისად) ან/და დაშვებულია სავაჭროდ საფონდო ბირჟაზე.
37. ფასიანი ქაღალდების ემისია (გამოშვება) – პროცედურა, რომლის საშუალებითაც ემიტენტი განათავსებს ფასიან ქაღალდებს.
38. ფასიანი ქაღალდების კლასი – ემიტენტის ყველა ის ფასიანი ქაღალდი , რომელიც ადასტურებს იდენტურ უფლება - მოვალეობებს .
39. წილობრივი ფასიანი ქაღალდი – ფასიანი ქაღალდი, რომელიც ადასტურებს მესაკუთრის წილს საწარმოში.
40. ფასიანი ქაღალდების ბაზრის მონაწილე – ინვესტორი, ემიტენტი, ფასიანი ქაღალდების ბაზრის რეგულირებადი მონაწილე, აუდიტორი.
41. ფასიანი ქაღალდების ბაზრის რეგულირებადი მონაწილე – საფონდო ბირჟა, ცენტრალური დეპოზიტარი, ფასიანი ქაღალდების რეგისტრატორი, ანგარიშვალდებული საწარმო, ფასიანი ქაღალდების ბაზრის შუამავალი.
42. ფასიანი ქაღალდების ბაზრის შუამავალი – საბროკერო კომპანია ან სხვა შუამავალი, რომლის საქმიანობასაც ზედამხედველობს საქართველოს ეროვნული ბანკი თავის მიერ დადგენილი წესებით.
43. ფასიანი ქაღალდის ნომინალური მფლობელი – იურიდიული პირი, რომელიც არის ფასიანი ქაღალდების ბაზრის შუამავალი, ბანკი ან ცენტრალური დეპოზიტარი, რომელსაც რეგისტრირებული მესაკუთრე (ან სხვა ნომინალური მფლობელი) წერილობითი ხელშეკრულებით ანიჭებს უფლებას, ფასიანი ქაღალდები ამ ნომინალური მფლობელის სახელზე შეიტანოს რეესტრში და რეგისტრირებული მესაკუთრის ან ნომინალური მფლობელის ინტერესებისათვის ჩაებას ამ ფასიან ქაღალდებთან დაკავშირებულ სხვა ოპერაციებში.
44. ფასიანი ქაღალდების რეგისტრატორი – საქართველოს ეროვნული ბანკის მიერ ლიცენზირებული იურიდიული პირი, რომელიც აწარმოებს ემიტენტის ფასიანი ქაღალდების რეესტრს და ასრულებს სხვა ფუნქციებს, რომლებიც განსაზღვრულია ემიტენტსა და ფასიანი ქაღალდების რეგისტრატორს შორის დადებული ხელშეკრულებით.
45. ფასიანი ქაღალდების რეესტრი – რეესტრი, რომელსაც აწარმოებს ემიტენტი ან ფასიანი ქაღალდების რეგისტრატორი და რომელშიც აღნიშნულია რეგისტრირებული მფლობელებისა და მათ მფლობელობაში არსებული ფასიანი ქაღალდების რაოდენობა, კლასი და მათთან დაკავშირებული, კანონმდებლობით განსაზღვრული სხვა ინფორმაცია .
46. ფასიანი ქაღალდების შეთავაზების ხელშეკრულება – ფასიანი ქაღალდების შეთავაზების განმახორციელებელ ემიტენტსა და ერთ ან რამდენიმე საბროკერო კომპანიას ან შესაბამისი ლიცენზიის მქონე ფინანსურ ინსტიტუტს შორის დადებული ხელშეკრულება, რომლითაც საბროკერო კომპანია (საბროკერო კომპანიები) ან შესაბამისი ლიცენზიის მქონე ფინანსური ინსტიტუტი (ფინანსური ინსტიტუტები) კისრულობს (კისრულობენ) ვალდებულებას, განათავსოს (განათავსონ) ფასიანი ქაღალდები გარანტირებულ საფუძველზე ან არაგარანტირებულ საფუძველზე, საქართველოს ეროვნული ბანკის მიერ დადგენილი წესების შესაბამისად:
ა) გარანტირებული საფუძველი ფასიანი ქაღალდების შეთავაზების ხელშეკრულებასთან დაკავშირებით ნიშნავს საბროკერო კომპანიების ან შესაბამისი ლიცენზიის მქონე ფინანსური ინსტიტუტების მიერ ემიტენტისაგან ფასიანი ქაღალდების მთელი ემისიის შესყიდვას, თავიანთ საკუთრებაში მისი დატოვების ან შემდგომი გადაყიდვის გარანტიით;
ბ) არაგარანტირებული საფუძველი ფასიანი ქაღალდების შეთავაზების ხელშეკრულებასთან დაკავშირებით ნიშნავს საბროკერო კომპანიების ან შესაბამისი ლიცენზიის მქონე ფინანსური ინსტიტუტების მიერ ემიტენტისაგან ფასიანი ქაღალდების მთელი ემისიის პირობით შესყიდვას, თავიანთ საკუთრებაში მისი დატოვების ან შემდგომი გადაყიდვის გარანტიის გარეშე.
47. შეთავაზება – გამოშვებული ან გამოსაშვები ფასიანი ქაღალდის ან მასზე საკუთრების უფლების გაყიდვის ან ანაზღაურებით გასხვისების ნებისმიერი ცდა. იგი არ გულისხმობს საბროკერო კომპანიისათვის ან შესაბამისი ლიცენზიის მქონე ფინანსური ინსტიტუტისათვის ანდა საბროკერო კომპანიის ან შესაბამისი ლიცენზიის მქონე ფინანსური ინსტიტუტის მიერ შეთავაზებულ წინადადებას, მონაწილეობა მიიღოს ფასიანი ქაღალდის ან მასზე საკუთრების უფლების შეთავაზების ხელშეკრულებაში.
48. შეთავაზების განაცხადი – ამ კანონის მე-4 მუხლის მე-2 პუნქტის შესაბამისად საქართველოს ეროვნული ბანკისთვის წარდგენილი განაცხადი, რომელიც გულისხმობს მის ნებისმიერ შესწორებას და ნებისმიერ ემისიის პროსპექტს, ანგარიშს ან დოკუმენტს, რომელიც ამ განაცხადის ნაწილია, უშუალოდ ან ჩართული მასზე მითითებით.
49. ჩანაწერი – ნებისმიერი ინფორმაცია, წარმოდგენილი ანგარიშის, კორესპონდენციის, მაგნიტურ ფირსა და კომპიუტერის დისკზე ჩანაწერებისა თუ სხვა სახით, რომელთა წაკითხვაც შესაძლებელია ჩვეულებრივ ან რაიმე ტექნიკური საშუალებებით.
50. ცენტრალური დეპოზიტარი (დეპოზიტარი) – საქართველოს ეროვნული ბანკის მიერ ლიცენზირებული იურიდიული პირი, რომელიც უფლებამოსილია რეგისტრირებული მესაკუთრის ან ნომინალური მფლობელის დავალებით აწარმოოს ფასიანი ქაღალდების ცენტრალური კლირინგი და ანგარიშსწორება, აგრეთვე განახორციელოს სპეციალიზებული დეპოზიტარის და საქართველოს ეროვნული ბანკის მიერ დადგენილი წესებით განსაზღვრული სხვა მომსახურება.
501. წევრი – საფონდო ბირჟის ან ცენტრალური დეპოზიტარის კლიენტი, რომელიც საფონდო ბირჟის ან ცენტრალური დეპოზიტარის წესის შესაბამისად აღიარებულია საფონდო ბირჟის ან ცენტრალური დეპოზიტარის წევრად .
51. წერილობითი ფორმა – კომუნიკაციის ნაბეჭდი, ლითოგრაფიული ან ნებისმიერი გრაფიკული ფორმა.
52. (ამოღებულია – 10.04.2012, №6022 ).
53. განვითარებული ქვეყნები – საქართველოს ეროვნული ბანკის მიერ განსაზღვრულ განვითარებული ქვეყნების ნუსხაში შეტანილი ქვეყნები.
54. ფინანსური ინსტიტუტი – იურიდიული პირი, რომლის საქმიანობაა ფინანსური მომსახურების განხორციელება და რომელიც მოქმედებს კომერციული ბანკის, სადაზღვევო ორგანიზაციის, გადამზღვეველი კომპანიის, საინვესტიციო ბანკის, საფონდო ბირჟის, ცენტრალური დეპოზიტარის, საბროკერო კომპანიის, მიკროსაფინანსო ორგანიზაციის, საკრედიტო კავშირის, საინვესტიციო ფონდის, აქტივების მმართველი კომპანიის ან საგადახდო მომსახურების პროვაიდერის სახით. საქართველოს ეროვნულ ბანკს შეუძლია გააფართოოს და განმარტოს ფინანსური ინსტიტუტების ჩამონათვალი.
55. საინვესტიციო ფონდი – „საინვესტიციო ფონდების შესახებ“ საქართველოს კანონით განსაზღვრული საინვესტიციო ფონდი.
56. (ამოღებულია - 14.07.2020, №6806).
57. გათვითცნობიერებული (გამოცდილი) ინვესტორი – პირი, რომელსაც აქვს საკმარისი გამოცდილება, ქონება ან შემოსავალი იმისათვის, რომ მან აიტანოს საინვესტიციო საქმიანობით გამოწვეული ფინანსური ზარალი. გათვითცნობიერებული (გამოცდილი) ინვესტორი არის მნიშვნელოვანი ქონებით უზრუნველყოფილი პირი, ფინანსური ინსტიტუტი, ფინანსური ინსტიტუტის დირექტორი, იურიდიული პირი, რომლის კაპიტალის ოდენობა აღემატება 1 მილიონ ლარს, ან სხვა პირი, რომელიც ასეთად აღიარებულია საქართველოს ეროვნული ბანკის მიერ.
58. მნიშვნელოვანი ქონებით უზრუნველყოფილი პირი – პირი, რომლის დადასტურებული ქონება აღემატება 3 მილიონ ლარს ან წლიური შემოსავალი ბოლო 3 წლის განმავლობაში აღემატება 200,000 ლარს.
59. (ამოღებულია - 14.07.2020, №6806).
60. (ამოღებულია - 14.07.2020, №6806).
61. ფასიანი ქაღალდების თავისუფალი ბრუნვის კოეფიციენტი – ემიტენტის მიერ გამოშვებული და განთავსებული რომელიმე კლასის ფასიანი ქაღალდების წილი, რომელიც არ განეკუთვნება ქვემოთ ჩამოთვლილ არც ერთ კატეგორიას:
ა) პირის (მათ შორის, ემიტენტის) რეგისტრირებულ საკუთრებაში არსებულ 5%-იან ან უფრო მსხვილ ამ კლასის ფასიანი ქაღალდების პაკეტს, გარდა იმ ფასიანი ქაღალდების პაკეტისა, რომელსაც დეპოზიტარული ხელწერილების გამოშვების მიზნით რეგისტრირებულ საკუთრებაში ფლობს საერთაშორისო დეპოზიტარი;
ბ) სახელმწიფო ორგანოების, მუნიციპალიტეტების ან საჯარო სამართლის იურიდიული პირების რეგისტრირებულ საკუთრებაში არსებულ ფასიან ქაღალდებს;
გ) ემიტენტის მმართველი ორგანოს წევრებისა და თანამშრომლების რეგისტრირებულ საკუთრებაში არსებულ ფასიან ქაღალდებს .
62. უცხო ქვეყნის აღიარებული საფონდო ბირჟა – საქართველოს ეროვნული ბანკის მიერ აღიარებულ ბირჟათა სიაში შეყვანილი საფონდო ბირჟა, რომლის წესები შეესაბამება საერთაშორისო სტანდარტებსა და პრაქტიკას. ასეთ ბირჟებს, როგორც მინიმუმი, მიეკუთვნებიან განვითარებულ ქვეყნებში არსებული, მაღალი საერთაშორისო რეპუტაციის მქონე ბირჟები.
63. კოტირება – საფონდო ბირჟის მიერ ფასიანი ქაღალდის ოფიციალური ფასის ან / და ფასთა ინტერვალის დადგენა გარკვეული თარიღისათვის , გაანგარიშებული დადებული გარიგებების ან / და გაკეთებული სავაჭრო განაცხადების საფუძველზე , ბირჟის მიერ დამტკიცებული მეთოდიკის შესაბამისად .
64. კონსოლიდირებული ფინანსური ანგარიში – ფინანსური ანგარიში , რომელიც მოიცავს როგორც მშობელი , ისე შვილობილი საწარმოს ფინანსურ ანგარიშებს .
65. შვილობილი საწარმო (შვილობილი ორგანიზაცია) – იურიდიული პირი, რომელშიც ფასიანი ქაღალდების ბაზრის რეგულირებადი მონაწილე ფლობს წილის (ხმის უფლების მქონე აქციების, პაის) 50 პროცენტს ან 50-ზე მეტ პროცენტს, ხოლო იურიდიული სტატუსის არმქონე ორგანიზაციული წარმონაქმნის შემთხვევაში – აკონტროლებს მას.
66. ფილიალი – ფასიანი ქაღალდების ბაზრის რეგულირებადი მონაწილის სტრუქტურული ქვედანაყოფი, სადაც უშუალოდ ხორციელდება ფასიანი ქაღალდების ბაზრის რეგულირებადი მონაწილის წესდებით განსაზღვრული საქმიანობა ან მისი ნაწილი.
67. საპენსიო სააგენტო − დამოუკიდებელი საჯარო სამართლის იურიდიული პირი − საპენსიო სააგენტო.
68. ბენჩმარკი − ნებისმიერი საჯაროდ ხელმისაწვდომი ან გამოქვეყნებული განაკვეთი, ინდექსი ან რიცხვი, რომელიც პერიოდულად ან რეგულარულად განისაზღვრება ფორმულის გამოყენებით, ერთი ან რამდენიმე აქტივის ღირებულების, ფასების (მათ შორის, საპროგნოზო ფასების), საპროცენტო განაკვეთების ან სხვა ღირებულებების (მათ შორის, საპროგნოზო განაკვეთების) ან კვლევების საფუძველზე და რომლის მიხედვითაც განისაზღვრება ფინანსურ ინსტრუმენტში გადასახდელი თანხა ან ფინანსური ინსტრუმენტის ღირებულება.
საქართველოს 1999 წლის 30 აპრილის კანონი №1929-სსმI, №14(21), 13.05.1999წ., მუხ.59
საქართველოს 2003 წლის 18 ივლისის კანონი №2503-სსმI, №22, 08.08.2003წ., მუხ.156
საქართველოს 2007 წლის 27 მარტის კანონი №4520-სსმI, №9, 31.03.2007წ., მუხ.85
საქართველოს 2007 წლის 11 ივლისის კანონი №5269-სსმI, №30, 30.07.2007წ., მუხ.340
საქართველოს 2008 წლის 14 მარტის კანონი №5910-სსმI, №7, 26.03.2008წ., მუხ.30
საქართველოს 2009 წლის 24 სექტემბრის კანონი №1678-სსმI, №29, 12.10.2009წ., მუხ.161
საქართველოს 2009 წლის 3 ნოემბრის კანონი №1925-სსმI, №35, 19.11.2009წ., მუხ.235
საქართველოს 2010 წლის 23 მარტის კანონი №2831-სსმI, №19, 13.04.2010წ., მუხ.105
საქართველოს 2011 წლის 1 ივლისის კანონი №5009 - ვებგვერდი, 15.07.2011წ.
საქართველოს 2012 წლის 10 აპრილის კანონი №6022 – ვებგვერდი, 30.04.2012წ.
საქართველოს 2015 წლის 3 სექტემბრის კანონი №4201 - ვებგვერდი, 10.09. 2015 წ.
საქართველოს 2017 წლის 10 მარტის კანონი №441 - ვებგვერდი, 22.03.2017წ.
საქართველოს 2017 წლის 23 დეკემბრის კანონი №1903 - ვებგვერდი, 11.01.2018წ.
საქართველოს 2018 წლის 21 ივლისის კანონი №3312 – ვებგვერდი, 06.08.2018წ.
საქართველოს 2019 წლის 20 დეკემბრის კანონი №5668 – ვებგვერდი, 31.12.2019წ.
საქართველოს 2019 წლის 20 დეკემბრის კანონი №5680 – ვებგვერდი, 31.12.2019წ.
საქართველოს 2020 წლის 29 ივნისის კანონი №6673 – ვებგვერდი, 07.07.2020წ.
საქართველოს 2020 წლის 14 ივლისის კანონი №6806 – ვებგვერდი, 22.07.2020წ.
საქართველოს 2020 წლის 15 ივლისის კანონი №6982 – ვებგვერდი, 28.07.2020წ.
ფასიანი ქაღალდების საჯარო შეთავაზება
მუხლი 3. ფასიანი ქაღალდების საჯარო შეთავაზების ცნება
1. ფასიანი ქაღალდების საჯარო შეთავაზება არის წინადადება არანაკლებ 100 პირისათვის ან წინასწარ დაუზუსტებელი რაოდენობის პირთათვის ემიტენტის სახელით ფასიანი ქაღალდების პირდაპირი ან არაპირდაპირი მიყიდვის შესახებ. საჯარო შეთავაზებად მიიჩნევა აგრეთვე არაანგარიშვალდებული საწარმოს ფასიან ქაღალდებთან დაკავშირებით იმ პირის სახელით წამოყენებული ამგვარი წინადადება, რომელიც ემიტენტი არ არის. ნებისმიერ პირს შეუძლია განახორციელოს საჯარო შეთავაზება, თუ იგი საქართველოს ეროვნულ ბანკს წარუდგენს ამ კანონით განსაზღვრულ, თავის მიერ ხელმოწერილ შესაბამის ინფორმაციას (დოკუმენტებს) და მიაწვდის ძირითად ინფორმაციას თავის შესახებ. ასეთ შემთხვევაში საქართველოს ეროვნულ ბანკს შეუძლია დაადგინოს ფასიანი ქაღალდების საჯარო შეთავაზების განსხვავებული წესი.
2. ემიტენტმა საბროკერო კომპანიასთან ან შესაბამისი ლიცენზიის მქონე ფინანსურ ინსტიტუტთან უნდა დადოს ფასიანი ქაღალდების შეთავაზების ხელშეკრულება ფასიანი ქაღალდების განთავსების შესახებ.
3. იმ ემიტენტის ფასიანი ქაღალდების მფლობელს, რომელიც ფასიანი ქაღალდების საჯარო შეთავაზებას ახორციელებს ამ კანონის მე-5 მუხლის მიხედვით, უფლება აქვს წინადადებით მიმართოს ემიტენტს, დადგენილი წესით საჯარო შეთავაზებაში შეიტანოს მის მფლობელობაში არსებული ფასიანი ქაღალდები.
4. საჯარო შეთავაზება არასამთავრობო ემიტენტების, მათ შორის, მუნიციპალიტეტების მიერ ხორციელდება ამ კანონით დადგენილი წესით.
5. (ამოღებულია - 14.07.2020, №6806).
6. ფასიანი ქაღალდების შეთავაზება და მიყიდვა მხოლოდ გამოცდილი ინვესტორებისათვის არ განიხილება , როგორც საჯარო შეთავაზება .
საქართველოს 2007 წლის 11 ივლისის კანონი №5269-სსმI, №30, 30.07.2007წ., მუხ.340
საქართველოს 2008 წლის 14 მარტის კანონი №5910-სსმI, №7, 26.03.2008წ., მუხ.30
საქართველოს 2009 წლის 24 სექტემბრის კანონი №1678-სსმI, №29, 12.10.2009წ., მუხ.161
საქართველოს 2015 წლის 3 სექტემბრის კანონი №4201 - ვებგვერდი, 10.09. 2015 წ.
საქართველოს 2017 წლის 10 მარტის კანონი №441 - ვებგვერდი, 22.03.2017წ.
საქართველოს 2017 წლის 23 დეკემბრის კანონი №1903 - ვებგვერდი, 11.01.2018წ.
საქართველოს 2020 წლის 14 ივლისის კანონი №6806 – ვებგვერდი, 22.07.2020წ.
საქართველოს 2020 წლის 15 ივლისის კანონი №6982 – ვებგვერდი, 28.07.2020წ.
მუხლი 4. მოთხოვნები ემისიის პროსპექტისადმი
1. საჯარო შეთავაზება ხორციელდება მხოლოდ ემიტენტის მიერ ამ კანონისა და საქართველოს ეროვნული ბანკის მიერ დადგენილი წესების მოთხოვნათა დაცვით მომზადებული და დამტკიცებული ემისიის პროსპექტის გამოქვეყნებისთანავე ან მისი გამოქვეყნების შემდეგ.
2. ემიტენტი საჯარო შეთავაზებისათვის განკუთვნილი ფასიანი ქაღალდების ემისიის პროსპექტის დასამტკიცებლად საქართველოს ეროვნულ ბანკს მიმართავს და წარუდგენს შემდეგ დოკუმენტებს, რომლებიც საჯარო შეთავაზების განაცხადად მიიჩნევა:
ა) საქართველოს ეროვნული ბანკის მიერ დადგენილი წესის შესაბამისად შედგენილ განაცხადს;
ბ) წინასწარი პროსპექტის 3 ასლს, რომელიც ხელმოწერილია ემიტენტის სამეთვალყურეო საბჭოს თავმჯდომარისა და წარმომადგენლობაზე უფლებამოსილი პირის მიერ, თუ ემიტენტი საწარმოა, ხოლო სხვა ემიტენტის შემთხვევაში – იმ პირების მიერ, რომლებიც კანონით ემიტენტის მართვისთვის პასუხისმგებლებად არიან აღიარებული (პასუხისმგებელი პირები). წინასწარი პროსპექტი შეიცავს:
ბ.ა) ემიტენტის შესახებ ინფორმაციას, კერძოდ, მის სახელწოდებას (დასახელებას), მისამართსა და დაარსების თარიღს, განთავსებული ფასიანი ქაღალდების (ასეთის არსებობის შემთხვევაში) რაოდენობასა და კლასს; ყოველი მფლობელის სახელს, რომელიც აკონტროლებს ემიტენტს; თუ ემიტენტი საწარმოა – მისი მმართველი ორგანოს წევრთა სახელებს, საჭიროების შემთხვევაში – ემიტენტის მიერ შერჩეული ფასიანი ქაღალდების რეგისტრატორის სახელს, ინფორმაციას ზემოაღნიშნული პირების შესაძლო ინტერესთა კონფლიქტის შესახებ;
ბ.ბ) ბოლო 2 წლის განმავლობაში ემიტენტის საქმიანობის დახასიათებას და ამ საქმიანობასთან დაკავშირებულ შესაძლო ძირითად რისკებს. თუ ემიტენტი საქმიანობას 2 წელზე ნაკლები დროის განმავლობაში ახორციელებს, ამ პუნქტში აღნიშნულ ინფორმაციას იგი წარადგენს დაარსებიდან განაცხადის წარდგენამდე პერიოდისათვის;
ბ.გ) აუდიტორის მიერ დადასტურებულ ინდივიდუალურ ფინანსურ ანგარიშებს, ხოლო არსებობის შემთხვევაში – კონსოლიდირებულ ფინანსურ ანგარიშებს ბოლო 2 სამეურნეო წლისთვის, თუ საქართველოს ეროვნული ბანკის მიერ დადგენილი წესით სხვა რამ არ არის განსაზღვრული. თუ ემიტენტი საქმიანობას 2 წელზე ნაკლები დროის განმავლობაში ახორციელებს, იგი ამ პუნქტით გათვალისწინებულ ინფორმაციას დაარსებიდან განაცხადის წარდგენამდე პერიოდისთვის წარადგენს;
ბ.დ) გამოსაშვები ფასიანი ქაღალდების შესახებ ინფორმაციას, კერძოდ:
ბ.დ.ა) ინფორმაციას გამოსაშვები ფასიანი ქაღალდების კლასისა და საორიენტაციო რაოდენობის შესახებ;
ბ.დ.ბ) ხელმოწერის პროცედურის დეტალებს, ხოლო თუ საბროკერო კომპანიამ ან შესაბამისი ლიცენზიის მქონე ფინანსურმა ინსტიტუტმა ხელი მოაწერა ფასიანი ქაღალდების შეთავაზების ხელშეკრულებას და დათანხმდა, შეესყიდა ფასიანი ქაღალდების მთელი ემისიის ნაწილი – ასეთი გარიგების მიახლოებით დეტალებს;
ბ.დ.გ) იმის შესახებ ინფორმაციას, ხდება თუ არა ფასიანი ქაღალდების მფლობელთა სახელით ფასიანი ქაღალდების შეთავაზება, ხოლო ასეთი შეთავაზების შემთხვევაში – მათ სახელებს და თითოეული მათგანის მიერ შეთავაზებული ფასიანი ქაღალდების რაოდენობას;
ბ.დ.დ) სასესხო ფასიანი ქაღალდისათვის პროცენტის გაანგარიშების მეთოდს, თუ ფასიანი ქაღალდი პროცენტიანია; ინფორმაციას ფასიანი ქაღალდის ვადისა და ნებისმიერი ნებადართული დაფარვის პირობების შესახებ;
ბ.დ.ე) ინფორმაციას შეთავაზების შედეგად მიღებული შემოსავლების სავარაუდო გამოყენების შესახებ.
3. საქართველოს ეროვნული ბანკი უფლებამოსილია დაადგინოს ინფორმაციის წარდგენის გამარტივებული მოთხოვნები, აგრეთვე დაადგინოს დამატებითი მოთხოვნები, ამ მუხლის მე-2 პუნქტში აღნიშნული ინფორმაციის გარდა, სხვა ინფორმაციის მიწოდებისთვის, გამოშვებული თუ გამოსაშვები ფასიანი ქაღალდების სახეობების, ემიტენტის ტიპის, სასესხო ფასიანი ქაღალდების ვადიანობის მიხედვით.
31. რეზოლუციის რეჟიმში მყოფი კომერციული ბანკი საქართველოს ეროვნული ბანკის სამართლებრივი აქტით შეიძლება გათავისუფლდეს ამ მუხლით დადგენილი მოთხოვნების შესრულებისგან, თუ ეს აუცილებელია „საქართველოს ეროვნული ბანკის შესახებ“ საქართველოს ორგანული კანონით განსაზღვრული რეზოლუციის მიზნების მისაღწევად.
4. თუ ემიტენტი ანგარიშვალდებული საწარმოა და მას ბოლო 2 წლის განმავლობაში წარდგენილი აქვს ყველა აუცილებელი ანგარიში, საქართველოს ეროვნულ ბანკს შეუძლია, თავის მიერ დადგენილი წესების მიხედვით, არ მოითხოვოს სრული ემისიის პროსპექტის წარდგენა ან მოითხოვოს ემისიის პროსპექტისათვის საჭირო ინფორმაციის ნაწილის წარდგენა.
5. თუ ემისიის პროსპექტისთვის აუცილებელი ინფორმაცია უკვე წარედგინა საქართველოს ეროვნულ ბანკს, იგი შეიძლება ემისიის პროსპექტში ჩართულ იქნეს მასზე მითითების სახით, ამ კანონის მე-11 მუხლის მე-11 პუნქტის შესაბამისად.
6. ემიტენტს, რომლის ფასიანი ქაღალდები განთავსებულია უცხო ქვეყნის აღიარებულ საფონდო ბირჟათაგან ერთ-ერთზე მაინც, უფლება აქვს, საქართველოში ფასიანი ქაღალდების ემისია საქართველოს ეროვნული ბანკის მიერ დადგენილი წესით განახორციელოს.
7. შეთავაზების განაცხადის საქართველოს ეროვნული ბანკისთვის წარდგენიდან 15 დღის ვადაში საქართველოს ეროვნული ბანკი განიხილავს მას და თუ:
ა) მიიჩნევს, რომ წინასწარი პროსპექტი არ შეესაბამება ამ კანონს ან საქართველოს ეროვნული ბანკის მიერ დადგენილ წესებს, ემიტენტს უგზავნის წერილობით პასუხს, რომლითაც მოსთხოვს დამატებით ინფორმაციას, რომელიც საჭიროა წარდგენილი ინფორმაციის განმარტებისა და დაზუსტებისათვის, ან/და ემიტენტს მოსთხოვს წინასწარ პროსპექტში მითითებული ინფორმაციის სისწორის დამადასტურებელი დოკუმენტების წარდგენას. აღნიშნულ ნაკლოვანებათა გამოსწორების შემდეგ ემიტენტს შეუძლია წარადგინოს შეთავაზების განაცხადის შესწორებები. ეს შესწორებები ხელახლა განიხილება;
ბ) დაამტკიცებს ემისიის პროსპექტს, ემიტენტის წერილობითი მოთხოვნის შემთხვევაში აძლევს მას წერილობით თანხმობას ემისიის პროსპექტის დამტკიცებაზე;
გ) მიიჩნევს, რომ წარდგენილი ინფორმაცია არ შეესაბამება ამ კანონს ან საქართველოს ეროვნული ბანკის მიერ დადგენილ წესებს, ანდა თუ ემიტენტი უარს ამბობს ამ მუხლით გათვალისწინებული დოკუმენტების, მონაცემების ან ახსნა-განმარტებების წარდგენაზე, უფლებამოსილია წერილობით უარი განაცხადოს ემისიის პროსპექტის დამტკიცებაზე;
დ) ემიტენტს არ მიეწოდა ინფორმაცია წერილობით ამ პუნქტის „ა“, „ბ“ ან „გ“ ქვეპუნქტის შესაბამისად, 15 დღის გასვლის შემდეგ ემისიის პროსპექტი დამტკიცებულად მიიჩნევა.
8. საბოლოო პროსპექტში მითითებული მიმდინარე ფინანსური ინფორმაცია 18 თვეზე უფრო ადრინდელი არ უნდა იყოს. ტექსტში მოცემული აღწერა შესაძლო უახლეს თარიღს უნდა შეესაბამებოდეს.
9. შეთავაზების განაცხადის წარდგენის შემდეგ, მაგრამ არაუგვიანეს წინასწარი პროსპექტის დამტკიცებიდან 10 დღისა ან საქართველოს ეროვნული ბანკის მიერ დადგენილი წესით განსაზღვრული მეტი დროის განმავლობაში, ემიტენტმა საქართველოს ეროვნულ ბანკს დასამტკიცებლად უნდა წარუდგინოს შეთავაზების პირობების დოკუმენტის 3 ეგზემპლარი, რომელიც განიხილება შეთავაზების განაცხადის განხილვისთვის ამ მუხლის მე-7 პუნქტით დადგენილი პროცედურის შესაბამისად.
10. საქართველოს ეროვნული ბანკისთვის შეთავაზების პირობების დოკუმენტის წარდგენა არ უნდა იქნეს მიჩნეული ამ მუხლის მე-7 პუნქტის „ა“ ქვეპუნქტის მიხედვით შეტანილ შესწორებებად.
11. საქართველოს ეროვნული ბანკის მიერ ემისიის პროსპექტის დამტკიცება ადასტურებს, რომ ემიტენტის მიერ წარდგენილი ინფორმაცია შეესაბამება ამ კანონსა და საქართველოს ეროვნული ბანკის მიერ დადგენილ წესებს, მაგრამ ის არ ადასტურებს განცხადებული ინფორმაციის სისწორეს. ამასთანავე, იგი არ უნდა იქნეს მიჩნეული საქართველოს ეროვნული ბანკის რეკომენდაციად. ყოველი წინასწარი, დამტკიცებული და საბოლოო პროსპექტის წინა გვერდზე მკაფიოდ უნდა ჩანდეს შემდეგი სიტყვები: „საქართველოს ეროვნული ბანკის მიერ ემისიის პროსპექტის დამტკიცება შეეხება პროსპექტის ფორმას და იგი არ შეიძლება განხილულ იქნეს, როგორც დასკვნა მისი შინაარსის სისწორის ან მასში აღწერილი ინვესტიციების ღირებულების შესახებ“.
12. გარდა ამ მუხლის მე-13 პუნქტით გათვალისწინებული შემთხვევებისა, საბოლოო პროსპექტში არსებითი მოვლენის არასწორად გადმოცემისათვის ან განუცხადებლობისათვის ან შეცდომაში შემყვანი ინფორმაციის მითითებისათვის ამ კანონის შესაბამისად პასუხისმგებლობა შეიძლება დაეკისროს შემდეგ პირებს:
ა) ემიტენტს, წარმომადგენლობაზე უფლებამოსილ პირსა და სამეთვალყურეო საბჭოს თავმჯდომარეს, რომლებმაც პროსპექტს ხელი მოაწერეს სოლიდარულად;
ბ) ყოველ საბროკერო კომპანიასა და ბროკერს ან შესაბამისი ლიცენზიის მქონე ფინანსურ ინსტიტუტს, რომლებიც მოქმედებენ ემიტენტის სახელით, ფასიანი ქაღალდების შეთავაზების ხელშეკრულების საფუძველზე;
გ) ყოველ აუდიტორსა თუ სხვა ექსპერტს, რომელმაც განაცხადა თანხმობა მის, როგორც ემისიის პროსპექტის ნაწილის ავტორის, მოხსენიებაზე – ემისიის პროსპექტის მის მიერ მომზადებულ ნაწილში არსებითი მოვლენის არასწორად გადმოცემისათვის ან გამოტოვებისათვის.
13. არცერთი პირი, გარდა ემიტენტისა, არ არის პასუხისმგებელი ამ მუხლის მე-12 პუნქტის შესაბამისად, თუ ემისიის პროსპექტში მითითებულია ამის შესახებ ან თუ მას შეუძლია დაამტკიცოს, რომ:
ა) იგი საბოლოო პროსპექტის ძალაში შესვლამდე გადადგა ან შეწყვიტა საბოლოო პროსპექტში მითითებული ის ურთიერთობები, რომლებიც ეხება მის საქმიანობას ან საქმიანობაზე თანხმობას, და ამის თაობაზე მან წინასწარ წერილობით შეატყობინა საქართველოს ეროვნულ ბანკსა და ემიტენტს;
ბ) საბოლოო პროსპექტის შესაბამისი ნაწილი ძალაში შევიდა მასთან შეუთანხმებლად, მან ამ ფაქტის აღმოჩენისთანავე, დაუყოვნებლივ შეატყობინა ამის შესახებ საქართველოს ეროვნულ ბანკს ამ პუნქტის „ა“ ქვეპუნქტის მიხედვით და გაზეთში გამოაქვეყნა წერილობითი განცხადება, რომ საბოლოო პროსპექტის ეს ნაწილი ძალაში შევიდა მასთან შეუთანხმებლად;
გ) საბოლოო პროსპექტის ამა თუ იმ ნაწილთან დაკავშირებით, სათანადო გამოკვლევის შემდეგ მას ჰქონდა საფუძველი მიეჩნია და მიიჩნია კიდეც, რომ საბოლოო პროსპექტის ძალაში შესვლისას მითითებული მონაცემები სწორი იყო, ან რომ საბოლოო პროსპექტის ეს ნაწილი სწორად არ ასახავს შესაბამისი პირის განცხადებას ანდა არ არის მის მიერ მომზადებული ანგარიშის ზუსტი ასლი თუ ნაწილი.
14. ამ კანონის მე-3 მუხლის მე-3 პუნქტის გათვალისწინებით, ბათილია ხელშეკრულება, რომელიც ზღუდავს ამ მუხლში აღნიშნულ პირთა პასუხისმგებლობას (თუ ამის შესახებ მითითებული არ არის ემისიის პროსპექტის გარეკანზე), თუ ემისიის პროსპექტში არსებითი მოვლენის არასწორად გადმოცემის ან გამოტოვების გამო აქციის მფლობელი დაზარალდა. ემიტენტი, ამ კანონის მე-5 მუხლის მე-2 და მე-3 პუნქტების გათვალისწინებით, პასუხისმგებელია საჯარო შეთავაზებით გაყიდული ფასიანი ქაღალდების შემძენ პირთა წინაშე იმ ზარალისათვის, რომელიც წარმოიქმნა მათი შეძენის შედეგად და გამოწვეულია დამტკიცებულ პროსპექტში ან საბოლოო პროსპექტში არსებითი მოვლენის არასწორად გადმოცემით ან განუცხადებლობით. ამ მუხლის მე-12 პუნქტის „ა“–„გ“ ქვეპუნქტებში აღნიშნული სხვა პირები ანალოგიურად პასუხისმგებელი არიან ასეთივე მყიდველთა წინაშე ამ ზარალისათვის, თუ მათ დაეკისრებათ პასუხისმგებლობა ამ მუხლის მე-12 პუნქტის შესაბამისად. იმ ფასიანი ქაღალდების გაყიდვა, რომელთა საჯარო შეთავაზებაც ამ მუხლის პირველი პუნქტის ან ამ კანონის მე-5 მუხლის პირველი პუნქტის მოთხოვნათა დარღვევით განხორციელდა, შეიძლება გაუქმდეს მყიდველის მოთხოვნით, რაც დაექვემდებარება ისეთ პროცედურულ და დროით შეზღუდვებს, რომლებიც განისაზღვრება საქართველოს ეროვნული ბანკის მიერ დადგენილი წესებით.
15. საბოლოო პროსპექტის საფუძველზე საქართველოს ეროვნული ბანკი რეგისტრაციაში ატარებს ფასიან ქაღალდებს და თავის მიერ დადგენილი წესით განსაზღვრული პროცედურის მიხედვით ანიჭებს მათ ეროვნულ საიდენტიფიკაციო ნომერს.
საქართველოს 2003 წლის 18 ივლისის კანონი №2503-სსმI, №22, 08.08.2003წ., მუხ.156
საქართველოს 2007 წლის 11 ივლისის კანონი №5269-სსმI, №30, 30.07.2007წ., მუხ.340
საქართველოს 2008 წლის 14 მარტის კანონი №5910-სსმI, №7, 26.03.2008წ., მუხ.30
საქართველოს 2009 წლის 24 სექტემბრის კანონი №1678-სსმI, №29, 12.10.2009წ., მუხ.161
საქართველოს 2015 წლის 3 სექტემბრის კანონი №4201 - ვებგვერდი, 10.09. 2015 წ.
საქართველოს 2017 წლის 10 მარტის კანონი №441 - ვებგვერდი, 22.03.2017წ.
საქართველოს 2017 წლის 23 დეკემბრის კანონი №1903 - ვებგვერდი, 11.01.2018წ.
საქართველოს 2019 წლის 20 დეკემბრის კანონი №5668 – ვებგვერდი, 31.12.2019წ.
საქართველოს 2020 წლის 29 ივნისის კანონი №6673 – ვებგვერდი, 07.07.2020წ.
მუხლი 5. შეთავაზების პროცედურა
1. საბოლოო პროსპექტი მიეწოდება ინვესტორებს საჯაროდ შეთავაზებული ფასიანი ქაღალდების გაყიდვის დაწყებამდე , დაწყებისთანავე ან გაყიდვის პროცესში .
2. საჯარო შეთავაზების პერიოდში ამა თუ იმ არსებითი მოვლენის (კერძოდ, ემისიის პროსპექტში ემიტენტის მიერ ფასიანი ქაღალდების რაოდენობის, შეთავაზების ბოლო ვადის ან სხვა არსებითი ფაქტის) შეცვლის აუცილებლობის შემთხვევაში ემიტენტი ასრულებს შემდეგ პროცედურას:
ა) საქართველოს ეროვნულ ბანკს წარუდგენს შეთავაზების განაცხადის შესწორებას, რომელშიც განიმარტება მასში შეტანილი ყველა ცვლილება;
ბ) აქვეყნებს შეტყობინებას გაზეთში ან საქართველოს ეროვნული ბანკის მიერ დადგენილი წესით განსაზღვრული სხვა საშუალებით; აცხადებს არსებული ფორმით შეთავაზების გაუქმების შესახებ და ახორციელებს შეთავაზებას მითითებულ თარიღამდე ფასიანი ქაღალდების გაყიდვის ყველა ხელშეკრულების გაუქმების თაობაზე, ყოველგვარი ფასდაკლების გარეშე, ამ მუხლის მე-3 პუნქტის მიხედვით.
3. თუ ემისიის პროსპექტში შესწორება შეიტანება ამა თუ იმ არსებით მოვლენასთან დაკავშირებით , ამ მუხლის მე -2 პუნქტის მიხედვით , ხელმომწერებს უფლება აქვთ უარი განაცხადონ შესყიდულ ფასიან ქაღალდებზე , ხოლო ემიტენტი ვალდებულია უკან დააბრუნოს ფასიანი ქაღალდების საფასური გამოუქვითავად , ხელმომწერთა მიერ უარის განცხადებიდან 10 დღის განმავლობაში . ხელმომწერნი , რომლებიც უარს არ განაცხადებენ შესყიდულ ფასიან ქაღალდებზე , ექვემდებარებიან შეთავაზების ახალ პირობებს .
4. თუ საჯარო შეთავაზების დაწყების შემდეგ საქართველოს ეროვნული ბანკი შეიტყობს, რომ საქართველოს ეროვნული ბანკის მიერ დამტკიცებულ ემისიის პროსპექტში ესა თუ ის არსებითი მოვლენა არასწორადაა გადმოცემული ან გამოტოვებულია, იგი უფლებამოსილია მოსთხოვოს ემიტენტს ამ მუხლის მე-2 და მე-3 პუნქტებით გათვალისწინებული პროცედურების შესრულება.
5. თუ საქართველოს ეროვნული ბანკის მიერ დამტკიცებულ ემისიის პროსპექტში მითითებული სხვა ინფორმაცია საჯარო შეთავაზების პერიოდში შეიცვალა, ემიტენტი ვალდებულია საქართველოს ეროვნულ ბანკს წარუდგინოს ამ ცვლილების (ახალი ინფორმაციის) ამსახველი დოკუმენტის ასლი, ვიდრე აღნიშნულ ცვლილებას ემისიის პროსპექტში შეიტანდეს საქართველოს ეროვნული ბანკის მიერ დადგენილი წესით განსაზღვრული პროცედურის მიხედვით.
საქართველოს 2007 წლის 11 ივლისის კანონი №5269-სსმI, №30, 30.07.2007წ., მუხ.340
საქართველოს 2008 წლის 14 მარტის კანონი №5910-სსმI, №7, 26.03.2008წ., მუხ.30
საქართველოს 2009 წლის 24 სექტემბრის კანონი №1678-სსმI, №29, 12.10.2009წ., მუხ.161
საქართველოს 2015 წლის 3 სექტემბრის კანონი №4201 - ვებგვერდი, 10.09. 2015 წ.
საქართველოს 2017 წლის 10 მარტის კანონი №441 - ვებგვერდი, 22.03.2017წ.
1. აკრძალულია საქართველოს ეროვნული ბანკის მიერ ემისიის პროსპექტის დამტკიცებამდე მისი გავრცელება.
2. აკრძალულია საქართველოს ეროვნული ბანკის მიერ ემისიის პროსპექტის დამტკიცებამდე ემიტენტის ან მისი სახელით მოქმედი საბროკერო კომპანიის ან შესაბამისი ლიცენზიის მქონე ფინანსური ინსტიტუტის მიერ სათანადო ფასიანი ქაღალდის გაყიდვის შეთავაზება ან ამ პირთა მიერ სხვა პირისაგან სათანადო ფასიანი ქაღალდის შესყიდვაზე თანხმობის მიღება.
საქართველოს 2007 წლის 11 ივლისის კანონი №5269-სსმI, №30, 30.07.2007წ., მუხ.340
საქართველოს 2008 წლის 14 მარტის კანონი №5910-სსმI, №7, 26.03.2008წ., მუხ.30
საქართველოს 2009 წლის 24 სექტემბრის კანონი №1678-სსმI, №29, 12.10.2009წ., მუხ.161
საქართველოს 2015 წლის 3 სექტემბრის კანონი №4201 - ვებგვერდი, 10.09. 2015 წ.
საქართველოს 2017 წლის 10 მარტის კანონი №441 - ვებგვერდი, 22.03.2017წ.
საქართველოს 2017 წლის 23 დეკემბრის კანონი №1903 - ვებგვერდი, 11.01.2018წ.
მუხლი 7. დამტკიცებული პროსპექტის მოქმედების შეჩერება და გაუქმება
1. თუ ემიტენტი ან მისი სახელით მოქმედი საბროკერო კომპანია ან შესაბამისი ლიცენზიის მქონე ფინანსური ინსტიტუტი არღვევს ამ კანონის მე-4–მე-6 მუხლების მოთხოვნებს, ანდა თუ მათ მიერ ემისიის პროსპექტში მითითებული ინფორმაცია არსებითად არასწორი ან არასრულია, საქართველოს ეროვნული ბანკი უფლებამოსილია შეაჩეროს დამტკიცებული პროსპექტის მოქმედება და განსაზღვროს ვადა ამგვარი დარღვევების გამოსასწორებლად. თუ დარღვევები განსაზღვრულ ვადაში არ გამოსწორდება, საქართველოს ეროვნულ ბანკს უფლება აქვს, გააუქმოს დამტკიცებული პროსპექტის მოქმედება.
2. თუ საქართველოს ეროვნული ბანკი შეაჩერებს ან გააუქმებს დამტკიცებული პროსპექტის მოქმედებას, ფასიანი ქაღალდების საჯარო შეთავაზება აკრძალულია და მყიდველებს უფლება აქვთ, უარი თქვან თავიანთ შესყიდვებზე ამ კანონის მე-4 მუხლის მე-14 პუნქტის მიხედვით.
საქართველოს 2007 წლის 11 ივლისის კანონი №5269-სსმI, №30, 30.07.2007წ., მუხ.340
საქართველოს 2008 წლის 14 მარტის კანონი №5910-სსმI, №7, 26.03.2008წ., მუხ.30
საქართველოს 2009 წლის 24 სექტემბრის კანონი №1678-სსმI, №29, 12.10.2009წ., მუხ.161
საქართველოს 2015 წლის 3 სექტემბრის კანონი №4201 - ვებგვერდი, 10.09. 2015 წ.
საქართველოს 2017 წლის 10 მარტის კანონი №441 - ვებგვერდი, 22.03.2017წ.
საქართველოს 2017 წლის 23 დეკემბრის კანონი №1903 - ვებგვერდი, 11.01.2018წ.
მუხლი 8. ფასიანი ქაღალდების ემისიისა და განთავსების შესახებ ანგარიში
1. ფასიანი ქაღალდების საჯარო შეთავაზების დასრულებიდან 1 თვის განმავლობაში ემიტენტი საქართველოს ეროვნულ ბანკს წარუდგენს ფასიანი ქაღალდების ემისიისა და განთავსების შესახებ ანგარიშს, რომელიც შეიცავს ინფორმაციას შეთავაზებული და გაყიდული ფასიანი ქაღალდების ზუსტი რაოდენობისა და ფასის შესახებ. თუ ემისიით გამოსაშვები ფასიანი ქაღალდები სრულად არ არის განთავსებული, ემიტენტი წარადგენს ანგარიშს ფაქტობრივად განთავსებული ფასიანი ქაღალდების შესახებ.
2. საქართველოს ეროვნული ბანკი წარდგენილ ანგარიშს განიხილავს მისი მიღებიდან 14 კალენდარული დღის ვადაში. საქართველოს ეროვნული ბანკი უფლებამოსილია მოითხოვოს წარდგენილი ინფორმაციის განმარტება ან მასში ცვლილებების შეტანა, რომლებიც უნდა მოამზადოს და წარადგინოს ემიტენტმა.
3. (ამოღებულია - 29.06.2020, №6673).
4. საქართველოს ეროვნული ბანკი უფლებამოსილია „საქართველოს ეროვნული ბანკის შესახებ“ საქართველოს ორგანული კანონისა და „კომერციული ბანკების საქმიანობის შესახებ“ საქართველოს კანონის შესაბამისად რეზოლუციის რეჟიმში მყოფი კომერციული ბანკი გაათავისუფლოს ამ მუხლით გათვალისწინებული ანგარიშის წარდგენის ვალდებულებისგან ან მას დროებით გადაუვადოს აღნიშნული ვალდებულება.
საქართველოს 2003 წლის 18 ივლისის კანონი №2503-სსმI, №22, 08.08.2003წ., მუხ.156
საქართველოს 2007 წლის 11 ივლისის კანონი №5269-სსმI, №30, 30.07.2007წ., მუხ.340
საქართველოს 2008 წლის 14 მარტის კანონი №5910-სსმI, №7, 26.03.2008წ., მუხ.30
საქართველოს 2009 წლის 24 სექტემბრის კანონი №1678-სსმI, №29, 12.10.2009წ., მუხ.161
საქართველოს 2015 წლის 3 სექტემბრის კანონი №4201 - ვებგვერდი, 10.09. 2015 წ.
საქართველოს 2017 წლის 10 მარტის კანონი №441 - ვებგვერდი, 22.03.2017წ.
საქართველოს 2019 წლის 20 დეკემბრის კანონი №5668 – ვებგვერდი, 31.12.2019წ.
საქართველოს 2020 წლის 29 ივნისის კანონი №6673 – ვებგვერდი, 07.07.2020წ.
საჯარო ფასიანი ქაღალდების ემიტენტები
საქართველოს 2003 წლის 18 ივლისის კანონი №2503-სსმI, №22, 08.08.2003წ., მუხ.156
მუხლი 9. ანგარიშვალდებული საწარმო და საჯარო ფასიანი ქაღალდების ემიტენტი
1. ანგარიშვალდებულ საწარმოდ მიიჩნევა საჯარო ფასიანი ქაღალდების ემიტენტი, რომელიც „მეწარმეთა შესახებ“ საქართველოს კანონის შესაბამისადაა დაფუძნებული (გარდა სრულად დაფარული სასესხო ფასიანი ქაღალდების ემიტენტისა).
2. საქართველოს ეროვნული ბანკი უფლებამოსილია დაადგინოს ჩანაწერით მფლობელთა განსაზღვრის წესი.
3. საქართველოს ეროვნული ბანკი ადგენს წესს, რომლითაც გარკვეული კატეგორიის ემიტენტები ან/და სხვა პირები თავისუფლდებიან ამ კანონის მე-10 მუხლის მე-3 პუნქტის, მე-11 მუხლის პირველი და მე-2 პუნქტებისა და მე-14 და მე-15 მუხლების მოთხოვნათა შესრულებისგან, მათ შორის, იმ შემთხვევაში, თუ ემიტენტის მიერ შესაბამისი ანგარიშის მოსამზადებლად გასაწევი ხარჯები, ემიტენტის საკუთარი კაპიტალისა და ფასიანი ქაღალდების მფლობელთა რაოდენობის გათვალისწინებით, აღნიშნული მუხლებითა და პუნქტებით დაცული საჯარო ინტერესის შეუსაბამო აღმოჩნდება.
4. საქართველოს ეროვნული ბანკი უფლებამოსილია სამართლებრივი აქტით დაადგინოს საჯარო ფასიანი ქაღალდების ემიტენტის კორპორაციული მართვისა და ანგარიშგების წარმოების განსხვავებული მოთხოვნები ან/და დამატებითი მოთხოვნები.
5. ამ კანონის მე-11 და მე-14 მუხლების მიზნებისთვის საჯარო ფასიანი ქაღალდების სტატუსის მქონე დეპოზიტარული ხელწერილების შემთხვევაში ემიტენტად მიიჩნევა იმ ფასიანი ქაღალდების ემიტენტი, რომლებიც აღნიშნული დეპოზიტარული ხელწერილებითაა წარმოდგენილი, მიუხედავად იმისა, არის თუ არა ეს ფასიანი ქაღალდები საჯარო ფასიანი ქაღალდები.
საქართველოს 2020 წლის 29 ივნისის კანონი №6673 – ვებგვერდი, 07.07.2020წ.
1. ანგარიშვალდებული საწარმოს სამეთვალყურეო საბჭოში იქმნება აუდიტის კომიტეტი, რომელმაც უნდა გააკონტროლოს ემიტენტის ფინანსური ანგარიშგების უტყუარობა, უზრუნველყოს შიდა კონტროლის სისტემის ეფექტიანობა და შიდა აუდიტის (ასეთი აუდიტის არსებობის შემთხვევაში) დამოუკიდებლობა, წარმართოს გარე აუდიტორთან ურთიერთობა. აუდიტის კომიტეტი დაკომპლექტებულია სამეთვალყურეო საბჭოს წევრებით და სულ მცირე 1 დამოუკიდებელი წევრით. აუდიტის კომიტეტს ხელმძღვანელობს სამეთვალყურეო საბჭოს ის წევრი, რომელიც არის „მეწარმეთა შესახებ“ საქართველოს კანონის 57-ე მუხლის პირველი პუნქტით გათვალისწინებული დამოუკიდებელი წევრი.
2. ამ მუხლის პირველი პუნქტი არ ვრცელდება კომერციულ ბანკებზე, რომელთა საქმიანობა რეგულირდება „კომერციული ბანკების საქმიანობის შესახებ“ საქართველოს კანონით, აგრეთვე საინვესტიციო ფონდებზე, რომელთა საქმიანობა რეგულირდება „საინვესტიციო ფონდების შესახებ“ საქართველოს კანონით.
3. ანგარიშვალდებული საწარმოს აუდიტის კომიტეტი უნდა აკმაყოფილებდეს „მეწარმეთა შესახებ“ საქართველოს კანონის 57-ე მუხლის მოთხოვნებს.
საქართველოს 2016 წლის 19 თებერვლის კანონი №4792 - ვებგვერდი, 07.03.2016წ.
საქართველოს 2017 წლის 4 მაისის კანონი №813 - ვებგვერდი, 29.05.2017წ.
საქართველოს 2020 წლის 14 ივლისის კანონი №6806 – ვებგვერდი, 22.07.2020წ.
საქართველოს 2021 წლის 2 აგვისტოს კანონი №892 – ვებგვერდი, 04.08.2021წ.
მუხლი 10. საჯარო ფასიანი ქაღალდები. ფასიანი ქაღალდების რეესტრის წარმოება
1. საჯარო ფასიანი ქაღალდი გამოშვებულ უნდა იქნეს არამატერიალიზებული ფორმით . მატერიალიზებული ფორმით გამოშვებული საჯარო ფასიანი ქაღალდი ექვემდებარება დემატერიალიზაციას .
2. საქართველოს ეროვნულმა ბანკმა შეიძლება ფასიანი ქაღალდების რეესტრის წარმოებასთან დაკავშირებით მიიღოს შესაბამისი წესი. ფასიანი ქაღალდების რეგისტრატორი და ის ემიტენტი, რომელიც უფლებამოსილია თავისი ფასიანი ქაღალდების რეესტრი თვითონ აწარმოოს, ვალდებული არიან, ამ წესის მიხედვით იმოქმედონ.
3. ემიტენტი ვალდებულია ფასიანი ქაღალდების საჯაროდ შეთავაზებამდე შეარჩიოს ფასიანი ქაღალდების რეგისტრატორი, დადოს მასთან წერილობითი ხელშეკრულება და ამ ხელშეკრულების დადებიდან არაუგვიანეს 15 დღისა გადასცეს ფასიანი ქაღალდების რეგისტრატორს ფასიანი ქაღალდების რეესტრი ან/და ფასიანი ქაღალდების რეესტრის საწარმოებლად საჭირო ყველა დოკუმენტი და ინფორმაცია.
4. თუ ემიტენტი, რომელიც ვალდებულია ფასიანი ქაღალდების რეესტრი დამოუკიდებელ რეგისტრატორს გადასცეს, საქართველოს კანონმდებლობით განსაზღვრულ ვადაში არ შეარჩევს მას, ემიტენტს რეგისტრატორს უნიშნავს საქართველოს ეროვნული ბანკი თავის მიერ დადგენილი წესით.
5. ამ მუხლის მე-3 პუნქტით გათვალისწინებულ შემთხვევაში ემიტენტმა 7 დღის ვადაში უნდა შეატყობინოს საქართველოს ეროვნულ ბანკს ფასიანი ქაღალდების რეგისტრატორის შერჩევისა და მასთან ხელშეკრულების დადების შესახებ. შეტყობინებაში მითითებული უნდა იყოს შემდეგი ინფორმაცია:
ა) ემიტენტის სახელწოდება (დასახელება) და იურიდიული მისამართი;
ბ) ფასიანი ქაღალდების რეგისტრატორის ვინაობა;
გ) ფასიანი ქაღალდების რეგისტრატორთან ხელშეკრულების დადებისა და ამოქმედების თარიღები;
დ) ემიტენტის მიერ გამოშვებული ფასიანი ქაღალდების ყოველი კლასი, თითოეული კლასით გათვალისწინებული ფასიანი ქაღალდების რაოდენობა;
ე) ემიტენტის მმართველი ორგანოს ყველა წევრის, ხოლო თუ ემიტენტი საწარმო არ არის – აღმასრულებელი ორგანოს თანამდებობის პირების სახელები, გვარები, თანამდებობები;
ვ) მარეგისტრირებელი ორგანოს დასახელება, რეგისტრაციის თარიღი და საიდენტიფიკაციო კოდი.
6. ემიტენტი ვალდებულია ამ მუხლის მე-5 პუნქტით გათვალისწინებულ ინფორმაციაში ცვლილების შეტანის შემთხვევაში მისი შეტანიდან 7 დღის ვადაში შეატყობინოს ამის შესახებ საქართველოს ეროვნულ ბანკს, ფასიანი ქაღალდების რეგისტრატორს და იმ საფონდო ბირჟას, რომელზედაც სავაჭროდ დაშვებულია მისი ფასიანი ქაღალდები.
7. თუ ფასიანი ქაღალდები სავაჭროდ დაშვებულია საფონდო ბირჟაზე, ფასიანი ქაღალდების რეგისტრატორი ვალდებულია ამ მუხლის მე -5 პუნქტის „დ “ ქვეპუნქტით გათვალისწინებული რომელიმე მონაცემის ცვლილების შემთხვევაში :
ა) ფასიანი ქაღალდების რეესტრში ცვლილების შეტანამდე არაუგვიანეს 5 დღისა შეატყობინოს ცვლილების შესახებ (მისი სამართლებრივი საფუძვლისა და შეტანის თარიღის მითითებით) საქართველოს ეროვნულ ბანკს, იმ საფონდო ბირჟას, რომელზედაც სავაჭროდ დაშვებულია შესაბამისი ფასიანი ქაღალდები, და ამ საფონდო ბირჟის მომსახურე ცენტრალურ დეპოზიტარს (დეპოზიტარს);
ბ ) ცვლილების განხორციელების დღის ბოლომდე ამ პუნქტის „ა“ ქვეპუნქტით გათვალისწინებულ საფონდო ბირჟას და მის მომსახურე ცენტრალურ დეპოზიტარს წერილობით დაუდასტუროს მისი განხორციელება , ამასთანავე , შესაბამისი ფასიანი ქაღალდების ნომინალურ მფლობელებს 3 დღის ვადაში აცნობოს აღნიშნული ცვლილების შესახებ .
8. ამ მუხლის მე -7 პუნქტით გათვალისწინებული საფონდო ბირჟა და მისი მომსახურე ცენტრალური დეპოზიტარი ვალდებული არიან, აღნიშნული პუნქტის „ა“ ქვეპუნქტში აღნიშნულ შეტყობინებაში მითითებული თარიღიდან „ბ “ ქვეპუნქტით განსაზღვრული დადასტურების მიღებამდე შეაჩერონ შესაბამის ფასიან ქაღალდებთან დაკავშირებული ოპერაციები .
9. თუ ემიტენტი, რომელიც ვალდებულია ფასიანი ქაღალდების რეესტრი ფასიანი ქაღალდების რეგისტრატორის მეშვეობით აწარმოოს, გარკვეული მიზეზით მოშლის მასთან ხელშეკრულებას, მან უნდა უზრუნველყოს ფასიანი ქაღალდების ახალი რეგისტრატორის შერჩევა და მასთან ხელშეკრულების ამოქმედება არაუგვიანეს წინა ხელშეკრულების მოშლის დღისა. ემიტენტს ხელშეკრულების მოშლის თარიღისთვის შესრულებული უნდა ჰქონდეს ხელშეკრულებით ნაკისრი ყველა ვალდებულება. ამ შემთხვევაში ფასიანი ქაღალდების რეგისტრატორმა ფასიანი ქაღალდების რეესტრი და სათანადო დოკუმენტაცია საქართველოს ეროვნული ბანკის მიერ დადგენილი წესით უნდა გადასცეს ემიტენტს ან ემიტენტის მიერ შერჩეულ ახალ რეგისტრატორს. აღნიშნული მოთხოვნების დარღვევის შემთხვევაში გამოიყენება ამ მუხლის მე-4 პუნქტით გათვალისწინებული წესი.
10. ერთ ემიტენტს შეიძლება ჰყავდეს ფასიანი ქაღალდების მხოლოდ ერთი რეგისტრატორი .
11. ეს მუხლი არ ვრცელდება საინვესტიციო ფონდებზე, რომელთა საქმიანობა რეგულირდება „საინვესტიციო ფონდების შესახებ“ საქართველოს კანონით.
საქართველოს 1999 წლის 9 ივნისის კანონი №2075-სსმI, №24(31), 26.06.1999წ., მუხ.111
საქართველოს 2003 წლის 18 ივლისის კანონი №2503-სსმI, №22, 08.08.2003წ., მუხ.156
საქართველოს 2007 წლის 11 ივლისის კანონი №5269-სსმI, №30, 30.07.2007წ., მუხ.340
საქართველოს 2008 წლის 14 მარტის კანონი №5910-სსმI, №7, 26.03.2008წ., მუხ.30
საქართველოს 2009 წლის 24 სექტემბრის კანონი №1678-სსმI, №29, 12.10.2009წ., მუხ.161
საქართველოს 2011 წლის 1 ივლისის კანონი №5009 - ვებგვერდი, 15.07.2011წ.
საქართველოს 2012 წლის 10 აპრილის კანონი №6022 – ვებგვერდი, 30.04.2012წ.
საქართველოს 2015 წლის 3 სექტემბრის კანონი №4201 - ვებგვერდი, 10.09. 2015 წ.
საქართველოს 2017 წლის 10 მარტის კანონი №441 - ვებგვერდი, 22.03.2017წ.
საქართველოს 2020 წლის 29 ივნისის კანონი №6673 – ვებგვერდი, 07.07.2020წ.
საქართველოს 2020 წლის 14 ივლისის კანონი №6806 – ვებგვერდი, 22.07.2020წ.
მუხლი 11. პერიოდული ანგარიშები და ანგარიშგების წარმოების მოთხოვნები
1. საჯარო ფასიანი ქაღალდების ემიტენტი ვალდებულია მოამზადოს, საქართველოს ეროვნულ ბანკს წარუდგინოს და გამოაქვეყნოს წლიური ანგარიში.
2. საჯარო სასესხო ფასიანი ქაღალდების ან საჯარო წილობრივი ფასიანი ქაღალდების ემიტენტი ვალდებულია მოამზადოს, საქართველოს ეროვნულ ბანკს წარუდგინოს და გამოაქვეყნოს ნახევარი წლის ანგარიში.
3. საჯარო ფასიანი ქაღალდების ემიტენტის წლიური ანგარიში დგება ყოველი სამეურნეო წლისთვის. წლიური ანგარიში უნდა შეიცავდეს:
ა) აუდიტორის მიერ დადასტურებულ ფინანსურ ანგარიშგებას;
ბ) მმართველობის ანგარიშგებას;
გ) ამ მუხლის მე-12 პუნქტით განსაზღვრული ემიტენტის პასუხისმგებელი პირების განცხადებას, რომ ამ პუნქტის „ა“ და „ბ“ ქვეპუნქტებით გათვალისწინებული, მოქმედი კანონმდებლობის შესაბამისად მომზადებული ანგარიშგებები არის სრული, სწორი და სამართლიანი.
4. საჯარო ფასიანი ქაღალდების ემიტენტის წლიური ანგარიში მზადდება და მისი აუდიტირება ხორციელდება საზოგადოებრივი დაინტერესების პირისთვის „ბუღალტრული აღრიცხვის, ანგარიშგებისა და აუდიტის შესახებ“ საქართველოს კანონით დადგენილი წესით. საჯარო ფასიანი ქაღალდების ემიტენტის წლიური ანგარიშის წარდგენისა და გამოქვეყნების წესს ადგენს საქართველოს ეროვნული ბანკი.
5. საჯარო ფასიანი ქაღალდების ემიტენტის წლიური ანგარიშის მომზადება აუცილებელია პირველივე სამეურნეო წლიდან, მას შემდეგ, რაც ემიტენტი გახდა საჯარო ფასიანი ქაღალდების ემიტენტი. საჯარო ფასიანი ქაღალდების ემიტენტი ვალდებულია წლიური ანგარიში საქართველოს ეროვნულ ბანკს წარუდგინოს და გამოაქვეყნოს ყოველი სამეურნეო წლის დასრულების შემდეგ, მაგრამ არაუგვიანეს 15 მაისისა. წლიურ ანგარიშს ამ პუნქტში აღნიშნულ ვადაში წარადგენს და აქვეყნებს ის ემიტენტიც, რომელიც საჯარო ფასიანი ქაღალდების ემიტენტი გახდა სამეურნეო წლის განმავლობაში. თუ საჯარო ფასიანი ქაღალდების ემიტენტის ფინანსური წელი სამეურნეო წლისგან განსხვავდება, საქართველოს ეროვნული ბანკი უფლებამოსილია განსაზღვროს საჯარო ფასიანი ქაღალდების ემიტენტის წლიური ანგარიშის საქართველოს ეროვნული ბანკისთვის წარდგენისა და გამოქვეყნების განსხვავებული ვადა, მაგრამ წლიური ანგარიში საქართველოს ეროვნულ ბანკს უნდა წარედგინოს და უნდა გამოქვეყნდეს არაუგვიანეს ფინანსური წლის დამთავრებიდან 4 თვისა.
6. საჯარო სასესხო ფასიანი ქაღალდების ან საჯარო წილობრივი ფასიანი ქაღალდების ემიტენტის ნახევარი წლის ანგარიში დგება სამეურნეო წლის პირველი 6 თვისთვის (30 ივნისის მდგომარეობით). იგი უნდა შეიცავდეს:
ა) ნახევარი წლის ფინანსურ ანგარიშგებას;
ბ) შუალედურ მმართველობის ანგარიშგებას;
გ) ამ მუხლის მე-12 პუნქტით განსაზღვრული ემიტენტის პასუხისმგებელი პირების განცხადებას, რომ ამ პუნქტის „ა“ და „ბ“ ქვეპუნქტებით გათვალისწინებული, მოქმედი კანონმდებლობის შესაბამისად მომზადებული ანგარიშგებები არის სრული, სწორი და სამართლიანი.
7. საჯარო სასესხო ფასიანი ქაღალდების ან საჯარო წილობრივი ფასიანი ქაღალდების ემიტენტის ნახევარი წლის ანგარიშის მომზადების, საქართველოს ეროვნული ბანკისთვის წარდგენისა და გამოქვეყნების წესს ადგენს საქართველოს ეროვნული ბანკი.
8. საჯარო სასესხო ფასიანი ქაღალდების ან საჯარო წილობრივი ფასიანი ქაღალდების ემიტენტის ნახევარი წლის ანგარიში საქართველოს ეროვნულ ბანკს მიმდინარე წლის 15 აგვისტომდე წარედგინება. ემიტენტი, რომელიც საჯარო ფასიანი ქაღალდების ემიტენტი გახდა სამეურნეო წლის პირველი 6 თვის განმავლობაში, ასევე ვალდებულია საქართველოს ეროვნულ ბანკს ამ პუნქტში აღნიშნულ ვადაში წარუდგინოს ნახევარი წლის (სამეურნეო წლის პირველი 6 თვის) ანგარიში. თუ საჯარო ფასიანი ქაღალდების ემიტენტის ფინანსური წელი სამეურნეო წლისგან განსხვავდება, საქართველოს ეროვნული ბანკი უფლებამოსილია განსაზღვროს ნახევარი წლის ანგარიშის საქართველოს ეროვნული ბანკისთვის წარდგენისა და გამოქვეყნების განსხვავებული ვადა, მაგრამ არაუგვიანეს შესაბამისი პერიოდის დამთავრებიდან 2 თვისა.
9. საჯარო ფასიანი ქაღალდების ემიტენტი ვალდებულია უზრუნველყოს, რომ ამ მუხლის პირველი და მე-2 პუნქტებით გათვალისწინებული ანგარიშები საჯაროდ ხელმისაწვდომი იყოს არანაკლებ 10 წლის განმავლობაში.
10. საქართველოს ეროვნული ბანკი უფლებამოსილია ნებისმიერ დროს მოითხოვოს დამატებითი ინფორმაცია საჯარო ფასიანი ქაღალდების ემიტენტის შესახებ ან ამ მუხლის შესაბამისად საქართველოს ეროვნული ბანკისთვის წარსადგენი და გამოსაქვეყნებელი ანგარიშის თაობაზე. ინფორმაცია შეიძლება მოთხოვნილ იქნეს ანგარიშში შეტანილი ინფორმაციის ღიაობის გადასამოწმებლად, ჩანაწერის განსამარტავად ან ანგარიშთან დაკავშირებული ახალი ინფორმაციის მისაღებად. ინფორმაციის წარდგენილ და გამოქვეყნებულ ანგარიშში/დოკუმენტში ასახვის/ჩართვის მიზნით საქართველოს ეროვნული ბანკი ასევე უფლებამოსილია მოითხოვოს ამ ანგარიშის/დოკუმენტის შესწორება.
11. ამ მუხლით გათვალისწინებული ინფორმაცია შეიძლება ანგარიშში/დოკუმენტში აისახოს/ჩართულ იქნეს უკვე გამოქვეყნებული ან საქართველოს ეროვნული ბანკისთვის უკვე წარდგენილი ნებისმიერი სხვა დოკუმენტიდან მასზე მითითების სახით, თუ საქართველოს ეროვნული ბანკის მიერ დადგენილი წესით სხვა რამ არ არის განსაზღვრული. გარკვევით უნდა მიეთითოს ანგარიშში/დოკუმენტში ასახული/ჩართული ინფორმაციის წარმომავლობა, წყარო, დოკუმენტის გვერდი, აბზაცი ან ინფორმაციის დამახასიათებელი სხვა მონაცემი. ძნელად ხელმისაწვდომი ინფორმაცია უშუალოდ უნდა იქნეს წარდგენილი.
12. ამ მუხლის შესაბამისად საქართველოს ეროვნული ბანკისთვის წარდგენილ ანგარიშს საწარმოს მხრიდან ხელს უნდა აწერდნენ საწარმოს წარმომადგენლობის უფლებამოსილების მქონე პირები და სამეთვალყურეო საბჭოს თავმჯდომარე. ეს პირები საქართველოს კანონმდებლობის შესაბამისად პასუხისმგებელი არიან ანგარიშში შეტანილი არსებითი ინფორმაციის სისწორისა და სისრულისთვის.
13. ეს მუხლი არ ვრცელდება საინვესტიციო ფონდებზე, რომელთა საქმიანობა რეგულირდება „საინვესტიციო ფონდების შესახებ“ საქართველოს კანონით.
მუხლი 111. ინფორმაცია ანგარიშვალდებული საწარმოს მმართველი ორგანოს წევრთა შემოსავლების შესახებ
1. ანგარიშვალდებული საწარმოს აქციონერს უფლება აქვს, მიიღოს ინფორმაცია ანგარიშვალდებული საწარმოს დირექტორების ან დირექტორთა საბჭოს წევრებისა და სამეთვალყურეო საბჭოს წევრების მიერ საწარმოდან მიღებული ხელფასისა და სხვა შემოსავლების შესახებ.
2. ანგარიშვალდებული საწარმოს აქციონერს ეკრძალება ამ მუხლის პირველი პუნქტით გათვალისწინებული ინფორმაციის მესამე პირისთვის გამჟღავნება.
3. ანგარიშვალდებული საწარმო ვალდებული არ არის, მის აქციონერს მიაწოდოს ამ მუხლის პირველი პუნქტით გათვალისწინებული ინფორმაცია, თუ ეს ინფორმაცია შეტანილია ანგარიშვალდებული საწარმოს ბოლო წლიურ ანგარიშში ან ნახევარი წლის ანგარიშში, რომელიც აქციონერებისთვის ხელმისაწვდომია.
საქართველოს 2007 წლის 11 ივლისის კანონი №5269-სსმI, №30, 30.07.2007წ., მუხ.340
საქართველოს 2008 წლის 14 მარტის კანონი №5910-სსმI, №7, 26.03.2008წ., მუხ.30
საქართველოს 2009 წლის 24 სექტემბრის კანონი №1678-სსმI, №29, 12.10.2009წ., მუხ.161
საქართველოს 2011 წლის 1 ივლისის კანონი №5009 - ვებგვერდი, 15.07.2011წ.
საქართველოს 2015 წლის 3 სექტემბრის კანონი №4201 - ვებგვერდი, 10.09. 2015 წ.
საქართველოს 2017 წლის 10 მარტის კანონი №441 - ვებგვერდი, 22.03.2017წ.
საქართველოს 2020 წლის 29 ივნისის კანონი №6673 – ვებგვერდი, 07.07.2020წ.
საქართველოს 2020 წლის 29 ივნისის კანონი №6673 – ვებგვერდი, 07.07.2020წ.
მუხლი 14. წილობრივი ფასიანი ქაღალდების მნიშვნელოვანი შენაძენის საჯაროობა
1. იმ ემიტენტის წილობრივი ფასიანი ქაღალდების მფლობელი, რომელსაც გამოშვებული აქვს ხმის უფლების მქონე საჯარო წილობრივი ფასიანი ქაღალდები, ვალდებულია საქართველოს ეროვნულ ბანკს და აღნიშნულ ემიტენტს წარუდგინოს შეტყობინება, თუ მის მფლობელობაში არსებული ემიტენტის ხმის უფლების მქონე ფასიანი ქაღალდების წილი მიაღწევს, გადააჭარბებს ან ჩამოსცდება შემდეგ ზღვრულ ოდენობას: 5%-ს, 10%-ს, 15%-ს, 20%-ს, 25%-ს, 30%-ს, 50%-ს, 75%-ს. აღნიშნული შეტყობინების წარდგენის ვალდებულება ეკისრება ამ პუნქტით გათვალისწინებული ფასიანი ქაღალდების არსებულ მფლობელს, აგრეთვე ყოფილ მფლობელს (ზღვრული ოდენობის ჩამოცდენისას).
2. ამ მუხლის პირველი პუნქტით გათვალისწინებული შეტყობინების წარდგენის ვალდებულება ეკისრება აგრეთვე პირს ან ურთიერთშეთანხმებით მოქმედ პირთა ჯგუფის თითოეულ წევრს, რომელსაც საქართველოს ეროვნული ბანკის მიერ განსაზღვრულ შემთხვევებში აქვს უფლება, შეიძინოს, განკარგოს ან განახორციელოს ხმის უფლება.
3. ამ მუხლის პირველი პუნქტით გათვალისწინებული შეტყობინების წარდგენის ვალდებულება ეკისრება აგრეთვე პირს, რომელიც პირდაპირ ან არაპირდაპირ ფლობს ისეთ ფინანსურ ინსტრუმენტს, რომელიც მას აძლევს უფლებას, შეთანხმების საფუძველზე შეიძინოს ამ მუხლის პირველი პუნქტით განსაზღვრული ემიტენტის მიერ გამოშვებული ხმის უფლების მქონე წილობრივი ფასიანი ქაღალდი, ან ანიჭებს მსგავს უფლებას.
4. ამ მუხლის პირველი−მე-3 პუნქტებით განსაზღვრული პირი ვალდებულია ემიტენტსა და საქართველოს ეროვნულ ბანკს საქართველოს ეროვნული ბანკის მიერ დადგენილ ვადაში აცნობოს ამ მუხლის პირველი პუნქტით გათვალისწინებული ფაქტის დადგომის თაობაზე. ემიტენტი ვალდებულია საქართველოს ეროვნული ბანკის მიერ დადგენილ ვადაში საჯარო გახადოს შეტყობინების სახით მიღებული ინფორმაცია.
5. ამ მუხლის პირველი პუნქტით გათვალისწინებული წილობრივი ფასიანი ქაღალდების მფლობელად მიიჩნევა პირი, რომელიც პირდაპირ ან არაპირდაპირ ფლობს:
ა) თავისი სახელით და საკუთარი ინტერესებისთვის ემიტენტის მიერ გამოშვებულ წილობრივ ფასიან ქაღალდებს;
ბ) თავისი სახელით და სხვა პირის ინტერესებისთვის ემიტენტის მიერ გამოშვებულ წილობრივ ფასიან ქაღალდებს;
გ) დეპოზიტარულ ხელწერილს. ამ შემთხვევაში დეპოზიტარული ხელწერილის მფლობელი მიიჩნევა იმ წილობრივი ფასიანი ქაღალდის მფლობელად, რომელიც აღნიშნული დეპოზიტარული ხელწერილითაა წარმოდგენილი.
6. თუ საქართველოს ეროვნული ბანკი აღმოაჩენს, რომ პირმა საქართველოს ეროვნულ ბანკს ან ემიტენტს არ აცნობა ამ მუხლის პირველი პუნქტით გათვალისწინებული ფაქტის დადგომის თაობაზე, დარღვევის სერიოზულობიდან გამომდინარე, საქართველოს ეროვნული ბანკი უფლებამოსილია ამ პირს გარკვეული ვადით შეუჩეროს პარტნიორთა კრებაზე მის მფლობელობაში არსებულ ხმის უფლების მქონე წილობრივ ფასიან ქაღალდებთან დაკავშირებით ხმის უფლების გამოყენების უფლება.
7. ამ მუხლის პირველ პუნქტში მითითებული ზღვრული ოდენობის გაანგარიშების მიზნით ამავე მუხლის პირველი−მე-3 პუნქტებით გათვალისწინებული ინფორმაცია აგრეგირებული უნდა იქნეს.
8. ამ მუხლის შესაბამისად ხმის უფლების გაანგარიშების წესს, აგრეთვე წარსადგენი შეტყობინების ფორმასა და წარდგენის წესს ადგენს საქართველოს ეროვნული ბანკი.
9. პირებთან დაკავშირებით ამ მუხლით განსაზღვრული მოთხოვნები ვრცელდება ფიზიკურ პირზე, იურიდიულ პირსა და იურიდიული პირის სტატუსის არმქონე წარმონაქმნზე.
10. ამ მუხლის მოთხოვნები არ ვრცელდება წილობრივი ფასიანი ქაღალდების მფლობელზე, რომელიც აღნიშნულ ფასიან ქაღალდებს მხოლოდ კლირინგის ან ანგარიშსწორების მიზნებისთვის ფლობს, ან/და წილობრივი ფასიანი ქაღალდების ნომინალურ მფლობელზე, თუ მას ამ წილობრივ ფასიან ქაღალდებთან დაკავშირებით ხმის უფლება შეუძლია განახორციელოს მხოლოდ წერილობითი ან ელექტრონული ფორმით გაცემული მითითებების საფუძველზე.
11. ეს მუხლი არ ვრცელდება ღია და ინტერვალურ საინვესტიციო ფონდებზე, რომელთა საქმიანობა რეგულირდება „საინვესტიციო ფონდების შესახებ“ საქართველოს კანონით.
საქართველოს 2020 წლის 29 ივნისის კანონი №6673 – ვებგვერდი, 07.07.2020წ.
საქართველოს 2020 წლის 14 ივლისის კანონი №6806 – ვებგვერდი, 22.07.2020წ.
მუხლი 141. საჯარო ფასიანი ქაღალდების ემიტენტის მიმართ დამატებითი მოთხოვნები
1. საჯარო ფასიანი ქაღალდების ემიტენტი ვალდებულია უზრუნველყოს თანაბარი მოპყრობა ფასიანი ქაღალდების ყველა მფლობელის მიმართ, რომლებიც თანაბარ პირობებში იმყოფებიან.
2. საჯარო ფასიანი ქაღალდების ემიტენტი ვალდებულია საქართველოს ეროვნული ბანკის მიერ დადგენილი წესით უზრუნველყოს ყველა იმ პირობის შექმნა და იმ ინფორმაციის ხელმისაწვდომობა, რომლებიც საჯარო ფასიანი ქაღალდების მფლობელებს თავიანთი უფლებების განხორციელების შესაძლებლობას მისცემს.
3. საჯარო ფასიანი ქაღალდების ემიტენტი ვალდებულია დაუყოვნებლივ, საქართველოს ეროვნული ბანკის მიერ დადგენილი წესით საჯარო გახადოს ინფორმაცია საჯარო ფასიანი ქაღალდების პირობების ან/და საჯარო ფასიან ქაღალდებთან დაკავშირებული უფლებების ნებისმიერი ცვლილების შესახებ.
საქართველოს 2020 წლის 29 ივნისის კანონი №6673 – ვებგვერდი, 07.07.2020წ.
მუხლი 15. სატენდერო შეთავაზება
1. პირს, რომელიც აპირებს შეიძინოს ანგარიშვალდებული საწარმოს ფასიანი ქაღალდები იმ რაოდენობით, რომელმაც შეიძლება საწარმოს კონტროლი გამოიწვიოს, შეუძლია ეს გააკეთოს სატენდერო შეთავაზების საშუალებით, რაც ნიშნავს საწარმოს ფასიანი ქაღალდების სწრაფი შეძენის შესახებ განცხადების გაკეთებას საწარმოზე კონტროლის მოპოვების მიზნით, თუ საქართველოს ეროვნული ბანკის მიერ დადგენილი წესით სხვა რამ არ არის განსაზღვრული.
2. შემთავაზებელს ეკრძალება ნებისმიერი კლასის საჯარო ფასიანი ქაღალდების სატენდერო შეთავაზება, თუ ამის შემდეგ იგი გახდება ამ კლასის ფასიანი ქაღალდების 10%-ზე მეტის რეგისტრირებული მესაკუთრე, გარდა იმ შემთხვევისა, როცა:
ა) შეთავაზების ასლების ან თხოვნის პირველად გამოქვეყნებამდე ან ფასიანი ქაღალდების მფლობელთათვის გაგზავნამდე შემთავაზებელი საქართველოს ეროვნულ ბანკს წარუდგენს განცხადებას საქართველოს ეროვნული ბანკის მიერ დადგენილი წესით მოთხოვნილი ფორმითა და ინფორმაციით;
ბ) შემთავაზებელი სატენდერო შეთავაზების შესახებ ინფორმაციას გამოაქვეყნებს გაზეთში, საქართველოს ეროვნული ბანკის მიერ დადგენილი წესის შესაბამისად.
3. ფასიანი ქაღალდების მფლობელთათვის წინადადება ან რეკომენდაცია სატენდერო შეთავაზების უარყოფის ან სატენდერო შეთავაზებაზე თანხმობის შესახებ, აგრეთვე სატენდერო მიწვევა უნდა გაკეთდეს საქართველოს ეროვნული ბანკის მიერ დადგენილი წესის შესაბამისად.
4. სატენდერო შეთავაზების პირობები და შემთავაზებლის მიერ მიწოდებული ინფორმაცია ერთნაირი უნდა იყოს სათანადო ფასიანი ქაღალდების ყველა მესაკუთრისათვის .
5. თუ შემთავაზებელი მიიღებს უფრო მეტი ფასიანი ქაღალდის გაყიდვის თანხმობას , ვიდრე ეს აღნიშნული იყო სატენდერო შეთავაზებაში , იგი შეიძენს ფასიან ქაღალდებს პროპორციული გადანაწილების საფუძველზე . ეს მოთხოვნა ეხება იმ თანხმობებსაც , რომლებიც მიღებულია ფასიანი ქაღალდების მფლობელთათვის შეთავაზებული თანხის გაზრდის თაობაზე გაკეთებული განცხადების პირველად გამოქვეყნების შემდეგ , ამ კანონის მე -15 მუხლის მე -6 პუნქტის მიხედვით .
6. თუ პირი ცვლის სატენდერო შეთავაზების პირობებს შეთავაზების დამთავრებამდე და ფასიანი ქაღალდების მფლობელებს სთავაზობს გაზრდილ თანხას , იგი ვალდებულია ეს თანხა გადაუხადოს ყოველ მფლობელს , რომელმაც თანხმობა განაცხადა სატენდერო შეთავაზების პირობებზე , მიუხედავად იმისა , მოხდა ეს ცვლილების გამოქვეყნებამდე თუ გამოქვეყნების შემდეგ .
7. სატენდერო შეთავაზების პერიოდში შემთავაზებელს ან მასთან დაკავშირებულ პირს არ შეუძლია :
ა ) სატენდერო შეთავაზების გარდა , სხვა ნებისმიერი გზით შეიძინოს ან აწარმოოს მოლაპარაკება სატენდერო შეთავაზებაში განხილული ფასიანი ქაღალდების ან ისეთი ფასიანი ქაღალდების შესახებ , რომლებიც შეიძლება კონვერტირებულ იქნეს შეთავაზებაში განხილულ ფასიან ქაღალდებში ;
ბ ) გაყიდოს სატენდერო შეთავაზებაში აღნიშნული ემიტენტის ფასიანი ქაღალდები .
8. საქართველოს ეროვნული ბანკის მიერ დადგენილი წესით შეიძლება განისაზღვროს აგრეთვე სხვა მოთხოვნები სატენდერო შეთავაზების მომზადების, განხორციელების, შემთავაზებლის ქმედების თაობაზე, შემთავაზებლისათვის – ფასიანი ქაღალდების რეგისტრატორის მიერ სამიზნე საწარმოს ფასიანი ქაღალდების მფლობელთათვის ინფორმაციის მიწოდების შესახებ.
9. ეს მუხლი არ ვრცელდება ღია და ინტერვალურ საინვესტიციო ფონდებზე, რომელთა საქმიანობა რეგულირდება „საინვესტიციო ფონდების შესახებ“ საქართველოს კანონით.
საქართველოს 2007 წლის 11 ივლისის კანონი №5269-სსმI, №30, 30.07.2007წ., მუხ.340
საქართველოს 2008 წლის 14 მარტის კანონი №5910-სსმI, №7, 26.03.2008წ., მუხ.30
საქართველოს 2009 წლის 24 სექტემბრის კანონი №1678-სსმI, №29, 12.10.2009წ., მუხ.161
საქართველოს 2011 წლის 1 ივლისის კანონი №5009 - ვებგვერდი, 15.07.2011წ.
საქართველოს 2015 წლის 3 სექტემბრის კანონი №4201 - ვებგვერდი, 10.09. 2015 წ.
საქართველოს 2017 წლის 10 მარტის კანონი №441 - ვებგვერდი, 22.03.2017წ.
საქართველოს 2020 წლის 14 ივლისის კანონი №6806 – ვებგვერდი, 22.07.2020წ.
მუხლი 151. სავალდებულო სატენდერო შეთავაზება
1. თუ პირი ან შეთანხმების საფუძველზე მოქმედ პირთა ჯგუფი (ამ მუხლის მიზნებისთვის – მყიდველი) შეიძენს ფასიან ქაღალდებს, რის შედეგადაც აკონტროლებს ხმის უფლების მქონე საჯარო წილობრივი ფასიანი ქაღალდების ემიტენტი ანგარიშვალდებული საწარმოს ხმათა საერთო რაოდენობის ნახევარზე მეტს, იგი ვალდებულია ამ ფაქტის დადგომიდან არაუგვიანეს 45 დღისა განახორციელოს ამ კანონის მე-15 მუხლით გათვალისწინებული სატენდერო შეთავაზება ყველა დარჩენილი ფასიანი ქაღალდის გამოსყიდვის თაობაზე ან იმავე ვადაში ჩამოიყვანოს მისი კონტროლის ქვეშ არსებული ხმები ანგარიშვალდებული საწარმოს ხმათა საერთო რაოდენობის ნახევრის ქვევით. ეს მოთხოვნა არ მოქმედებს, თუ:
ა) ანგარიშვალდებული საწარმოს ხმათა საერთო რაოდენობის ნახევარზე მეტი მყიდველის ხელში აღმოჩნდა ამ კანონის შესაბამისად განხორციელებული სატენდერო შეთავაზებით, რომლითაც იგი ფასიანი ქაღალდების სხვა მფლობელებს ყველა დარჩენილი ფასიანი ქაღალდის გამოსყიდვას სთავაზობდა;
ბ) მყიდველი აღნიშნულ ფასიან ქაღალდებს ფლობს სხვა პირის/პირების სასარგებლოდ, მათ შორის, საერთაშორისო დეპოზიტარული ხელწერილების გაცემის მიზნით. ამ შემთხვევაში სავალდებულო სატენდერო შეთავაზების განხორციელების ვალდებულება ეკისრება მყიდველს, რომელიც პირდაპირ ან არაპირდაპირ აკონტროლებს ანგარიშვალდებული საწარმოს ხმათა საერთო რაოდენობის ნახევარზე მეტს.
2. შეთავაზებული გამოსასყიდი ფასი უნდა დაადგინოს აუდიტორმა ან საბროკერო კომპანიამ. შეთავაზებული გამოსასყიდი ფასი თითოეული კლასის ფასიანი ქაღალდისთვის არ უნდა იყოს იმ უმაღლეს ფასზე ნაკლები, რომელიც გამოსყიდვის განმახორციელებელმა პირმა ბოლო 6 თვის განმავლობაში გადაიხადა ანგარიშვალდებული საწარმოს ამ კლასის ფასიან ქაღალდში. აუდიტორმა ან საბროკერო კომპანიამ უნდა შეადგინოს ანგარიში, რომელშიც მითითებული იქნება დოკუმენტურად დადასტურებული გარემოებები, რომელთა საფუძველზედაც დადგინდა შეთავაზებული გამოსასყიდი ფასი. აუდიტორის ან საბროკერო კომპანიის ხარჯებს მყიდველი ანაზღაურებს. იგი ასევე ვალდებულია ფასიანი ქაღალდების ყიდვის შესახებ თავის ხელთ არსებული ყველა ინფორმაცია მიაწოდოს აუდიტორს ან საბროკერო კომპანიას. აუდიტორი ან საბროკერო კომპანია მთელი თავისი ქონებით აგებს პასუხს იმ ზიანისთვის, რომელიც მან მყიდველს დაუდევრობით ან განზრახ არასწორი შეფასებით მიაყენა.
3. ამ მუხლის პირველი პუნქტით განსაზღვრული სატენდერო შეთავაზების დასრულებამდე მყიდველს არ აქვს მისი კონტროლის ქვეშ არსებული, ანგარიშვალდებული საწარმოს ხმათა საერთო რაოდენობის ნახევარზე მეტი ხმის საერთო კრებაზე გამოყენების უფლება.
4. ამ მუხლის მოქმედება არ ვრცელდება რეზოლუციის რეჟიმში მყოფ კომერციულ ბანკზე. ამ მუხლის მოქმედება არ ვრცელდება აგრეთვე ღია და ინტერვალურ საინვესტიციო ფონდებზე, რომელთა საქმიანობაც რეგულირდება „საინვესტიციო ფონდების შესახებ“ საქართველოს კანონით.
საქართველოს 2021 წლის 2 აგვისტოს კანონი №892 – ვებგვერდი, 04.08.2021წ.
მუხლი 16. ანგარიშვალდებული საწარმოს მმართველი ორგანოს წევრთა პასუხისმგებლობა
1. ანგარიშვალდებული საწარმოს მმართველი ორგანოს წევრები თავიანთი უფლება - მოვალეობების განხორციელებისას უნდა :
ა ) მოქმედებდნენ კეთილსინდისიერად ;
ბ ) ზრუნავდნენ ისე, როგორც ზრუნავს ანალოგიურ თანამდებობაზე და ანალოგიურ პირობებში მყოფი ჩვეულებრივი, საღად მოაზროვნე პირი;
გ ) მოქმედებდნენ იმ რწმენით, რომ მათი ეს მოქმედება ყველაზე უკეთესია საწარმოსა და მისი ფასიანი ქაღალდების მფლობელთა ინტერესებისათვის .
2. გარდა ამ კანონის მე-4 მუხლის მე -13 პუნქტით , ამ მუხლის მე -3 პუნქტით და საქართველოს სხვა საკანონმდებლო აქტებით გათვალისწინებული შემთხვევებისა, ანგარიშვალდებული საწარმოს მმართველი ორგანოს წევრები, რომლებმაც მხარი დაუჭირეს ისეთ გადაწყვეტილებას, რომელსაც მოჰყვა ამ მუხლით განსაზღვრულ ვალდებულებათა შეუსრულებლობა, სოლიდარულად აგებენ პასუხს საწარმოსთვის მიყენებული ზიანისათვის .
3. ანგარიშვალდებული საწარმოს მმართველი ორგანოს წევრის პასუხისმგებლობის საფუძვლებისა და მოცულობის განსაზღვრისას მხედველობაში მიიღება , რომ თავის მოვალეობათა შესრულებისას იგი შეიძლება დაეყრდნოს დასკვნებსა და ანგარიშებს (მათ შორის, ფინანსურ ანგარიშებსა და მონაცემებს), თუ ისინი მომზადებულია იმ აუდიტორის, იურიდიული მრჩევლის, საწარმოს თანამშრომლის ან სხვა პირის მიერ, რომელიც, მმართველი ორგანოს წევრის კეთილგონივრული მოსაზრებით, პროფესიონალია შესაბამის საკითხში , რადგან ეს საკითხი მის კომპეტენციას განეკუთვნება. ამასთანავე, მმართველი ორგანოს წევრის მოქმედება არ ჩაითვლება კეთილსინდისიერად, თუ მას ამ საკითხთან დაკავშირებით აქვს ან ევალებოდა, რომ ჰქონოდა ისეთი ინფორმაცია , რომელიც გაუმართლებელს ხდის აღნიშნულ პირებზე დაყრდნობას .
4. ანგარიშვალდებული საწარმოს ფასიანი ქაღალდის მფლობელს უფლება აქვს ამ მუხლით გათვალისწინებულ ვალდებულებათა დარღვევის გამო სარჩელი აღძრას ამ საწარმოს მმართველი ორგანოს წევრის მიმართ .
5. საქართველოს ეროვნული ბანკი უფლებამოსილია, თავისი წარმომადგენლის მეშვეობით, დამკვირვებლის სტატუსით დაესწროს ანგარიშვალდებული საწარმოს აქციონერთა (პარტნიორთა) საერთო კრებას მისი მიმდინარეობისას საქართველოს კანონმდებლობის უხეში დარღვევის შემთხვევაში სათანადო რეაგირების მიზნით.
საქართველოს 2003 წლის 18 ივლისის კანონი №2503-სსმI, №22, 08.08.2003წ., მუხ.156
საქართველოს 2007 წლის 11 ივლისის კანონი №5269-სსმI, №30, 30.07.2007წ., მუხ.340
საქართველოს 2008 წლის 14 მარტის კანონი №5910-სსმI, №7, 26.03.2008წ., მუხ.30
საქართველოს 2009 წლის 24 სექტემბრის კანონი №1678-სსმI, №29, 12.10.2009წ., მუხ.161
საქართველოს 2015 წლის 3 სექტემბრის კანონი №4201 - ვებგვერდი, 10.09. 2015 წ.
საქართველოს 2017 წლის 10 მარტის კანონი №441 - ვებგვერდი, 22.03.2017წ.
მუხლი 161. ინტერესთა კონფლიქტი და ინფორმაციის განცხადება
1. იმ ანგარიშვალდებულმა საწარმომ, რომელსაც გამოშვებული აქვს ხმის უფლების მქონე საჯარო წილობრივი ფასიანი ქაღალდები, გარიგება უნდა დადოს ამ მუხლის მოთხოვნების შესაბამისად, თუ დაინტერესებული პირი არის ანგარიშვალდებული საწარმოს მმართველი ორგანოს წევრი ან/და ანგარიშვალდებული საწარმოს აქციონერი, რომელიც პირდაპირ ან არაპირდაპირ ფლობს ხმათა საერთო რაოდენობის 20%-ს ან 20%-ზე მეტს. ამ მუხლის (გარდა ამ მუხლის მე-7 პუნქტისა) მოთხოვნები არ ვრცელდება იმ გარიგებაზე, რომელიც ანგარიშვალდებულ საწარმოსა და მის 100%-იან შვილობილ საწარმოს ან 100%-იან აქციონერს შორის იდება.
2. ანგარიშვალდებული საწარმოს მმართველი ორგანოს წევრი ანდა ხმათა საერთო რაოდენობის 20%- ის ან მეტის მფლობელი აქციონერი დაინტერესებულ პირად მიიჩნევა , თუ ის ან მასთან დაკავშირებული პირი ამ ანგარიშვალდებული საწარმოს ან მისი შვილობილი საწარმოს (საწარმო , რომელშიც ეს ანგარიშვალდებული საწარმო ფლობს 50%- ზე მეტ წილს ) მიერ გარიგების დადების შემთხვევაში აკმაყოფილებს ერთ - ერთ შემდეგ პირობას :
ა ) არის გარიგების მეორე მხარე ;
ბ ) პირდაპირ ან არაპირდაპირ ფლობს იმ იურიდიული პირის ხმათა საერთო რაოდენობის 20%- ს ან მეტს , რომელიც გარიგების მეორე მხარეა ;
გ ) არის გარიგების მეორე მხარის მმართველი ორგანოს წევრი ;
დ ) დანიშნულია / არჩეულია ამ ანგარიშვალდებული საწარმოს მმართველი ორგანოს წევრად გარიგების მეორე მხარის ანდა გარიგების მეორე მხარის ხმათა საერთო რაოდენობის 20%- ის ან მეტის მფლობელის (მფლობელების ) წარდგინებით ;
ე ) გარიგების საფუძველზე იღებს ფულად ან სხვა სახის სარგებელს , რომელიც არ არის დაკავშირებული ამ ანგარიშვალდებული საწარმოს წილის ფლობასთან ან მმართველი ორგანოს წევრობასთან ;
ვ ) ასეთად განისაზღვრება ამ ანგარიშვალდებული საწარმოს წესდებით .
3. ამ მუხლის მე -2 პუნქტით განსაზღვრული დაინტერესებული პირი ვალდებულია , დასადებ გარიგებაში თავისი დაინტერესების ფაქტის , გარიგების ხასიათისა და მოცულობის თაობაზე დაუყოვნებლივ წერილობით აცნობოს ანგარიშვალდებული საწარმოს სამეთვალყურეო საბჭოს , ხოლო თუ ამავე მუხლის მე -5 და მე -6 პუნქტების შესაბამისად გარიგებას ამტკიცებს საერთო კრება , – განუცხადოს მასაც .
4. თუ პირმა არ იცოდა , რომ დადებულ გარიგებაში თვითონ იყო ამ მუხლის მე -2 პუნქტით განსაზღვრული დაინტერესებული პირი , იგი ვალდებულია ამავე მუხლის მე -3 პუნქტით გათვალისწინებული მოთხოვნა შეასრულოს დაუყოვნებლივ , თავისი დაინტერესების ფაქტის შეტყობისთანავე .
41 . ანგარიშვალდებული საწარმოს მმართველი ორგანოს წევრი ვალდებულია დასადებ გარიგებაში ინტერესთა კონფლიქტის არსებობის შესახებ შეტყობისთანავე წერილობით აცნობოს ანგარიშვალდებული საწარმოს სამეთვალყურეო საბჭოს, ხოლო თუ ამ მუხლის მე-5 და მე-6 პუნქტების შესაბამისად გარიგებას საერთო კრება ამტკიცებს – მასაც განუცხადოს.
5. ამ მუხლის მე -2 პუნქტით განსაზღვრულ დაინტერესებულ პირებს ეკრძალებათ ხმის უფლების გამოყენება საზოგადოების ყველა შესაბამის ორგანოში იმ გარიგებებთან დაკავშირებით , რომლებშიც მათ აქვთ დაინტერესება . ამ შემთხვევაში დარჩენილი ხმები განიხილება , როგორც ხმათა სრული ოდენობა , და გადაწყვეტილების მიღებასთან დაკავშირებული ყველა პროცედურა ხორციელდება „მეწარმეთა შესახებ“ საქართველოს კანონის შესაბამისად , თუ საზოგადოების წესდებით სხვა რამ არ არის გათვალისწინებული .
51. დასადებ გარიგებას, რომელშიც ამ მუხლის მე-2 პუნქტით განსაზღვრული დაინტერესებული პირები მონაწილეობენ და რომლის ღირებულება შეადგენს ანგარიშვალდებული საწარმოს აქტივების ღირებულების 10%-ს ან 10%-ზე მეტს ან მისი წესდებით გათვალისწინებულ უფრო მცირე ოდენობას, ამოწმებს გარე აუდიტორი/სერტიფიცირებული ბუღალტერი. გარე აუდიტორი/სერტიფიცირებული ბუღალტერი ამოწმებს, იდება თუ არა გარიგება არსებითად იმავე პირობებით, რომლებითაც ის დაინტერესების არმქონე პირებს შორის დაიდებოდა. გარე აუდიტორის/სერტიფიცირებული ბუღალტრის დასკვნა გარიგების დამტკიცებამდე ეგზავნება ანგარიშვალდებული საწარმოს სამეთვალყურეო საბჭოს ან საერთო კრებას, იმის მიხედვით, ვინ უნდა დაამტკიცოს ეს გარიგება.
6. გარიგება, რომელშიც მონაწილეობენ ამ მუხლის მე-2 პუნქტით განსაზღვრული დაინტერესებული პირები ან რომლის ღირებულებაც შეადგენს ანგარიშვალდებული საწარმოს აქტივების ღირებულების 10%-ს ან 10%-ზე მეტს ანდა მისი წესდებით გათვალისწინებულ უფრო მცირე ოდენობას, უნდა დაამტკიცოს საწარმოს სამეთვალყურეო საბჭომ ან საერთო კრებამ, ხოლო თუ გარიგების ღირებულება აღემატება ანგარიშვალდებული საწარმოს აქტივების ღირებულების 50%-ს – საერთო კრებამ, ამ მუხლის მე-5 პუნქტის მოთხოვნების შესაბამისად.
61 . გარიგება, რომელშიც მონაწილეობენ ამ მუხლის მე-2 პუნქტით განსაზღვრული დაინტერესებული პირები და რომლის ღირებულებაც შეადგენს ანგარიშვალდებული საწარმოს აქტივების ღირებულების 10%-ს ან 10%-ზე მეტს ანდა მისი წესდებით გათვალისწინებულ უფრო მცირე ოდენობას, უნდა დაამტკიცოს საერთო კრებამ, ამ მუხლის მე-5 პუნქტის მოთხოვნების შესაბამისად.
7. ანგარიშვალდებულმა საწარმომ დაუყოვნებლივ უნდა შეატყობინოს საქართველოს ეროვნულ ბანკს იმ გარიგების დამტკიცების შესახებ, რომელშიც დაინტერესებული პირები მონაწილეობენ. შეტყობინებაში მითითებული უნდა იყოს გარიგების მოცულობა და ხასიათი, აგრეთვე სხვა ძირითადი პირობები. ანგარიშვალდებულმა საწარმომ უნდა უზრუნველყოს ამ პუნქტში აღნიშნული ინფორმაციის საკუთარ ან საფონდო ბირჟის ვებგვერდზე ანდა საქართველოს ეროვნული ბანკის მიერ განსაზღვრული მასობრივი ინფორმაციის საშუალებებით გამოქვეყნება საქართველოს ეროვნული ბანკისთვის შეტყობინების გაგზავნიდან 5 დღის ვადაში. ინფორმაცია ყოველი ასეთი გარიგებისა და ანგარიშვალდებულ საწარმოსა და მის 100%-იან შვილობილ საწარმოს ან 100%-იან აქციონერს შორის დადებული გარიგების თაობაზე, რომლის ღირებულება შეადგენს ანგარიშვალდებული საწარმოს აქტივების ღირებულების 10%-ს ან მეტს ანდა წესდებით გათვალისწინებულ უფრო მცირე ოდენობას, შეტანილი უნდა იქნეს ანგარიშვალდებული საწარმოს მიმდინარე და წლიურ ანგარიშებში.
8. პირი, რომელმაც იცოდა ან უნდა სცოდნოდა და არ განაცხადა გარიგებაში თავისი დაინტერესების შესახებ ან/და გამოიყენა ხმის უფლება ამ მუხლით დადგენილი აკრძალვის მიუხედავად, ვალდებულია აანაზღაუროს საზოგადოებისთვის ამ გარიგების შედეგად მიყენებული ზიანი და დააბრუნოს გარიგების დადებით მიღებული პირადი სარგებელი, თუ დამტკიცდება, რომ ინტერესთა კონფლიქტის გამო გარიგების შედეგად საზოგადოებას მიადგა ზიანი და დაინტერესების არარსებობისას გარიგება უკეთესი პირობებით დაიდებოდა.
81 . ანგარიშვალდებული საწარმოს მმართველი ორგანოს წევრები, რომლებმაც იცოდნენ ან უნდა სცოდნოდათ და არ განაცხადეს გარიგებაში ინტერესთა კონფლიქტის შესახებ ან/და მხარი დაუჭირეს გარიგების ამ მუხლის მოთხოვნათა დარღვევით დადებას, რამაც საზოგადოებას ზიანი მიაყენა, ვალდებული არიან დაინტერესებულ პირთან ერთად სოლიდარულად აანაზღაურონ საზოგადოებისთვის ამ გარიგების შედეგად მიყენებული ზიანი და დააბრუნონ გარიგების დადებით მიღებული პირადი სარგებელი, ასეთის არსებობის შემთხვევაში, თუ დამტკიცდება, რომ ინტერესთა კონფლიქტის გამო გარიგების შედეგად საზოგადოებას მიადგა ზიანი და დაინტერესების არარსებობისას გარიგება უკეთესი პირობებით დაიდებოდა.
9. გარიგების ამ მუხლის მოთხოვნათა დარღვევით დადების შემთხვევაში, მისი დადებიდან 18 თვის განმავლობაში, ანგარიშვალდებული საწარმოს მმართველი ორგანოს წევრს ან/და ანგარიშვალდებული საწარმოს 5%-ის ან 5%-ზე მეტის მფლობელ აქციონერს ან აქციონერთა ჯგუფს, თუ საწარმო სააქციო საზოგადოებაა, ხოლო სხვა სამართლებრივი ფორმის ანგარიშვალდებულ საწარმოში – თითოეულ პარტნიორს შეუძლია მიმართოს სასამართლოს და მოითხოვოს ასეთი გარიგების ბათილობა ან/და ამავე მუხლის მე-8 და 81 პუნქტებით განსაზღვრული პირების მიერ ზიანის ანაზღაურება და ასეთი გარიგების დადებით მიღებული პირადი სარგებლის დაბრუნება, ასეთის არსებობის შემთხვევაში.
საქართველოს 2007 წლის 28 მარტის კანონი №4536-სსმI, №9, 31.03.2007წ., მუხ.93
საქართველოს 2007 წლის 11 ივლისის კანონი №5269-სსმI, №30, 30.07.2007წ., მუხ.340
საქართველოს 2008 წლის 14 მარტის კანონი №5910-სსმI, №7, 26.03.2008წ., მუხ.30
საქართველოს 2009 წლის 24 სექტემბრის კანონი №1678-სსმI, №29, 12.10.2009წ., მუხ.161
საქართველოს 2011 წლის 9 მარტის კანონი №4324-ვებგვერდი, 22.03.2011წ.
საქართველოს 2015 წლის 3 სექტემბრის კანონი №4201 - ვებგვერდი, 10.09. 2015 წ.
საქართველოს 2017 წლის 10 მარტის კანონი №441 - ვებგვერდი, 22.03.2017წ.
საქართველოს 2017 წლის 4 მაისის კანონი №813 - ვებგვერდი, 29.05.2017წ.
საქართველოს 2020 წლის 29 ივნისის კანონი №6673 – ვებგვერდი, 07.07.2020წ.
საქართველოს 2007 წლის 11 ივლისის კანონი №5269-სსმI, №30, 30.07.2007წ., მუხ.340
საქართველოს 2008 წლის 14 მარტის კანონი №5910-სსმI, №7, 26.03.2008წ., მუხ.30
ფასიანი ქაღალდებით საჯარო ვაჭრობა
მუხლი 18. გარიგებანი საფონდო ბირჟაზე
1. საჯარო ფასიანი ქაღალდებით მეორადი გარიგება შეიძლება დაიდოს როგორც საფონდო ბირჟებზე , ისე საფონდო ბირჟების გარეთ .
2. საფონდო ბირჟაზე სავაჭროდ შეიძლება წარმოდგენილ იქნეს :
ა) საქართველოსა და უცხოელი ემიტენტების ფასიანი ქაღალდები, რომელთა მიმოქცევაც დაშვებულია საქართველოში საქართველოს ეროვნული ბანკის მიერ დამტკიცებული პროცედურის შესაბამისად;
ბ) ფასიანი ქაღალდები, რომლებიც ასახავს სახელმწიფო ვალს ან/და გამოშვებულია საქართველოს ეროვნული ბანკის მიერ, მათ შორის, სახელმწიფო ვალის შესახებ საქართველოს კანონმდებლობით გათვალისწინებული სამთავრობო ფასიანი ქაღალდები, თუ მათი ყიდვა-გაყიდვა არ ეწინააღმდეგება ამ ფასიანი ქაღალდების ემისიისა და მიმოქცევის შესახებ საქართველოს კანონმდებლობას;
გ) საქართველოს ეროვნული ბანკის მიერ დადგენილი წესის შესაბამისად − ემიტენტის ფასიანი ქაღალდები, რომლებიც სავაჭროდ დაშვებულია უცხო ქვეყნის აღიარებულ საფონდო ბირჟათაგან ერთ-ერთზე მაინც.
3. ფასიანი ქაღალდებით საჯარო ვაჭრობა საფონდო ბირჟაზე ხორციელდება ამ კანონისა და შესაბამისი საფონდო ბირჟის წესების მიხედვით .
31. თუ „საქართველოს ეროვნული ბანკის შესახებ“ საქართველოს ორგანული კანონით განსაზღვრული რეზოლუციის მიზნების მისაღწევად აუცილებელია საჯარო ფასიანი ქაღალდების საფონდო ბირჟაზე ვაჭრობიდან მოხსნა/საჯარო ფასიანი ქაღალდებით საფონდო ბირჟაზე ვაჭრობის დროებით შეჩერება, ახალი საჯარო ფასიანი ქაღალდების (აქციების) საფონდო ბირჟაზე სავაჭროდ დაშვება ან ნულამდე შემცირებული სასესხო ფასიანი ქაღალდების საფონდო ბირჟაზე სავაჭროდ ხელახლა დაშვება, ეს უნდა განხორციელდეს დაჩქარებული/გამარტივებული წესით.
32. თუ რეზოლუციის რეჟიმში მყოფი კომერციული ბანკის აქციების, აქტივების ან/და ვალდებულებების გასხვისების ან დროებითი ბანკის ინსტრუმენტის გამოყენებისას შემძენი არ აკმაყოფილებს საფონდო ბირჟის წევრობის კრიტერიუმებს, გამონაკლისის სახით, საქართველოს ეროვნული ბანკის გადაწყვეტილებით, იგი საფონდო ბირჟის წევრი შეიძლება იყოს არაუმეტეს 24 თვისა.
4. საჯარო ფასიანი ქაღალდებით გარიგება შეიძლება დაიდოს მხოლოდ საბროკერო კომპანიის ან შესაბამისი ლიცენზიის მქონე ფინანსური ინსტიტუტის მონაწილეობით. ეს მოთხოვნა არ ეხება ამ კანონით განსაზღვრული გათვითცნობიერებული (გამოცდილი) ინვესტორების მონაწილეობით დადებულ გარიგებას.
5. ერთი კლასის ფასიანი ქაღალდები შეიძლება სავაჭროდ დაშვებული იქნეს ერთ ან მეტ საფონდო ბირჟაზე .
6. თუ საფონდო ბირჟაზე სავაჭროდ დაშვებული საჯარო ფასიანი ქაღალდებით გარიგება საფონდო ბირჟის გარეთ იდება და გარიგების თანხა 100 ლარს აღემატება, ამ შემთხვევაში:
ა) საბროკერო კომპანია ან შესაბამისი ლიცენზიის მქონე ფინანსური ინსტიტუტი ვალდებულია საფონდო ბირჟაზე დააფიქსიროს ფასიანი ქაღალდების რაოდენობა და ფასი საფონდო ბირჟის მიერ დადგენილი წესის შესაბამისად;
ბ) თუ გარიგება დადებულია გათვითცნობიერებული (გამოცდილი) ინვესტორების მონაწილეობით, საბროკერო კომპანიის ან შესაბამისი ლიცენზიის მქონე ფინანსური ინსტიტუტის მონაწილეობის გარეშე, ფასიანი ქაღალდების რეგისტრატორი ვალდებულია საფონდო ბირჟაზე დააფიქსიროს ფასიანი ქაღალდების რაოდენობა და ფასი საფონდო ბირჟის მიერ დადგენილი წესის შესაბამისად.
საქართველოს 2003 წლის 18 ივლისის კანონი №2503-სსმI, №22, 08.08.2003წ., მუხ.156
საქართველოს 2007 წლის 27 მარტის კანონი №4520-სსმI, №9, 31.03.2007წ., მუხ.85
საქართველოს 2007 წლის 11 ივლისის კანონი №5269-სსმI, №30, 30.07.2007წ., მუხ.340
საქართველოს 2008 წლის 14 მარტის კანონი №5910-სსმI, №7, 26.03.2008წ., მუხ.30
საქართველოს 2009 წლის 24 სექტემბრის კანონი №1678-სსმI, №29, 12.10.2009წ., მუხ.161
საქართველოს 2015 წლის 3 სექტემბრის კანონი №4201 - ვებგვერდი, 10.09. 2015 წ.
საქართველოს 2016 წლის 22 ივნისის კანონი №5437 - ვებგვერდი, 11.07.2016წ.
საქართველოს 2017 წლის 10 მარტის კანონი №441 - ვებგვერდი, 22.03.2017წ.
საქართველოს 2017 წლის 23 დეკემბრის კანონი №1903 - ვებგვერდი, 11.01.2018წ.
საქართველოს 2019 წლის 20 დეკემბრის კანონი №5668 – ვებგვერდი, 31.12.2019წ.
საქართველოს 2020 წლის 29 ივნისის კანონი №6673 – ვებგვერდი, 07.07.2020წ.
მუხლი 19. გარიგებანი საჯარო ფასიანი ქაღალდებით
1. ფასიანი ქაღალდებით გარიგებისას მათზე საკუთრების უფლება წარმოშობილად , შეცვლილად ან შეწყვეტილად ითვლება ამ ფაქტის ფასიანი ქაღალდების რეესტრში რეგისტრაციის მომენტიდან , ხოლო თუ ისინი ნომინალურ მფლობელთანაა , – ნომინალური მფლობელის ჩანაწერებში რეგისტრაციის მომენტიდან .
11. საინვესტიციო ფონდის ერთეულებით გარიგებისას მათზე საკუთრების უფლების წარმოშობა, შეცვლა ან შეწყვეტა განისაზღვრება „საინვესტიციო ფონდების შესახებ“ საქართველოს კანონით.
2. საქართველოს ეროვნულ ბანკს შეუძლია თავის მიერ დადგენილი წესით განსაზღვროს ფასიან ქაღალდებზე საკუთრების უფლების რეალიზაციის მიზნებისათვის საჯარო ფასიან ქაღალდებზე საკუთრების უფლების სააღრიცხვო თარიღის დადგენის მოთხოვნები და პროცედურები.
3. საქართველოს ეროვნულ ბანკს უფლება აქვს, დააზუსტოს საკუთრების უფლების წარმოშობის, შეცვლისა და შეწყვეტის პროცედურები.
საქართველოს 2003 წლის 18 ივლისის კანონი №2503-სსმI, №22, 08.08.2003წ., მუხ.156
საქართველოს 2007 წლის 27 მარტის კანონი №4520-სსმI, №9, 31.03.2007წ., მუხ.85
საქართველოს 2007 წლის 11 ივლისის კანონი №5269-სსმI, №30, 30.07.2007წ., მუხ.340
საქართველოს 2008 წლის 14 მარტის კანონი №5910-სსმI, №7, 26.03.2008წ., მუხ.30
საქართველოს 2009 წლის 24 სექტემბრის კანონი №1678-სსმI, №29, 12.10.2009წ., მუხ.161
საქართველოს 2015 წლის 3 სექტემბრის კანონი №4201 - ვებგვერდი, 10.09. 2015 წ.
საქართველოს 2017 წლის 10 მარტის კანონი №441 - ვებგვერდი, 22.03.2017წ.
საქართველოს 2020 წლის 14 ივლისის კანონი №6806 – ვებგვერდი, 22.07.2020წ.
1. საქართველოს ეროვნული ბანკი უფლებამოსილია, „ლიცენზიებისა და ნებართვების შესახებ“ საქართველოს კანონისა და ამ კანონის შესაბამისად გასცეს, ცვლილებები შეიტანოს და გააუქმოს შემდეგი სახის ლიცენზიები:
ა) საბროკერო საქმიანობის ლიცენზია;
ბ) საფონდო ბირჟის ლიცენზია;
გ) ცენტრალური დეპოზიტარის ლიცენზია;
დ) ფასიანი ქაღალდების რეგისტრატორის ლიცენზია.
2. აკრძალულია შესაბამისი საქმიანობის საქართველოს ეროვნული ბანკის მიერ გაცემული, ამ მუხლის პირველ პუნქტში აღნიშნული ლიცენზიის გარეშე განხორციელება, გარდა საქართველოს კანონმდებლობით გათვალისწინებული შემთხვევებისა.
საქართველოს 2007 წლის 27 მარტის კანონი №4520-სსმI, №9, 31.03.2007წ., მუხ.85
საქართველოს 2007 წლის 11 ივლისის კანონი №5269-სსმI, №30, 30.07.2007წ., მუხ.340
საქართველოს 2008 წლის 14 მარტის კანონი №5910-სსმI, №7, 26.03.2008წ., მუხ.30
საქართველოს 2009 წლის 24 სექტემბრის კანონი №1678-სსმI, №29, 12.10.2009წ., მუხ.161
საქართველოს 2015 წლის 3 სექტემბრის კანონი №4201 - ვებგვერდი, 10.09. 2015 წ.
საქართველოს 2017 წლის 10 მარტის კანონი №441 - ვებგვერდი, 22.03.2017წ.
1. ფასიანი ქაღალდების რეგისტრატორმა ან საბროკერო კომპანიამ საქართველოს ფარგლების გარეთ „ფულის გათეთრებისა და ტერორიზმის დაფინანსების აღკვეთის ხელშეწყობის შესახებ“ საქართველოს კანონით გათვალისწინებული ანგარიშვალდებული პირებისთვის საქართველოს კანონმდებლობით განსაზღვრული საქმიანობის განსახორციელებლად ფილიალის დაარსებიდან ან შვილობილი საწარმოს შექმნიდან ან შეძენიდან 14 დღის ვადაში საქართველოს ეროვნულ ბანკს უნდა წარუდგინოს შემდეგი დოკუმენტები:
ა) ფასიანი ქაღალდების რეგისტრატორის ან საბროკერო კომპანიის მმართველი ორგანოს გადაწყვეტილება ფილიალის დაარსების ან შვილობილი საწარმოს შექმნის ან შეძენის თაობაზე;
ბ) ფასიანი ქაღალდების რეგისტრატორის ან საბროკერო კომპანიის მმართველი ორგანოს განცხადება იმის თაობაზე, რომ ფულის გათეთრებისა და ტერორიზმის დაფინანსების წინააღმდეგ ბრძოლისა და ფინანსური ქმედებების სპეციალური ჯგუფის (FATF) (შემდგომ − FATF) რეკომენდაციების შესასრულებლად ფილიალმა ან შვილობილმა საწარმომ ფუნქციონირების დაწყებისთანავე შეიმუშავა ფულის გათეთრებისა და ტერორიზმის დაფინანსების წინააღმდეგ ბრძოლის პროგრამა.
2. თუ ფილიალის ან შვილობილი საწარმოს ადგილსამყოფელი უცხო ქვეყნის კანონებითა და კანონქვემდებარე ნორმატიული აქტებით გათვალისწინებული არ არის ფილიალის ან შვილობილი საწარმოს მიერ FATF-ის რეკომენდაციების შესრულება ან ამ ქვეყანაში არ ხორციელდება ფულის გათეთრებისა და ტერორიზმის დაფინანსების წინააღმდეგ ბრძოლა და საერთოდ ან საკმარისად არ სრულდება FATF-ის რეკომენდაციები:
ა) ფასიანი ქაღალდების რეგისტრატორის ან საბროკერო კომპანიის მმართველმა ორგანომ უნდა აიღოს წერილობითი ვალდებულება, რომ ფასიანი ქაღალდების რეგისტრატორი ან საბროკერო კომპანია უზრუნველყოფს თავისი ფილიალის ან შვილობილი საწარმოს მიერ ფულის გათეთრებისა და ტერორიზმის დაფინანსების წინააღმდეგ ბრძოლასთან დაკავშირებით დადგენილი ღონისძიებების განხორციელებას ფასიანი ქაღალდების რეგისტრატორისადმი ან საბროკერო კომპანიისადმი საქართველოში არსებული მოთხოვნებისა და FATF-ის რეკომენდაციების შესაბამისად;
ბ) ფასიანი ქაღალდების რეგისტრატორი ან საბროკერო კომპანია უზრუნველყოფს საქართველოს ეროვნული ბანკისთვის იმის თაობაზე ინფორმაციის მიწოდებას, რომ მისი ფილიალი ან შვილობილი საწარმო ვერ ახორციელებს ფულის გათეთრებისა და ტერორიზმის დაფინანსების წინააღმდეგ ბრძოლასთან დაკავშირებით საქართველოს კანონმდებლობით დადგენილ ღონისძიებებს, რადგან ამას კრძალავს ან ზღუდავს ფილიალის ან შვილობილი საწარმოს ადგილსამყოფელი უცხო ქვეყნის კანონმდებლობა.
საქართველოს 2010 წლის 23 მარტის კანონი №2831-სსმI, №19, 13.04.2010წ., მუხ.105
საქართველოს 2015 წლის 3 სექტემბრის კანონი №4201 - ვებგვერდი, 10.09. 2015 წ.
საქართველოს 2017 წლის 10 მარტის კანონი №441 - ვებგვერდი, 22.03.2017წ.
საქართველოს 2019 წლის 30 ოქტომბრის კანონი №5230 – ვებგვერდი, 30.10.2019წ.
საქართველოს 2007 წლის 27 მარტის კანონი №4520-სსმI, №9, 31.03.2007წ., მუხ.85
საქართველოს 2007 წლის 27 მარტის კანონი №4520-სსმI, №9, 31.03.2007წ., მუხ.85
მუხლი 23. საბროკერო კომპანიის საქმიანობა
საბროკერო საქმიანობის ლიცენზია საბროკერო კომპანიას უფლებას ანიჭებს, განახორციელოს კაპიტალში წილის, აქციების, ობლიგაციების, სერტიფიკატების, თამასუქების , ჩეკებისა და სხვა ფასიანი ქაღალდების მიმოქცევასთან დაკავშირებული ოპერაციები და მათი მომსახურება, მათ შორის :
ა) პირდაპირი კონსულტაციები გაუწიოს ინვესტორებს ინვესტიციებთან დაკავშირებით, მათ შორის, ფასიანი ქაღალდების ფასის, ფასიან ქაღალდებში ინვესტიციების განხორციელების, ფასიანი ქაღალდების ყიდვა - გაყიდვისა და მათთან დაკავშირებულ უცხოური ვალუტით გარიგებებში ;
ბ) განახორციელოს ფინანსურ ინსტრუმენტებთან და მათ ემიტენტებთან დაკავშირებული კვლევა და უზრუნველყოს ამ კვლევის შედეგების ან/და საინვესტიციო სტრატეგიასთან დაკავშირებული რეკომენდაციების გავრცელება ;
გ) კონსულტაცია გაუწიოს ემიტენტებს ფასიანი ქაღალდების გამოშვებისა და ინვესტიციების მოზიდვის თაობაზე ;
დ) მოამზადოს და განახორციელოს ემიტენტის ფასიანი ქაღალდების განთავსება არაგარანტირებულ საფუძველზე ;
ე) მიიღოს და გადასცეს კლიენტების დავალებები ფასიან ქაღალდებთან დაკავშირებით, კლიენტების სახსრებით განახორციელოს ფასიანი ქაღალდებით გარიგება მათივე ინტერესებისათვის ;
ვ) მართოს კლიენტების, მათ შორის, საპენსიო სქემების, საინვესტიციო პორტფელები და ფასიანი ქაღალდებით ოპერაციებისთვის გამოყოფილი სახსრები, გარდა კოლექტიური პორტფელის მართვისა;
ზ) განახორციელოს კლიენტების საინვესტიციო სახსრების ან/და ფასიანი ქაღალდების შენახვა და აღრიცხვა , აგრეთვე ფასიანი ქაღალდების ნომინალური მფლობელის მომსახურება; ამ მიზნით გაუხსნას კლიენტებს ფულადი და ფასიანი ქაღალდების ანგარიშები და აწარმოოს მათზე ოპერაციები ;
თ) საკუთარი სახსრებით განახორციელოს ფასიანი ქაღალდებით გარიგება თავისივე ინტერესებისათვის ;
ი) მოამზადოს და განახორციელოს ემიტენტის ფასიანი ქაღალდების განთავსება გარანტირებულ საფუძველზე ;
კ) ასესხოს კლიენტებს და ისესხოს მათგან ფასიანი ქაღალდები, აგრეთვე გამოიყენოს საკუთარი სახსრები კლიენტებისათვის ფასიანი ქაღალდების შესაძენად, მონაწილეობა მიიღოს საქართველოს ეროვნული ბანკის მიერ დადგენილი წესით განსაზღვრულ „მოკლე გაყიდვებში“;
ლ) განახორციელოს ვალუტის ყიდვა-გაყიდვა ;
ლ1) დადოს დერივატივი;
მ) განახორციელოს სხვა ოპერაციები ფინანსურ ინსტრუმენტებთან, სამეწარმეო საზოგადოების წილებთან ან ამ კანონით განსაზღვრული სხვა უფლებამოსილება;
ნ) ორგანიზება გაუწიოს უცხოური ვალუტის სავაჭრო პლატფორმას.
საქართველოს 1999 წლის 20 ივლისის კანონი №2255-სსმI, №34(41), 21.07.1999წ. მუხ.168
საქართველოს 2007 წლის 27 მარტის კანონი №4520-სსმI, №9, 31.03.2007წ., მუხ.85
საქართველოს 2008 წლის 14 მარტის კანონი №5910-სსმI, №7, 26.03.2008წ., მუხ.30
საქართველოს 2009 წლის 24 სექტემბრის კანონი №1678-სსმI, №29, 12.10.2009წ., მუხ.161
საქართველოს 2015 წლის 3 სექტემბრის კანონი №4201 - ვებგვერდი, 10.09. 2015 წ.
საქართველოს 2017 წლის 10 მარტის კანონი №441 - ვებგვერდი, 22.03.2017წ.
საქართველოს 2017 წლის 23 დეკემბრის კანონი №1903 - ვებგვერდი, 11.01.2018წ.
საქართველოს 2019 წლის 20 დეკემბრის კანონი №5680 – ვებგვერდი, 31.12.2019წ.
საქართველოს 2020 წლის 14 ივლისის კანონი №6806 – ვებგვერდი, 22.07.2020წ.
1. პირი შეიძლება იყოს ერთდროულად რამდენიმე საბროკერო კომპანიის მნიშვნელოვანი წილის მესაკუთრე ან თანამშრომელი. მან ამის შესახებ საქართველოს ეროვნულ ბანკს უნდა აცნობოს და ეს ინფორმაცია საჯარო უნდა გახადოს.
2. ბირჟის , რეგისტრატორის ან ცენტრალური დეპოზიტარის ის თანამშრომელი , რომელსაც ხელი მიუწვდება კონფიდენციალურ ინფორმაციაზე , არ შეიძლება იმავდროულად იყოს საბროკერო კომპანიის თანამშრომელი .
3. ამ კანონით ნებადართულია კომერციული ბანკების მონაწილეობა ფასიანი ქაღალდების ბაზარზე უშუალოდ ან მათი შვილობილი საწარმოების (საბროკერო კომპანიების ) მეშვეობით , „ კომერციული ბანკების საქმიანობის შესახებ “ საქართველოს კანონის მე -10 მუხლის მე -2 პუნქტის შესაბამისად .
4. საბროკერო კომპანიებმა არ უნდა განახორციელონ საქმიანობა, რომელიც ამ კანონის 23- ე მუხლით არ არის გათვალისწინებული, გარდა სამთავრობო ფასიან ქაღალდებთან დაკავშირებულ ზემოაღნიშნულ საქმიანობაში მონაწილეობისა და დამხმარე საქმიანობისა , რომელიც საჭიროა ძირითადი საქმიანობის განსახორციელებლად .
5. საწარმო, რომელიც არ არის კომერციული ბანკი და რომლის საქმიანობა დაკავშირებულია მხოლოდ სამთავრობო ფასიან ქაღალდებთან ამ კანონის 23- ე მუხლის პირველი პუნქტის ფარგლებში, ექვემდებარება რეგულირებას ამ კანონის შესაბამისად .
6. საქართველოს ეროვნულ ბანკს შეუძლია თავის მიერ დადგენილი წესით განსაზღვროს ამ კანონის 23-ე მუხლში ჩამოთვლილი საქმიანობები, რომელთა განხორციელებისას პირს არ მოეთხოვება, იყოს საბროკერო კომპანია ან ჰქონდეს ლიცენზია, თუ ამ პირის საქმიანობა შესაბამისი კანონმდებლობით რეგულირდება.
7. საბროკერო კომპანია ანგარიშის გახსნის პროცედურას ახორციელებს „ფულის გათეთრებისა და ტერორიზმის დაფინანსების აღკვეთის ხელშეწყობის შესახებ“ საქართველოს კანონისა და „ამერიკის შეერთებული შტატების მთავრობასა და საქართველოს მთავრობას შორის საერთაშორისო საგადასახადო ვალდებულებების შესრულების გაუმჯობესების და უცხოური ანგარიშის საგადასახადო შესაბამისობის აქტის (FATCA) შესრულების მიზნით“ შეთანხმების შესაბამისად. საბროკერო კომპანიამ თავისი მომსახურების მომხმარებელთან საქმიანი ურთიერთობის პერიოდში და მის მიერ განხორციელებული ოპერაციის შემოწმებისას უნდა იცოდეს თავისი მომსახურების მომხმარებლის ვინაობა, საქმიანობა და ამ საქმიანობის რისკის დონე. საბროკერო კომპანია აგრეთვე ვალდებულია „ამერიკის შეერთებული შტატების მთავრობასა და საქართველოს მთავრობას შორის საერთაშორისო საგადასახადო ვალდებულებების შესრულების გაუმჯობესების და უცხოური ანგარიშის საგადასახადო შესაბამისობის აქტის (FATCA) შესრულების მიზნით“ შეთანხმებით დადგენილი მოთხოვნებიდან გამომდინარე განსაზღვროს კლიენტის საგადასახადო რეზიდენტობა და მოიპოვოს ინფორმაცია პირის შესაბამისი სტატუსის შესახებ. იგი უფლებამოსილია თავად განსაზღვროს და მოითხოვოს სხვა, დამატებითი ინფორმაცია. საბროკერო კომპანიას ასევე უფლება აქვს, ყოველგვარი დასაბუთების გარეშე უარი განაცხადოს ანგარიშის გახსნაზე. ამასთანავე, საბროკერო კომპანია უფლებამოსილია პირს უარი უთხრას ანგარიშის გახსნაზე ან დაუხუროს არსებული ანგარიში, თუ იგი უარს აცხადებს საბროკერო კომპანიისთვის „ამერიკის შეერთებული შტატების მთავრობასა და საქართველოს მთავრობას შორის საერთაშორისო საგადასახადო ვალდებულებების შესრულების გაუმჯობესების და უცხოური ანგარიშის საგადასახადო შესაბამისობის აქტის (FATCA) შესრულების მიზნით“ შეთანხმებით დადგენილი მოთხოვნებიდან გამომდინარე ინფორმაციის მიწოდებაზე.
8. პირებს, რომლებსაც არ აქვთ საბროკერო საქმიანობის ლიცენზია, უფლება არა აქვთ, საქმიანობასა და რეკლამირებაში გამოიყენონ საფირმო სახელწოდება სიტყვებით „ფასიანი ქაღალდების საბროკერო კომპანია “ ან სხვა სიტყვები თუ მათი კომბინაცია , რომლებიც შინაარსობრივად ამგვარ საქმიანობას გამოხატავს .
საქართველოს 2007 წლის 27 მარტის კანონი №4520-სსმI, №9, 31.03.2007წ., მუხ.85
საქართველოს 2007 წლის 11 ივლისის კანონი №5269-სსმI, №30, 30.07.2007წ., მუხ.340
საქართველოს 2008 წლის 14 მარტის კანონი №5910-სსმI, №7, 26.03.2008წ., მუხ.30
საქართველოს 2009 წლის 24 სექტემბრის კანონი №1678-სსმI, №29, 12.10.2009წ., მუხ.161
საქართველოს 2015 წლის 3 სექტემბრის კანონი №4201 - ვებგვერდი, 10.09. 2015 წ.
საქართველოს 2015 წლის 28 ოქტომბრის კანონი №4460 - ვებგვერდი, 11.11. 2015 წ.
საქართველოს 2017 წლის 10 მარტის კანონი №441 - ვებგვერდი, 22.03.2017წ.
საქართველოს 2019 წლის 30 ოქტომბრის კანონი №5230 – ვებგვერდი, 30.10.2019წ.
მუხლი 24. საბროკერო საქმიანობის სალიცენზიო პირობები
საბროკერო საქმიანობის ლიცენზიის მაძიებელი ლიცენზიის მისაღებად საქართველოს ეროვნულ ბანკს მიმართავს განცხადებით, რომელსაც, „ლიცენზიებისა და ნებართვების შესახებ“ საქართველოს კანონის მე-9 მუხლში აღნიშნული დოკუმენტაციის გარდა, უნდა დაურთოს ინფორმაცია და დოკუმენტები:
ა) იმის შესახებ, რომ იგი, „მეწარმეთა შესახებ“ საქართველოს კანონის მიხედვით, რეგისტრირებულია, როგორც შეზღუდული პასუხისმგებლობის საზოგადოება ან სააქციო საზოგადოება;
ბ) იმის შესახებ, რომ მისი მმართველი ორგანოს არცერთი წევრი და მნიშვნელოვანი წილის მფლობელი არ ყოფილა ნასამართლევი მძიმე ან განსაკუთრებით მძიმე დანაშაულისათვის, ტერორიზმის დაფინანსებისათვის ან/და უკანონო შემოსავლის ლეგალიზაციისათვის ან სხვა ეკონომიკური დანაშაულისათვის, მისი მმართველი ორგანოს არცერთ წევრს ჩამორთმეული არა აქვს მმართველ ორგანოში მონაწილეობის უფლება და ბოლო 5 წლის განმავლობაში არ ჰქონია დაკისრებული ადმინისტრაციული სახდელი ფასიანი ქაღალდების შესახებ კანონმდებლობის უხეში დარღვევისათვის;
გ) საბროკერო კომპანიის იმ ბენეფიციარი მესაკუთრის ვინაობის შესახებ, რომელიც პირდაპირ ან არაპირდაპირ ფლობს მნიშვნელოვან წილს;
დ) ბოლო წლის ან ბოლო ნახევარი წლის ფინანსური ანგარიშგება (იმის მიხედვით, რომელია უფრო ახალი), რომელიც დადასტურებულია აუდიტორის მიერ. პირი, რომელიც საქართველოს ეროვნულ ბანკს მიმართავს დაფუძნებიდან არაუგვიანეს ნახევარი წლისა, წარადგენს მიმდინარე ბალანსს;
ე) იმის შესახებ, რომ მას აქვს საქართველოს ეროვნული ბანკის მიერ დადგენილი საკუთარი კაპიტალის მინიმალური ოდენობა (ასეთი მოთხოვნის არსებობის შემთხვევაში);
ვ) იმის შესახებ, რომ მისი მმართველი ორგანოს წევრებს აქვთ სათანადო განათლება ან/და გამოცდილება.
საქართველოს 1999 წლის 20 ივლისის კანონი №2255-სსმI, №34(41), 21.07.1999წ. მუხ.168
საქართველოს 2007 წლის 27 მარტის კანონი №4520-სსმI, №9, 31.03.2007წ., მუხ.85
საქართველოს 2007 წლის 11 ივლისის კანონი №5269-სსმI, №30, 30.07.2007წ., მუხ.340
საქართველოს 2008 წლის 14 მარტის კანონი №5910-სსმI, №7, 26.03.2008წ., მუხ.30
საქართველოს 2009 წლის 24 სექტემბრის კანონი №1678-სსმI, №29, 12.10.2009წ., მუხ.161
საქართველოს 2011 წლის 20 დეკემბრის კანონი №5528 – ვებგვერდი, 28.12.2011წ.
საქართველოს 2015 წლის 3 სექტემბრის კანონი №4201 - ვებგვერდი, 10.09. 2015 წ.
საქართველოს 2017 წლის 10 მარტის კანონი №441 - ვებგვერდი, 22.03.2017წ.
საქართველოს 2007 წლის 27 მარტის კანონი №4520-სსმI, №9, 31.03.2007წ., მუხ.85
საქართველოს 2007 წლის 27 მარტის კანონი №4520-სსმI, №9, 31.03.2007წ., მუხ.85
მუხლი 27. საფონდო ბირჟის სალიცენზიო პირობები
1. საფონდო ბირჟის ლიცენზიის მაძიებელი ლიცენზიის მისაღებად საქართველოს ეროვნულ ბანკს მიმართავს განცხადებით, რომელსაც, „ლიცენზიებისა და ნებართვების შესახებ“ საქართველოს კანონის მე-9 მუხლში აღნიშნული დოკუმენტაციის გარდა, უნდა დაურთოს ინფორმაცია და დოკუმენტები:
ა) იმის შესახებ, რომ იგი, „მეწარმეთა შესახებ“ საქართველოს კანონის მიხედვით, რეგისტრირებულია, როგორც შეზღუდული პასუხისმგებლობის საზოგადოება ან სააქციო საზოგადოება;
ბ) იმის შესახებ, რომ მისი მმართველი ორგანოს არცერთი წევრი და მნიშვნელოვანი წილის მფლობელი არ ყოფილა ნასამართლევი მძიმე ან განსაკუთრებით მძიმე დანაშაულისათვის, ტერორიზმის დაფინანსებისათვის ან/და უკანონო შემოსავლის ლეგალიზაციისათვის ან სხვა ეკონომიკური დანაშაულისათვის, მისი მმართველი ორგანოს არცერთ წევრს ჩამორთმეული არა აქვს მმართველ ორგანოში მონაწილეობის უფლება და ბოლო 5 წლის განმავლობაში არ ჰქონია დაკისრებული ადმინისტრაციული სახდელი ფასიანი ქაღალდების შესახებ კანონმდებლობის უხეში დარღვევისათვის;
გ) საქართველოს ეროვნული ბანკის მიერ დადგენილი წესით განსაზღვრული ინფორმაცია მმართველი ორგანოს წევრთა შესაფერისობის კრიტერიუმებთან შესაბამისობის შესახებ;
დ) საქართველოს ეროვნული ბანკის მიერ დადგენილი წესით განსაზღვრული შესაფერისობის დეკლარაცია მნიშვნელოვანი წილის ბენეფიციარი მესაკუთრის შესახებ;
ე) მისი წესდება, შინაგანაწესი და წესები, რომლებიც:
ე.ა) მოიცავს წევრობის, სავაჭრო, სავაჭროდ დასაშვებ, უთანხმოებათა მოგვარებისა და სხვა წესებს, რომლებიც მოითხოვება ამ კანონის შესაბამისად;
ე.ბ) მოითხოვს სამართლიან, კეთილგონივრულ და თანასწორუფლებიან დამოკიდებულებას საფონდო ბირჟის ყველა წევრისა თუ წევრობის კანდიდატისადმი;
ვ) იმის შესახებ, რომ მას აქვს საქართველოს ეროვნული ბანკის მიერ დადგენილი საკუთარი კაპიტალის მინიმალური ოდენობა (ასეთი მოთხოვნის არსებობის შემთხვევაში);
ზ) ბოლო წლის ან ბოლო ნახევარი წლის ფინანსური ანგარიშგება (იმის მიხედვით, რომელია უფრო ახალი), რომელიც დადასტურებულია აუდიტორის მიერ და მომზადებულია საქართველოს ეროვნული ბანკის მიერ დადგენილი წესის შესაბამისად. თუ ლიცენზიის მაძიებელი ლიცენზიის მისაღებად საქართველოს ეროვნულ ბანკს მიმართავს დაფუძნებიდან არაუგვიანეს ნახევარი წლისა, იგი წარადგენს დამოუკიდებელი აუდიტორის მიერ დამოწმებულ მიმდინარე ფინანსურ ანგარიშს;
თ) დოკუმენტი (დოკუმენტები) საქართველოში ლიცენზირებული საბანკო დაწესებულებიდან (დაწესებულებებიდან) საქართველოს ეროვნული ბანკის შესაბამისი წესით განსაზღვრული მინიმალური ფულადი სახსრების საბანკო ანგარიშზე (ანგარიშებზე) განთავსების შესახებ;
ი) იმის შესახებ, რომ მისი ორგანიზაციული სტრუქტურა და ტექნიკური საშუალებები შეესაბამება საქართველოს ეროვნული ბანკის მიერ დადგენილ წესს (ასეთი წესის არსებობის შემთხვევაში);
კ) მნიშვნელოვანი წილის მფლობელი პარტნიორების (აქციონერების) სახელები და თითოეული მათგანის წილის ოდენობა.
2. პირებს, რომლებსაც
არ
აქვთ
საფონდო
ბირჟის
ლიცენზია, უფლება
არა
აქვთ, საქმიანობასა
და
რეკლამირებაში
გამოიყენონ
საფირმო
სახელწოდება
სიტყვებით „საფონდო
ბირჟა“ ან
სხვა
სიტყვები
თუ
მათი
კომბინაცია, რომლებიც
შინაარსობრივად
ამგვარ
საქმიანობას
გამოხატავს.
საქართველოს 2007 წლის 27 მარტის კანონი №4520-სსმI, №9, 31.03.2007წ., მუხ.85
საქართველოს 2007 წლის 11 ივლისის კანონი №5269-სსმI, №30, 30.07.2007წ., მუხ.340
საქართველოს 2008 წლის 14 მარტის კანონი №5910-სსმI, №7, 26.03.2008წ., მუხ.30
საქართველოს 2009 წლის 24 სექტემბრის კანონი №1678-სსმI, №29, 12.10.2009წ., მუხ.161
საქართველოს 2011 წლის 1 ივლისის კანონი №5009 - ვებგვერდი, 15.07.2011წ.
საქართველოს 2011 წლის 20 დეკემბრის კანონი №5528 – ვებგვერდი, 28.12.2011წ.
საქართველოს 2015 წლის 3 სექტემბრის კანონი №4201 - ვებგვერდი, 10.09. 2015 წ.
საქართველოს 2017 წლის 10 მარტის კანონი №441 - ვებგვერდი, 22.03.2017წ.
მუხლი 28. ცენტრალური დეპოზიტარის სალიცენზიო პირობები
1. ცენტრალური დეპოზიტარი შეიძლება აგრეთვე ფლობდეს ფასიანი ქაღალდების რეგისტრატორის ლიცენზიას. აღნიშნულ შემთხვევაში ლიცენზია გაიცემა „ლიცენზიებისა და ნებართვების შესახებ“ საქართველოს კანონის მე -9 მუხლის მე -6 პუნქტის შესაბამისად .
2. ცენტრალური დეპოზიტარის ლიცენზიის მაძიებელი ლიცენზიის მისაღებად საქართველოს ეროვნულ ბანკს მიმართავს განცხადებით, რომელსაც, „ლიცენზიებისა და ნებართვების შესახებ“ საქართველოს კანონის მე-9 მუხლში აღნიშნული დოკუმენტაციის გარდა, უნდა დაურთოს ინფორმაცია და დოკუმენტები:
ა) იმის შესახებ, რომ იგი, „მეწარმეთა შესახებ“ საქართველოს კანონის მიხედვით, რეგისტრირებულია, როგორც შეზღუდული პასუხისმგებლობის საზოგადოება ან სააქციო საზოგადოება;
ბ) იმის შესახებ, რომ მისი მმართველი ორგანოს არცერთი წევრი და მნიშვნელოვანი წილის მფლობელი არ ყოფილა ნასამართლევი მძიმე ან განსაკუთრებით მძიმე დანაშაულისათვის, ტერორიზმის დაფინანსებისათვის ან/და უკანონო შემოსავლის ლეგალიზაციისათვის ან სხვა ეკონომიკური დანაშაულისათვის, მისი მმართველი ორგანოს არცერთ წევრს ჩამორთმეული არა აქვს მმართველ ორგანოში მონაწილეობის უფლება და ბოლო 5 წლის განმავლობაში არ ჰქონია დაკისრებული ადმინისტრაციული სახდელი ფასიანი ქაღალდების შესახებ კანონმდებლობის უხეში დარღვევისათვის;
გ) საქართველოს ეროვნული ბანკის მიერ დადგენილი წესით განსაზღვრული ინფორმაცია მმართველი ორგანოს წევრთა შესაფერისობის კრიტერიუმებთან შესაბამისობის შესახებ;
დ) საქართველოს ეროვნული ბანკის მიერ დადგენილი წესით განსაზღვრული შესაფერისობის დეკლარაცია მნიშვნელოვანი წილის ბენეფიციარი მესაკუთრის შესახებ;
ე) მისი წესდება, შინაგანაწესი და წესები;
ვ) იმის შესახებ, რომ მას აქვს საქართველოს ეროვნული ბანკის მიერ დადგენილი საკუთარი კაპიტალის მინიმალური ოდენობა (ასეთი მოთხოვნის არსებობის შემთხვევაში);
ზ) ბოლო წლის ან ბოლო ნახევარი წლის ფინანსური ანგარიშგება (იმის მიხედვით, რომელია უფრო ახალი), რომელიც დადასტურებულია აუდიტორის მიერ და მომზადებულია საქართველოს ეროვნული ბანკის მიერ დადგენილი წესის შესაბამისად. თუ ლიცენზიის მაძიებელი ლიცენზიის მისაღებად საქართველოს ეროვნულ ბანკს მიმართავს დაფუძნებიდან არაუგვიანეს ნახევარი წლისა, იგი წარადგენს დამოუკიდებელი აუდიტორის მიერ დამოწმებულ მიმდინარე ფინანსურ ანგარიშს;
თ) დოკუმენტი (დოკუმენტები) საქართველოში ლიცენზირებული საბანკო დაწესებულებიდან (დაწესებულებებიდან) საქართველოს ეროვნული ბანკის შესაბამისი წესით განსაზღვრული მინიმალური ფულადი სახსრების საბანკო ანგარიშზე (ანგარიშებზე) განთავსების შესახებ;
ი) იმის შესახებ, რომ მისი ორგანიზაციული სტრუქტურა და ტექნიკური საშუალებები შეესაბამება საქართველოს ეროვნული ბანკის მიერ დადგენილ წესს (ასეთის დადგენის შემთხვევაში);
კ) ხელმძღვანელ პირთა სახელები, მისამართები და სათანადო პროფესიული გამოცდილების აღწერა;
ლ) იმ თანამშრომელთა სახელები, რომლებიც პასუხისმგებელი იქნებიან ამ კანონის, საქართველოს ეროვნული ბანკის მიერ დადგენილი წესებისა და ცენტრალური დეპოზიტარის (დეპოზიტარის) მიერ მიღებული წესების დაცვის ზედამხედველობისთვის;
მ) მნიშვნელოვანი წილის მფლობელი პარტნიორების (აქციონერების) სახელები და თითოეული მათგანის წილის ოდენობა.
3. პირებს , რომლებსაც არ აქვთ ცენტრალური დეპოზიტარის ლიცენზია , უფლება არა აქვთ , საქმიანობასა და რეკლამირებაში გამოიყენონ სიტყვები „ფასიანი ქაღალდების ცენტრალური დეპოზიტარი “ ან სხვა სიტყვები თუ მათი კომბინაცია , რომლებიც შინაარსობრივად ამგვარ საქმიანობას გამოხატავს .
4. საქართველოს ეროვნული ბანკი უფლებამოსილია დაადგინოს დამატებითი მარეგულირებელი წესები სპეციალიზებული დეპოზიტარებისთვის, რომლებიც მომსახურებას უწევენ საპენსიო სააგენტოს. ეს წესები შეიძლება ეხებოდეს სპეციალიზებული დეპოზიტარის კაპიტალს, პერსონალის გამოცდილებას, ტექნიკურ პროგრამულ უზრუნველყოფას ან ნებისმიერ სხვა საკითხს, რომელსაც საქართველოს ეროვნული ბანკი საჭიროდ მიიჩნევს.
საქართველოს 1999 წლის 20 ივლისის კანონი №2255-სსმI, №34(41), 21.07.1999წ. მუხ.168
საქართველოს 2007 წლის 27 მარტის კანონი №4520-სსმI, №9, 31.03.2007წ., მუხ.85
საქართველოს 2007 წლის 11 ივლისის კანონი №5269-სსმI, №30, 30.07.2007წ., მუხ.340
საქართველოს 2008 წლის 14 მარტის კანონი №5910-სსმI, №7, 26.03.2008წ., მუხ.30
საქართველოს 2009 წლის 24 სექტემბრის კანონი №1678-სსმI, №29, 12.10.2009წ., მუხ.161
საქართველოს 2011 წლის 1 ივლისის კანონი №5009 - ვებგვერდი, 15.07.2011წ.
საქართველოს 2011 წლის 20 დეკემბრის კანონი №5528 – ვებგვერდი, 28.12.2011წ.
საქართველოს 2015 წლის 3 სექტემბრის კანონი №4201 - ვებგვერდი, 10.09. 2015 წ.
საქართველოს 2017 წლის 10 მარტის კანონი №441 - ვებგვერდი, 22.03.2017წ.
საქართველოს 2018 წლის 21 ივლისის კანონი №3312 – ვებგვერდი, 06.08.2018წ.
მუხლი 29. ფასიანი ქაღალდების რეგისტრატორის სალიცენზიო პირობები
1. ფასიანი ქაღალდების რეგისტრატორის ლიცენზიის მაძიებელი ლიცენზიის მისაღებად საქართველოს ეროვნულ ბანკს მიმართავს განცხადებით, რომელსაც, „ლიცენზიებისა და ნებართვების შესახებ“ საქართველოს კანონის მე-9 მუხლში აღნიშნული დოკუმენტაციის გარდა, უნდა დაურთოს ინფორმაცია და დოკუმენტები:
ა) იმის შესახებ, რომ იგი, „მეწარმეთა შესახებ“ საქართველოს კანონის მიხედვით, რეგისტრირებულია, როგორც შეზღუდული პასუხისმგებლობის საზოგადოება ან სააქციო საზოგადოება;
ბ) იმის შესახებ, რომ მისი მმართველი ორგანოს არცერთი წევრი და მნიშვნელოვანი წილის მფლობელი არ ყოფილა ნასამართლევი მძიმე ან განსაკუთრებით მძიმე დანაშაულისათვის, ტერორიზმის დაფინანსებისათვის ან/და უკანონო შემოსავლის ლეგალიზაციისათვის ან სხვა ეკონომიკური დანაშაულისათვის, მისი მმართველი ორგანოს არცერთ წევრს ჩამორთმეული არა აქვს მმართველ ორგანოში მონაწილეობის უფლება და ბოლო 5 წლის განმავლობაში არ ჰქონია დაკისრებული ადმინისტრაციული სახდელი ფასიანი ქაღალდების შესახებ კანონმდებლობის უხეში დარღვევისათვის;
გ) იმის შესახებ, რომ მისი ორგანიზაციული სტრუქტურა და ტექნიკური საშუალებები შეესაბამება საქართველოს ეროვნული ბანკის მიერ დადგენილ წესს (ასეთის დადგენის შემთხვევაში);
დ) იმის შესახებ, რომ მას აქვს საქართველოს ეროვნული ბანკის მიერ დადგენილი საკუთარი კაპიტალის მინიმალური ოდენობა (ასეთი მოთხოვნის არსებობის შემთხვევაში);
ე) მისი წესდება, შინაგანაწესი და წესები;
ვ) პარტნიორების (აქციონერების) სახელები და თითოეული მათგანის წილის ოდენობა; ბოლო 5 წლის განმავლობაში განხორციელებული საქმიანობა და ინფორმაცია ანგარიშვალდებულ საწარმოებში საჯარო ფასიანი ქაღალდების ფლობის შესახებ;
ზ) ხელმძღვანელ პირთა სახელები, მისამართები და სათანადო პროფესიული გამოცდილების აღწერა;
თ) იმ თანამშრომელთა სახელები, რომლებიც პასუხისმგებელი იქნებიან ამ კანონის, შესაბამისი წესებისა და ფასიანი ქაღალდების რეგისტრატორის მიერ მიღებული წესების დაცვის ზედამხედველობისთვის;
ი) მნიშვნელოვანი წილის მფლობელი პარტნიორების (აქციონერების) სახელები და თითოეული მათგანის წილის ოდენობა;
კ) იმის შესახებ, რომ მისი მმართველი ორგანოს წევრებს აქვთ სათანადო განათლება ან/და გამოცდილება.
2. პირებს , რომლებსაც არ აქვთ ფასიანი ქაღალდების რეგისტრატორის ლიცენზია , უფლება არა აქვთ , საქმიანობასა და რეკლამირებაში გამოიყენონ სიტყვები „რეგისტრატორი ან ფასიანი ქაღალდების რეგისტრატორი“ ან სხვა სიტყვები თუ მათი კომბინაცია, რომლებიც შინაარსობრივად ამგვარ საქმიანობას გამოხატავს .
საქართველოს 2007 წლის 27 მარტის კანონი №4520-სსმI, №9, 31.03.2007წ., მუხ.85
საქართველოს 2007 წლის 11 ივლისის კანონი №5269-სსმI, №30, 30.07.2007წ., მუხ.340
საქართველოს 2008 წლის 14 მარტის კანონი №5910-სსმI, №7, 26.03.2008წ., მუხ.30
საქართველოს 2009 წლის 24 სექტემბრის კანონი №1678-სსმI, №29, 12.10.2009წ., მუხ.161
საქართველოს 2011 წლის 20 დეკემბრის კანონი №5528 – ვებგვერდი, 28.12.2011წ.
საქართველოს 2015 წლის 3 სექტემბრის კანონი №4201 - ვებგვერდი, 10.09. 2015 წ.
საქართველოს 2017 წლის 10 მარტის კანონი №441 - ვებგვერდი, 22.03.2017წ.
საქართველოს 2007 წლის 27 მარტის კანონი №4520-სსმI, №9, 31.03.2007წ., მუხ.85
1. საქართველოს ეროვნული ბანკი უფლებამოსილია „ლიცენზიებისა და ნებართვების შესახებ“ საქართველოს კანონით დადგენილი წესით გააუქმოს საბროკერო კომპანიისათვის, საფონდო ბირჟისათვის, ცენტრალური დეპოზიტარისათვის (დეპოზიტარისათვის) ან ფასიანი ქაღალდების რეგისტრატორისათვის მიცემული ლიცენზია:
ა) თუ ლიცენზიის მფლობელი აღარ აკმაყოფილებს იმ პირობებს, რომელთა საფუძველზედაც გაიცა ლიცენზია;
ბ) თუ ლიცენზიის მფლობელი არღვევს საქართველოს კანონმდებლობით დადგენილ მოთხოვნებს;
გ) „ლიცენზიებისა და ნებართვების შესახებ“ საქართველოს კანონით გათვალისწინებულ სხვა შემთხვევებში.
2. საჭიროების შემთხვევაში საქართველოს ეროვნული ბანკი უფლებამოსილია ამ მუხლის პირველი პუნქტით გათვალისწინებულ სუბიექტში დანიშნოს ადმინისტრატორი.
3. საფონდო ბირჟის ლიცენზიის გაუქმების შესახებ გადაწყვეტილების მიღებიდან იკრძალება ყოველგვარი ოპერაციის განხორციელება, გარდა იმ შემთხვევისა, როდესაც ეს აუცილებელია ინვესტორთა ინტერესების დასაცავად.
4. ამ მუხლის მე-2 პუნქტის მიხედვით დანიშნული ადმინისტრატორი მისთვის კანონით მინიჭებული უფლებამოსილების ფარგლებში ახორციელებს მართვას და ყველა საჭირო ქმედებას ინვესტორთა ინტერესების დასაცავად.
საქართველოს 2007 წლის 27 მარტის კანონი №4520-სსმI, №9, 31.03.2007წ., მუხ.85
საქართველოს 2007 წლის 11 ივლისის კანონი №5269-სსმI, №30, 30.07.2007წ., მუხ.340
საქართველოს 2008 წლის 14 მარტის კანონი №5910-სსმI, №7, 26.03.2008წ., მუხ.30
საქართველოს 2009 წლის 24 სექტემბრის კანონი №1678-სსმI, №29, 12.10.2009წ., მუხ.161
საქართველოს 2015 წლის 3 სექტემბრის კანონი №4201 - ვებგვერდი, 10.09. 2015 წ.
საქართველოს 2017 წლის 10 მარტის კანონი №441 - ვებგვერდი, 22.03.2017წ.
საქართველოს 2017 წლის 23 დეკემბრის კანონი №1903 - ვებგვერდი, 11.01.2018წ.
ფასიანი ქაღალდების ბაზრის რეგულირებადი მონაწილენი
მუხლი 32. ანგარიშები, ანგარიშგება და მათი შემოწმება
1. საქართველოს ეროვნულმა ბანკმა თავისი უფლებამოსილების განსახორციელებლად მისი ლიცენზირებისადმი დაქვემდებარებულ პირს შეიძლება განუსაზღვროს მოთხოვნები სხვადასხვა სახის დოკუმენტების წარმოების, მათი შენახვის ვადების და ანგარიშების წარმოდგენის შესახებ.
2. ნებისმიერი გარიგების (მათ შორის, გარიგების დადების მცდელობის შემთხვევაში), ანგარიშის, ანგარიშიდან განხორციელებული ოპერაციისა და ანგარიშზე არსებული ნაშთის შესახებ ინფორმაცია შეიძლება მიეცეთ შესაბამისი ანგარიშის მფლობელს და მის წარმომადგენელს, საქართველოს ეროვნულ ბანკს – მისი უფლებამოსილების ფარგლებში, საქართველოს კანონმდებლობით გათვალისწინებულ შემთხვევებში − საქართველოს ფინანსური მონიტორინგის სამსახურს, „სახელმწიფო ინსპექტორის სამსახურის შესახებ“ საქართველოს კანონით გათვალისწინებული შემოწმების განხორციელებისას − სახელმწიფო ინსპექტორის სამსახურს, ხოლო ამ მუხლის მე-3 პუნქტით გათვალისწინებულ შემთხვევაში – საგადასახადო ორგანოს. სხვა პირებს ეს ინფორმაცია მხოლოდ სასამართლოს შესაბამისი გადაწყვეტილების საფუძველზე მიეცემათ.
3. ამ მუხლის მე-2 პუნქტით გათვალისწინებული ინფორმაცია „ამერიკის შეერთებული შტატების მთავრობასა და საქართველოს მთავრობას შორის საერთაშორისო საგადასახადო ვალდებულებების შესრულების გაუმჯობესების და უცხოური ანგარიშის საგადასახადო შესაბამისობის აქტის (FATCA) შესრულების მიზნით“ შეთანხმების ფარგლებში შეიძლება მიეცეს საგადასახადო ორგანოს. საგადასახადო ორგანოს უფლება აქვს, მიაწოდოს ეს ინფორმაცია ამ შეთანხმებით განსაზღვრულ ამერიკის შეერთებული შტატების კომპეტენტურ ორგანოს.
4. საქართველოს ეროვნული ბანკი უფლებამოსილია შეამოწმოს მისი ლიცენზირებისადმი დაქვემდებარებული პირის მიერ ნორმატიული და მეთოდოლოგიური დოკუმენტაციის მოთხოვნების დაცვა, აგრეთვე ბუღალტრული აღრიცხვის დოკუმენტები, ანგარიშგების კომპონენტები და სხვა მასალები, რისთვისაც მას უფლება აქვს, მისგან გამოითხოვოს და მიიღოს ნებისმიერი ინფორმაცია საკუთარი უფლებამოსილების ფარგლებში.
5. ფულის გათეთრებისა და ტერორიზმის დაფინანსების აღკვეთის შესახებ საქართველოს კანონმდებლობის მიზნებისათვის საქართველოს ეროვნული ბანკის ლიცენზირებისადმი დაქვემდებარებული პირი მას წარუდგენს აგრეთვე შესაბამის ანგარიშგებას. ანგარიშგების ფორმა, ხარისხი და წარდგენის ვადა განისაზღვრება საქართველოს ეროვნული ბანკის სამართლებრივი აქტით.
საქართველოს 2007 წლის 27 მარტის კანონი №4520-სსმI, №9, 31.03.2007წ., მუხ.85
საქართველოს 2007 წლის 11 ივლისის კანონი №5269-სსმI, №30, 30.07.2007წ., მუხ.340
საქართველოს 2008 წლის 14 მარტის კანონი №5910-სსმI, №7, 26.03.2008წ., მუხ.30
საქართველოს 2009 წლის 24 სექტემბრის კანონი №1678-სსმI, №29, 12.10.2009წ., მუხ.161
საქართველოს 2011 წლის 1 ივლისის კანონი №5009 - ვებგვერდი, 15.07.2011წ.
საქართველოს 2011 წლის 20 დეკემბრის კანონი №5528 – ვებგვერდი, 28.12.2011წ.
საქართველოს 2015 წლის 3 სექტემბრის კანონი №4201 - ვებგვერდი, 10.09. 2015 წ.
საქართველოს 2015 წლის 28 ოქტომბრის კანონი №4460 - ვებგვერდი, 11.11. 2015 წ.
საქართველოს 2017 წლის 10 მარტის კანონი №441 - ვებგვერდი, 22.03.2017წ.
საქართველოს 2017 წლის 23 დეკემბრის კანონი №1903 - ვებგვერდი, 11.01.2018წ.
საქართველოს 2018 წლის 21 ივლისის კანონი №3298 – ვებგვერდი, 09.08.2018წ.
საქართველოს 2018 წლის 27 დეკემბრის კანონი №4269 – ვებგვერდი, 29.12.2018წ.
საქართველოს 2019 წლის 8 მაისის კანონი №4606 - ვებგვერდი, 08.05.2019წ.
საქართველოს 2019 წლის 30 ოქტომბრის კანონი №5230 – ვებგვერდი, 30.10.2019წ.
მუხლი 33. საბროკერო კომპანიათა და ბროკერთა მოვალეობები
1. საბროკერო კომპანიამ , თავისი აქტივების კლიენტების ფასიანი ქაღალდებისა და ფულადი სახსრებისაგან გამიჯვნის მიზნით , უნდა იქონიოს განცალკევებული ანგარიშები .
2. ყველა ხელშეკრულება საბროკერო კომპანიასა და მის კლიენტებს შორის ფორმდება წერილობით .
3. საქართველოს ეროვნული ბანკის მიერ დადგენილი წესის საფუძველზე საბროკერო კომპანიები და ბროკერები უზრუნველყოფენ ბაზარზე არსებული საუკეთესო პირობების შესაბამისად კლიენტების დავალების შესრულებას: მათ არ უნდა გაუწიონ კონკურენცია კლიენტის დავალებას, არ უნდა მოახდინონ მანიპულირება კლიენტის დავალების შესრულებასთან დაკავშირებით, არ უნდა გადაწყვიტონ კლიენტის დავალების ისეთი ფასითა და ხარჯებით შესრულება, რომლებიც კლიენტისათვის ნაკლებად ხელსაყრელია.
4. ბროკერს ეკრძალება საბროკერო კომპანიის სახელით კლიენტებისათვის შეგნებულად შეცდომაში შემყვანი რეკომენდაციებისა და ინფორმაციის მიცემა . საბროკერო კომპანია იძლევა ინფორმაციას ინვესტიციების ვარგისობის , საბროკერო კომპანიის ან ბროკერის შესაძლო ინტერესთა კონფლიქტისა და საბროკერო კომპანიის ფინანსური მდგომარეობის შესახებ .
5. საბროკერო კომპანია ვალდებულია შესაბამისი მოვლენის მოხდენიდან ან გადაწყვეტილების მიღებიდან (რომელიც უფრო ადრე იყო) არაუგვიანეს 7 დღისა წერილობით აცნობოს საქართველოს ეროვნულ ბანკს:
ა) ფილიალის გახსნის ან დახურვის თაობაზე;
ბ) საბროკერო კომპანიის სახელში ცვლილების შეტანის თაობაზე.
6. საბროკერო კომპანიამ საქართველოს ეროვნული ბანკისაგან წინასწარ უნდა მიიღოს თანხმობა რეორგანიზაციაზე. საქართველოს ეროვნულმა ბანკმა შეიძლება არ მისცეს თანხმობა საბროკერო კომპანიას მის რეორგანიზაციაზე, თუ რეორგანიზაცია საფრთხეს შეუქმნის საბროკერო კომპანიისათვის მინდობილ კლიენტის ფულად სახსრებს ან/და კლიენტის ფასიან ქაღალდებს.
საქართველოს 2007 წლის 27 მარტის კანონი №4520-სსმI, №9, 31.03.2007წ., მუხ.85
საქართველოს 2007 წლის 11 ივლისის კანონი №5269-სსმI, №30, 30.07.2007წ., მუხ.340
საქართველოს 2008 წლის 14 მარტის კანონი №5910-სსმI, №7, 26.03.2008წ., მუხ.30
საქართველოს 2009 წლის 24 სექტემბრის კანონი №1678-სსმI, №29, 12.10.2009წ., მუხ.161
საქართველოს 2015 წლის 3 სექტემბრის კანონი №4201 - ვებგვერდი, 10.09. 2015 წ.
საქართველოს 2017 წლის 10 მარტის კანონი №441 - ვებგვერდი, 22.03.2017წ.
მუხლი 34. საფონდო ბირჟის წევრები
1. საფონდო ბირჟის წევრები შეიძლება იყვნენ ლიცენზირებული ფინანსური ინსტიტუტები .
2. ლიცენზირებული ფინანსური ინსტიტუტი შეიძლება იყოს ერთზე მეტი საფონდო ბირჟის წევრი .
3. საფონდო ბირჟა უარს ეტყვის ნებისმიერ პირს წევრად მიღებაზე, თუ :
ა ) ის წერილობით არ აღიარებს საფონდო ბირჟის წესებს და არ აკმაყოფილებს მათ მოთხოვნებს ;
ბ ) ბროკერი, რომელმაც საფონდო ბირჟაზე უნდა ივაჭროს განმცხადებლის სახელით, განათლების დონით , გამოცდილებითა და კომპეტენტურობით არ აკმაყოფილებს იმ მოთხოვნებს, რომლებიც საფონდო ბირჟის წესებით არის განსაზღვრული ;
გ ) ის წერილობით არ დათანხმდება თავისი ჩანაწერებისა და დავთრების შემოწმებაზე ნებისმიერი მოწოდებული ინფორმაციის სიზუსტის დადგენის მიზნით .
4. საფონდო ბირჟის წევრმა შეიძლება სასამართლოში გაასაჩივროს საფონდო ბირჟის ნებისმიერი გადაწყვეტილება, რომელიც ეწინააღმდეგება საქართველოს კანონმდებლობას ან/და ბირჟის მიერ დადგენილ წესებს.
საქართველოს 2007 წლის 11 ივლისის კანონი №5269-სსმI, №30, 30.07.2007წ., მუხ.340
საქართველოს 2008 წლის 14 მარტის კანონი №5910-სსმI, №7, 26.03.2008წ., მუხ.30
საქართველოს 2009 წლის 24 სექტემბრის კანონი №1678-სსმI, №29, 12.10.2009წ., მუხ.161
მუხლი 341. საფონდო ბირჟის წესები
1. საფონდო ბირჟის სავაჭრო წესები:
ა ) განსაზღვრავს საფონდო ბირჟაზე დადებულ გარიგებებთან დაკავშირებული დავების მოგვარების მეთოდებსა და პროცედურებს;
ბ ) განსაზღვრავს საფონდო ბირჟაზე ფასიანი ქაღალდებით ვაჭრობის პროცედურებს და კონკრეტული ფასიანი ქაღალდებით ვაჭრობის დროებით ან სამუდამოდ შეწყვეტის პირობებს;
გ ) განსაზღვრავს საფონდო ბირჟაზე სავაჭრო სესიების დღეებსა და საათებს;
დ ) განსაზღვრავს საბირჟო ვაჭრობის მონაწილე პირთა უფლება - მოვალეობებს და ჯარიმებს ამ მოთხოვნათა დარღვევისათვის;
ე ) განსაზღვრავს კოტირებისა და გამოცხადების პროცედურას, ასევე კოტირების ფორმასა და შინაარსს და ფასიანი ქაღალდებით ვაჭრობასთან დაკავშირებულ საბაზრო მონაცემებს (წესები უნდა ემსახურებოდეს სამართლიან და ინფორმაციულ კოტირებათა წარმოქმნას, არ უნდა უშვებდეს შეცდომაში შემყვან და ცრუ კოტირებებს და ხელს უნდა უწყობდეს კოტირებათა შეგროვებისა და გავრცელების მოწესრიგებულ პროცედურებს);
ვ ) განსაზღვრავს საფონდო ბირჟის საინფორმაციო საშუალებებს ;
ზ ) განსაზღვრავს საფონდო ბირჟაზე დადებული გარიგებების აღრიცხვის წესებს, რომლებიც აუცილებელია წევრებს შორის დადებულ გარიგებათა შესახებ ჩანაწერების შექმნისა და შემდგომი ანგარიშსწორებისათვის ;
თ ) განსაზღვრავს სავაჭრო ოპერაციების განსახორციელებლად ბროკერების საფონდო ბირჟაზე დაშვების პროცედურას, მათ შორის, საკვალიფიკაციო / საგამოცდო მოთხოვნებს, ბროკერთა საქმიანობაზე ზედამხედველობისა და მათი სავაჭროდ დაშვების დროებით ან სამუდამოდ გაუქმების პირობებს ;
ი ) უზრუნველყოფს გაყალბებისა და მანიპულირების თავიდან ასაცილებელ მექანიზმებს; ხელს უწყობს სამართლიანი და თანასწორუფლებიანი ვაჭრობის პრინციპების დამკვიდრებას, აგრეთვე რეგულირებაში, კლირინგში, ანგარიშსწორებასა და ინფორმაციის დამუშავებაში ჩართული პირების საქმიანობის კოორდინაციისა და თანამშრომლობის განვითარებას ფასიანი ქაღალდებით გარიგებებისათვის ხელის შეწყობის მიზნით;
კ ) კრძალავს დისკრიმინაციას ერთნაირი სტატუსის მქონე კლიენტებს, ემიტენტებს, საბროკერო კომპანიებსა და ბროკერებს შორის .
2. საფონდო ბირჟამ ყოველ სავაჭრო დღეს საჯაროდ უნდა გამოაცხადოს ვაჭრობის სრული დღიური ბრუნვა, ფასები და გაყიდული ფასიანი ქაღალდებით ვაჭრობასთან დაკავშირებული სხვა საბაზრო ინფორმაცია.
3. საფონდო ბირჟის სხვა წესები განსაზღვრავს:
ა ) საფონდო ბირჟის მომსახურების სახეებს და ამ მომსახურების ფასებს;
ბ ) წევრთა კლიენტების საჩივართა მოგვარების პროცედურას იმ საკითხებთან დაკავშირებით, რომლებიც საფონდო ბირჟის წესებს ეხება;
გ ) პასუხისმგებლობას ამ კანონისა და შესაბამისი წესებისა თუ საფონდო ბირჟის წესების დარღვევისათვის, მათი გარიცხვის, საქმიანობისა და ფუნქციების შეჩერებისა და შეზღუდვის, საყვედურის გამოცხადების, დაჯარიმებისა და სხვა სათანადო სანქციების გამოყენებით;
დ ) ეთიკის კოდექსის ნორმებს.
4. დაუშვებელია საფონდო ბირჟა ეწეოდეს სხვა საქმიანობას, გარდა:
ა ) ამ კანონით გათვალისწინებული საფონდო ბირჟის (ძირითადი ) საქმიანობისა;
ბ ) ზემოხსენებული ძირითადი საქმიანობის განხორციელებისათვის აუცილებელი სხვა (დამხმარე) საქმიანობებისა;
გ ) ზემოხსენებული ძირითადი საქმიანობის განხორციელებისათვის საჭირო აქტივების ეფექტიანი გამოყენებისთვის გამიზნული დამხმარე საქმიანობისა.
5. საქართველოში ერთდროულად შეიძლება საქმიანობდეს რამდენიმე საფონდო ბირჟა.
მუხლი 35. საფონდო ბირჟის მმართველი ორგანო
1. საფონდო ბირჟის სამეთვალყურეო საბჭოს შემადგენლობას განსაზღვრავენ აქციონერები.
2. საფონდო ბირჟის მმართველ ორგანოს შეუძლია:
ა ) მიიღოს , უარყოს ან შეასწოროს საფონდო ბირჟის წესები;
ბ ) უზრუნველყოს ამ კანონის, თავისი შინაგანაწესის, წესდებისა და საფონდო ბირჟის წესების დაცვა და აღნიშნულის გათვალისწინებით შეამოწმოს საფონდო ბირჟის წევრების საქმიანობა და ფინანსური მდგომარეობა;
გ ) განმარტოს საფონდო ბირჟის წესები. ყველა ამგვარი განმარტება საბოლოოა;
დ ) დაუშვას სავაჭროდ გარკვეული ფასიანი ქაღალდები, დროებით ან სამუდამოდ შეაჩეროს ზოგიერთი ფასიანი ქაღალდით ვაჭრობა;
ე ) დაუშვას წევრები საფონდო ბირჟაზე საქმიანობისათვის , საფონდო ბირჟის წესებისა და ამ კანონის 34- ე მუხლის მიხედვით, და დროებით ან საერთოდ აუკრძალოს ვაჭრობა წევრებს საფონდო ბირჟის წესების შესაბამისად;
ვ ) უზრუნველყოს კანონიერი და სწორი საქმიანობა, საფონდო ბირჟაზე დაშვებულ ფასიან ქაღალდებზე კოტირებების , ფასებისა და მათთან დაკავშირებული საბაზრო ინფორმაციის გამოქვეყნება.
საქართველოს 2007 წლის 11 ივლისის კანონი №5269-სსმI, №30, 30.07.2007წ., მუხ.340
საქართველოს 2008 წლის 14 მარტის კანონი №5910-სსმI, №7, 26.03.2008წ., მუხ.30
საქართველოს 2007 წლის 11 ივლისის კანონი №5269-სსმI, №30, 30.07.2007წ., მუხ.340
საქართველოს 2008 წლის 14 მარტის კანონი №5910-სსმI, №7, 26.03.2008წ., მუხ.30
მუხლი 37. საფონდო ბირჟის რეორგანიზაცია და ლიკვიდაცია
1. დაუშვებელია საფონდო ბირჟის რეორგანიზაცია ან ლიკვიდაცია საქართველოს ეროვნული ბანკის წინასწარი თანხმობის გარეშე.
2. საფონდო ბირჟის რეორგანიზაცია/ლიკვიდაცია უნდა განხორციელდეს „მეწარმეთა შესახებ“ საქართველოს კანონის, ამ კანონის, საქართველოს ეროვნული ბანკის მიერ დადგენილი წესების და საფონდო ბირჟის წესდებით, შინაგანაწესითა და წესებით განსაზღვრული პროცედურების მიხედვით.
3. საფონდო ბირჟისათვის საქართველოს ეროვნული ბანკის მიერ საბირჟო საქმიანობის ლიცენზიის გაუქმება მისი რეორგანიზაციის/ლიკვიდაციის საფუძველია.
4. საფონდო ბირჟა, რომელიც მიიღებს გადაწყვეტილებას თვითლიკვიდაციის ან საბირჟო საქმიანობის შეჩერების შესახებ, დაუყოვნებლივ, წერილობით აცნობებს საქართველოს ეროვნულ ბანკს ამ გადაწყვეტილების თაობაზე.
5. საფონდო ბირჟის ლიკვიდატორს ნიშნავს საქართველოს ეროვნული ბანკი.
საქართველოს 2007 წლის 11 ივლისის კანონი №5269-სსმI, №30, 30.07.2007წ., მუხ.340
საქართველოს 2008 წლის 14 მარტის კანონი №5910-სსმI, №7, 26.03.2008წ., მუხ.30
საქართველოს 2009 წლის 24 სექტემბრის კანონი №1678-სსმI, №29, 12.10.2009წ., მუხ.161
საქართველოს 2015 წლის 3 სექტემბრის კანონი №4201 - ვებგვერდი, 10.09. 2015 წ.
საქართველოს 2017 წლის 10 მარტის კანონი №441 - ვებგვერდი, 22.03.2017წ.
მუხლი 38. ცენტრალური დეპოზიტარი
1. ცენტრალური დეპოზიტარის ფუნქციებია:
ა) გახსნას, ამოქმედოს და დახუროს ცენტრალური დეპოზიტარის წევრებისა და ფასიანი ქაღალდების ბაზრის სხვა მონაწილეთა ანგარიშები თავისი წესების შესაბამისად;
ბ) მოამზადოს და დანერგოს ღონისძიებები, რომლებიც უზრუნველყოფს მისი წესებით განსაზღვრული ფასიანი ქაღალდების აღრიცხვის სისტემის მთლიანობასა და უსაფრთხოებას;
გ) შეამოწმოს , იცავენ თუ არა წევრები ფასიანი ქაღალდების აღრიცხვის ინსტრუქციებსა და წესებს;
დ) უზრუნველყოს სხვა მომსახურება მონაწილეთა ფასიანი ქაღალდების ანგარიშების მომსახურების მიზნით;
ე) მისცეს წევრს ამონაწერი ფასიანი ქაღალდების ანგარიშების მდგომარეობის შესახებ თავისი წესების შესაბამისად.
2. ცენტრალურ დეპოზიტარს (დეპოზიტარს) თავისი წესების შესაბამისად შეუძლია დაუყოვნებლივ შეაჩეროს ან დახუროს იმ წევრის ანგარიში:
ა) რომლის საქმიანობაც შეჩერებულია საფონდო ბირჟის ან ცენტრალური დეპოზიტარის მიერ;
ბ) რომელმაც არ შეასრულა აღებული ვალდებულება ფასიანი ქაღალდების ან ფინანსური სახსრების მიწოდების შესახებ;
გ) რომელიც ისეთ ფინანსურ ან საოპერაციო სიძნელეებს განიცდის, რომ ცენტრალური დეპოზიტარი (დეპოზიტარი) იღებს გადაწყვეტილებას მისი ანგარიშის შეჩერების ან დახურვის შესახებ და საქართველოს ეროვნულ ბანკს აცნობებს, რომ ანგარიშის შეჩერება ან დახურვა აუცილებელია დეპოზიტარის, მისი მონაწილეების, კრედიტორების ან ინვესტორების დასაცავად.
3. დეპოზიტარის წესები უზრუნველყოფს:
ა) მონაწილეთა უფლება - მოვალეობების დადგენას;
ბ) სამართლიან და არადისკრიმინაციულ მოპყრობას მონაწილეებისა და მონაწილეობის კანდიდატებისადმი ;
გ) დეპოზიტარის პასუხისმგებლობას ფასიანი ქაღალდებით გარიგებათა დროული და ზუსტი კლირინგისა და ანგარიშსწორებისათვის;
დ) დეპოზიტარის წესების დარღვევისათვის მონაწილეთა გარიცხვის, საქმიანობისა და ფუნქციების შეჩერებისა და შეზღუდვის, საყვედურის გამოცხადების, დაჯარიმებისა და სხვა სათანადო სანქციების გამოყენების საშუალებას;
ე) წევრებისა და თანამშრომლების მიერ ეთიკის კოდექსის ნორმების დაცვას.
4. ცენტრალური დეპოზიტარის სახელწოდება უნდა შეიცავდეს სიტყვებს „ფასიანი ქაღალდების ცენტრალური დეპოზიტარი“, თუ კანონით სხვა რამ არ არის დადგენილი.
5. ცენტრალურ დეპოზიტარს (დეპოზიტარს) ეკრძალება, განახორციელოს ყოველგვარი საქმიანობა, გარდა ამ კანონის მიხედვით ცენტრალური დეპოზიტარის (დეპოზიტარის), ფასიანი ქაღალდების რეგისტრატორისა და მათთან დაკავშირებული, საქართველოს ეროვნული ბანკის მიერ დადგენილი წესით განსაზღვრული სხვა საქმიანობებისა.
საქართველოს 2007 წლის 27 მარტის კანონი №4520-სსმI, №9, 31.03.2007წ., მუხ.85
საქართველოს 2007 წლის 11 ივლისის კანონი №5269-სსმI, №30, 30.07.2007წ., მუხ.340
საქართველოს 2008 წლის 14 მარტის კანონი №5910-სსმI, №7, 26.03.2008წ., მუხ.30
საქართველოს 2009 წლის 24 სექტემბრის კანონი №1678-სსმI, №29, 12.10.2009წ., მუხ.161
საქართველოს 2015 წლის 3 სექტემბრის კანონი №4201 - ვებგვერდი, 10.09. 2015 წ.
საქართველოს 2017 წლის 10 მარტის კანონი №441 - ვებგვერდი, 22.03.2017წ.
საქართველოს 2008 წლის 14 მარტის კანონი №5910-სსმI, №7, 26.03.2008წ., მუხ.30
მუხლი 40. ფასიანი ქაღალდების რეგისტრატორის მოვალეობანი
1. ფასიანი ქაღალდების რეგისტრატორმა უნდა უზრუნველყოს საქართველოს ეროვნული ბანკის მიერ დადგენილი წესებისა და თავისი წესების შესრულება.
2. ფასიანი ქაღალდების რეგისტრატორს უფლება არ აქვს, უარი განაცხადოს დაკისრებული მოვალეობის შესრულებაზე, თუ ემიტენტის მიერ შესრულებულია ფასიანი ქაღალდების რეგისტრატორთან სახელშეკრულებო ურთიერთობის პირობები, წარმოდგენილი დოკუმენტები შეესაბამება ემიტენტის წესდებასა და შინაგანაწესს, ამ კანონს, საქართველოს ეროვნული ბანკის მიერ დადგენილი წესებისა და ფასიანი ქაღალდების რეგისტრატორის წესების მოთხოვნებს. ასეთი უარი შეიძლება გასაჩივრდეს საქართველოს ეროვნულ ბანკში.
3. ფასიანი ქაღალდების რეგისტრატორს ემიტენტთან უნდა ჰქონდეს სახელშეკრულებო ურთიერთობა, რომელიც საქართველოს ეროვნული ბანკის მიერ დადგენილი წესის შესაბამისად შედგენილ წერილობით შეთანხმებაში არსებულ პირობებს ემყარება. ასეთი შეთანხმება, როგორც მინიმუმი, უნდა მოითხოვდეს, რომ, თუ ემიტენტის მიერ შესრულებულია ფასიანი ქაღალდების რეგისტრატორთან სახელშეკრულებო ურთიერთობის პირობები, ფასიანი ქაღალდების რეგისტრატორმა დროულად უზრუნველყოს ემიტენტი ყოველი ემისიის ფასიანი ქაღალდების რეგისტრირებულ მფლობელთა მიმდინარე სიით, რომელიც გამიზნულია ყოველწლიური და რიგგარეშე კრებებისათვის, დივიდენდების განაწილებისათვის, პროცენტების გადახდისა და სესხის ძირითადი ნაწილის დაბრუნებისათვის, აგრეთვე ამ კანონის მე-15 მუხლის მიზნების მიღწევისა და სხვა ნებადართული კორპორაციული ქმედებებისათვის. ემიტენტის მიერ ხელშეკრულებით გათვალისწინებული პირობების დარღვევისას ფასიანი ქაღალდების რეგისტრატორი უფლებამოსილია ემიტენტს შეუჩეროს მომსახურება მის მიერ ვალდებულებების შესრულებამდე.
4. ფასიანი ქაღალდების რეგისტრირებული მფლობელის შესაბამისი წერილობითი მოთხოვნისას ფასიანი ქაღალდების რეგისტრატორმა ასეთ რეგისტრირებულ მფლობელს უნდა მიაწოდოს:
ა) მისი ფასიანი ქაღალდების ანგარიშიდან ამონაწერი კონკრეტული თარიღისათვის;
ბ) ინფორმაცია ანგარიშზე განხორციელებული ფასიანი ქაღალდების ბრუნვის შესახებ კონკრეტული პერიოდისათვის.
5. ფასიანი ქაღალდების რეგისტრატორის მიერ მიწოდებული ამონაწერი უნდა შეიცავდეს:
ა) მკაფიო მითითებას, რომ მოცემული ამონაწერი არ არის ფასიანი ქაღალდი, არ საჭიროებს რეგისტრატორისათვის წარდგენას და მხოლოდ ჩანაწერია იმის შესახებ, რომ ამონაწერში ხსენებული პირი არის ამ ფასიანი ქაღალდების რეგისტრირებული მფლობელი (მფლობელის ტიპის მითითებით) მასში მითითებული თარიღისათვის;
ბ) ანგარიშის მფლობელის (მფლობელების) სახელს (სახელებს), ამონაწერის გაცემის დღესა და დროს (ბრუნვის ამონაწერის შემთხვევაში – პერიოდს), ემიტენტის სახელწოდებას (დასახელებას) და იურიდიულ მისამართს, ფასიანი ქაღალდის კლასის საიდენტიფიკაციო ნომერს, ანგარიშზე არსებული ფასიანი ქაღალდების რაოდენობას, ფასიან ქაღალდებთან დაკავშირებულ შესაბამის მოვალეობებს ან შეზღუდვებს და რეგისტრატორის და საქართველოს ეროვნული ბანკის მიერ დადგენილი წესებით მოთხოვნილ ნებისმიერ სხვა საჭირო ინფორმაციას.
6. ფასიანი ქაღალდების რეგისტრატორებმა ანგარიშის მფლობელებს შეიძლება მოსთხოვონ გარკვეული ანაზღაურება ამონაწერის დამატებითი ასლების მიწოდებისათვის. რეგისტრატორების მიერ დაწესებული შესაბამისი ტარიფები უნდა იყოს სამართლიანი, ზომიერი და არადისკრიმინაციული (ერთნაირი სტატუსის მქონე კლიენტებისთვის), უნდა ასახავდეს რეალურ დანახარჯებს და წინასწარ უნდა იყოს ცნობილი .
7. ფასიანი ქაღალდების რეგისტრატორის წესები:
ა) განსაზღვრავს, თუ რა ინფორმაცია უნდა იყოს მითითებული ფასიანი ქაღალდების რეესტრში ყოველი ემიტენტის შესახებ, რომლის ფასიანი ქაღალდებიც რეგისტრირებულია საქართველოს ეროვნული ბანკის მიერ დადგენილი წესების შესაბამისად;
ბ) განსაზღვრავს წესს გარიგებათა აღიარებისა და ფასიანი ქაღალდების რეესტრში ჩანაწერების შეტანის, მათთან დაკავშირებული საჭირო ინფორმაციისა და ჩანაწერების გაკეთების დროის შესახებ, საქართველოს ეროვნული ბანკის მიერ დადგენილი წესების შესაბამისად;
გ) განსაზღვრავს, თუ რა ინფორმაცია უნდა იყოს მითითებული ფასიანი ქაღალდების მფლობელთა ან ნომინალურ მფლობელთა სახელზე გახსნილ ყოველი ფასიანი ქაღალდის ანგარიშში, იმის გათვალისწინებით, რომ ანგარიშის მფლობელმა დაუყოვნებლივ, წერილობით უნდა აცნობოს ფასიანი ქაღალდების რეგისტრატორს ადრე წარდგენილ ინფორმაციაში ნებისმიერი ცვლილების შესახებ, საქართველოს ეროვნული ბანკის მიერ დადგენილი წესების შესაბამისად;
დ) მოითხოვს თანამშრომლებისაგან, დაიცვან ქცევის ნორმები, საქართველოს ეროვნული ბანკის მიერ დადგენილი წესების შესაბამისად.
8. ფასიანი ქაღალდების რეგისტრატორის თანამშრომლებსა და მმართველ პირებს ეკრძალებათ, ფასიანი ქაღალდების რეგისტრატორად მუშაობისას მიღებული არასაჯარო, კონფიდენციალური ინფორმაცია მიაწოდონ ვინმეს, გარდა საქართველოს ეროვნული ბანკისა, ან გამოიყენონ ეს ინფორმაცია ფასიანი ქაღალდებით ვაჭრობისას.
9. ფასიანი ქაღალდების რეგისტრატორს, თუ ის ცენტრალური დეპოზიტარის ლიცენზიის მფლობელი არ არის, ეკრძალება ყოველგვარი საქმიანობა, გარდა ფასიანი ქაღალდების რეგისტრატორობისა, ადმინისტრაციული ხელშეკრულების საფუძველზე მისთვის დელეგირებული საჯაროსამართლებრივი უფლებამოსილების განხორციელებისა და საინვესტიციო ფონდების ერთეულის მფლობელთა რეესტრის წარმოებისა, თუ საინვესტიციო ფონდს ან აქტივების მმართველ კომპანიას მასთან დადებული აქვს შეთანხმება რეესტრის წარმოების ფუნქციის დელეგირების შესახებ „საინვესტიციო ფონდების შესახებ“ საქართველოს კანონის შესაბამისად.
10. თუ საჯარო ფასიანი ქაღალდების ემიტენტის საკუთრებაში პირდაპირ ან არაპირდაპირ აღმოჩნდა ფასიანი ქაღალდების რეგისტრატორის წილის 10%-ზე მეტი, იგი ვალდებულია ამის შესახებ საქართველოს ეროვნულ ბანკს აცნობოს.
11. ფასიანი ქაღალდების რეგისტრატორს და მისი მმართველი ორგანოს წევრებს არ აქვთ უფლება, იყვნენ იმ საჯარო ფასიანი ქაღალდების ემიტენტის ფასიანი ქაღალდების მნიშვნელოვანი წილის მფლობელები, რომლისთვისაც ფასიანი ქაღალდების რეგისტრატორი აწარმოებს რეესტრს. ფასიანი ქაღალდების მნიშვნელოვან წილზე ნაკლები წილის რეგისტრირებული მესაკუთრეობის შემთხვევაში ამის შესახებ ინფორმაცია უნდა იყოს საჯარო.
12. ფასიანი ქაღალდების რეგისტრატორი საქართველოს ეროვნულ ბანკს წარუდგენს საქართველოს ეროვნული ბანკის მიერ დადგენილი წესის შესაბამისად მომზადებულ, ემიტენტსა და ფასიანი ქაღალდების რეგისტრატორს შორის დადებული ხელშეკრულების ნიმუშის ასლს.
საქართველოს 2007 წლის 11 ივლისის კანონი №5269-სსმI, №30, 30.07.2007წ., მუხ.340
საქართველოს 2008 წლის 14 მარტის კანონი №5910-სსმI, №7, 26.03.2008წ., მუხ.30
საქართველოს 2009 წლის 24 სექტემბრის კანონი №1678-სსმI, №29, 12.10.2009წ., მუხ.161
საქართველოს 2010 წლის 4 მაისის კანონი №3066-სსმI, №25, 17.05.2010წ., მუხ.169
საქართველოს 2011 წლის 1 ივლისის კანონი №5009 - ვებგვერდი, 15.07.2011წ.
საქართველოს 2015 წლის 3 სექტემბრის კანონი №4201 - ვებგვერდი, 10.09. 2015 წ.
საქართველოს 2017 წლის 10 მარტის კანონი №441 - ვებგვერდი, 22.03.2017წ.
საქართველოს 2020 წლის 14 ივლისის კანონი №6806 – ვებგვერდი, 22.07.2020წ.
მუხლი 41. საფონდო ბირჟა და ცენტრალური დეპოზიტარი
1. საფონდო ბირჟასა და ცენტრალურ დეპოზიტარს აქვთ უფლება, თავიანთი წევრებისადმი დადგენილი წესებით განსაზღვრონ ნებისმიერი მოთხოვნა, რომელიც არ ეწინააღმდეგება საქართველოს კანონმდებლობას.
2. საფონდო ბირჟას არ აქვს უფლება , რომ მას საკლირინგო-საანგარიშსწორებო მომსახურებას უწევდეს ერთზე მეტი დეპოზიტარი .
3. საფონდო ბირჟამ/დეპოზიტარმა ახალი წესების მიღების, არსებულ წესებში ცვლილებების შეტანის ან არსებული წესების გაუქმების შესახებ უნდა აცნობოს საქართველოს ეროვნულ ბანკს.
4. საფონდო ბირჟაზე ფასიანი ქაღალდების კოტირება შეიძლება განხორციელდეს ნებისმიერ ვალუტაში .
საქართველოს 2007 წლის 11 ივლისის კანონი №5269-სსმI, №30, 30.07.2007წ., მუხ.340
საქართველოს 2008 წლის 14 მარტის კანონი №5910-სსმI, №7, 26.03.2008წ., მუხ.30
საქართველოს 2009 წლის 24 სექტემბრის კანონი №1678-სსმI, №29, 12.10.2009წ., მუხ.161
საქართველოს 2015 წლის 3 სექტემბრის კანონი №4201 - ვებგვერდი, 10.09. 2015 წ.
საქართველოს 2017 წლის 10 მარტის კანონი №441 - ვებგვერდი, 22.03.2017წ.
საქართველოს 2007 წლის 11 ივლისის კანონი №5269-სსმI, №30, 30.07.2007წ., მუხ.340
საქართველოს 2008 წლის 14 მარტის კანონი №5910-სსმI, №7, 26.03.2008წ., მუხ.30
მუხლი 43. საქართველოს ეროვნული ბანკის დამატებითი უფლებამოსილება
1. თუ საფონდო ბირჟის/ცენტრალური დეპოზიტარის რომელიმე წესი ეწინააღმდეგება საქართველოს კანონმდებლობას, საქართველოს ეროვნული ბანკი უფლებამოსილია შეაჩეროს ამ წესის მოქმედება ან საფონდო ბირჟას/ცენტრალურ დეპოზიტარს მოსთხოვოს აღნიშნულ წესში ცვლილების შეტანა.
2. საქართველოს ეროვნული ბანკი უფლებამოსილია შესაბამისი დასაბუთების საფუძველზე ცვლილება შეიტანოს საფონდო ბირჟის/ცენტრალური დეპოზიტარის ნებისმიერ წესში ან შეაჩეროს ამ წესის მოქმედება, თუ მიიჩნევს, რომ აღნიშნული წესი:
ა) საფრთხეს უქმნის საქართველოში სამართლიანი და მოწესრიგებული საჯარო ფასიანი ქაღალდების ბაზრის ფუნქციონირებას;
ბ) ხელს უშლის ფასიანი ქაღალდებით გარიგებათა სწრაფ, ზუსტ და უსაფრთხო კლირინგსა და ანგარიშსწორებას.
3. ამ მუხლის მე-2 პუნქტით გათვალისწინებულ შემთხვევებში საქართველოს ეროვნული ბანკი ასევე უფლებამოსილია საფონდო ბირჟას/ცენტრალურ დეპოზიტარს დაუწესოს მოთხოვნები თუ შეზღუდვები შესაბამის საკითხთან ან ქმედებასთან დაკავშირებით, რომელიც, ამ კანონის მიხედვით, საქართველოს ეროვნული ბანკის მიერ დადგენილი წესების ან საფონდო ბირჟის წესის/ცენტრალური დეპოზიტარის წესის რეგულირების სფეროს განეკუთვნება.
4. ამ მუხლის საფუძველზე საქართველოს ეროვნული ბანკის მიერ გამოცემული სამართლებრივი აქტი მოქმედებს საქართველოს ეროვნული ბანკის მიერ განსაზღვრული ვადის განმავლობაში.
5. საქართველოს ეროვნული ბანკი ვალდებულია ამ მუხლის საფუძველზე გამოცემული სამართლებრივი აქტის მოქმედება შეაჩეროს თავის მიერ განსაზღვრულ ვადაზე ადრე, თუ აღმოიფხვრა შესაბამისი აქტის გამოცემის მიზეზები.
6. საფონდო ბირჟა/ცენტრალური დეპოზიტარი ვალდებულია დაუყოვნებლივ შეასრულოს ამ მუხლის საფუძველზე საქართველოს ეროვნული ბანკის მიერ გამოცემული სამართლებრივი აქტი.
7. საფონდო ბირჟა/ცენტრალური დეპოზიტარი უფლებამოსილია, ამ მუხლის საფუძველზე საქართველოს ეროვნული ბანკის მიერ მიღებული გადაწყვეტილება სასამართლოში გაასაჩივროს.
8. საქართველოს ეროვნული ბანკის სამართლებრივი აქტის სასამართლოში გასაჩივრების შემთხვევაში მოსამართლის გადაწყვეტილებით შეიძლება შეჩერდეს მისი მოქმედება.
საქართველოს 2007 წლის 11 ივლისის კანონი №5269-სსმI, №30, 30.07.2007წ., მუხ.340
საქართველოს 2008 წლის 14 მარტის კანონი №5910-სსმI, №7, 26.03.2008წ., მუხ.30
საქართველოს 2009 წლის 24 სექტემბრის კანონი №1678-სსმI, №29, 12.10.2009წ., მუხ.161
საქართველოს 2015 წლის 3 სექტემბრის კანონი №4201 - ვებგვერდი, 10.09. 2015 წ.
საქართველოს 2017 წლის 10 მარტის კანონი №441 - ვებგვერდი, 22.03.2017წ.
საქართველოს 2008 წლის 14 მარტის კანონი №5910-სსმI, №7, 26.03.2008წ., მუხ.30
საქართველოს 2013 წლის 24 ივლისის კანონი №844 - ვებგვერდი, 16.08.2013წ.
საქართველოს 2008 წლის 14 მარტის კანონი №5910-სსმI, №7, 26.03.2008წ., მუხ.30
საქართველოს 2013 წლის 24 ივლისის კანონი №844 - ვებგვერდი, 16.08.2013წ.
საქართველოს 2008 წლის 14 მარტის კანონი №5910-სსმI, №7, 26.03.2008წ., მუხ.30
საქართველოს 2009 წლის 24 სექტემბრის კანონი №1678-სსმI, №29, 12.10.2009წ., მუხ.161
საქართველოს 2013 წლის 24 ივლისის კანონი №844 - ვებგვერდი, 16.08.2013წ.
საქართველოს 2008 წლის 14 მარტის კანონი №5910-სსმI, №7, 26.03.2008წ., მუხ.30
საქართველოს 2009 წლის 24 სექტემბრის კანონი №1678-სსმI, №29, 12.10.2009წ., მუხ.161
საქართველოს 2013 წლის 24 ივლისის კანონი №844 - ვებგვერდი, 16.08.2013წ.
საქართველოს 2008 წლის 14 მარტის კანონი №5910-სსმI, №7, 26.03.2008წ., მუხ.30
საქართველოს 2011 წლის 1 ივლისის კანონი №5009 - ვებგვერდი, 15.07.2011წ.
საქართველოს 2013 წლის 24 ივლისის კანონი №844 - ვებგვერდი, 16.08.2013წ.
საქართველოს 2008 წლის 14 მარტის კანონი №5910-სსმI, №7, 26.03.2008წ., მუხ.30
საქართველოს 2013 წლის 24 ივლისის კანონი №844 - ვებგვერდი, 16.08.2013წ.
ინსაიდერული ვაჭრობა და ბაზრის მანიპულაცია
1. ამ თავით დადგენილი წესები ვრცელდება შემდეგ ფასიან ქაღალდებსა და ფინანსურ ინსტრუმენტებზე:
ა) საჯარო ფასიანი ქაღალდები;
ბ) ფასიანი ქაღალდები, რომელთა საჯარო შეთავაზება ან საქართველოში ლიცენზირებულ საფონდო ბირჟაზე სავაჭროდ დაშვება მოთხოვნილია საქართველოს ეროვნული ბანკისთვის ან/და საფონდო ბირჟისთვის წარდგენილი ემისიის პროსპექტით/განცხადებით;
გ) სამთავრობო ფასიანი ქაღალდები;
დ) სხვა ფასიანი ქაღალდები ან ფინანსური ინსტრუმენტები, რომელთა ფასი/ღირებულება დამოკიდებულია ამ პუნქტის „ა“, „ბ“ ან „გ“ ქვეპუნქტით გათვალისწინებულ ფასიან ქაღალდებზე ან გავლენას ახდენს აღნიშნული ფასიანი ქაღალდების ფასზე/ღირებულებაზე.
2. ამ თავის მოქმედება ვრცელდება ემიტენტზე, რომელსაც გამოშვებული აქვს საჯარო ფასიანი ქაღალდები, აგრეთვე ემიტენტზე, რომელსაც საქართველოს ეროვნული ბანკისთვის ან/და საფონდო ბირჟისთვის წარდგენილი ემისიის პროსპექტით/განცხადებით მოთხოვნილი აქვს ფასიანი ქაღალდების საჯარო შეთავაზება ან საქართველოში ლიცენზირებულ საფონდო ბირჟაზე სავაჭროდ დაშვება. დეპოზიტარული ხელწერილების შემთხვევაში ემიტენტად მიიჩნევა იმ ფასიანი ქაღალდების ემიტენტი, რომლებიც აღნიშნული დეპოზიტარული ხელწერილებითაა წარმოდგენილი.
3. ამ თავის მოქმედება ვრცელდება ამ მუხლის პირველი პუნქტით გათვალისწინებულ ფასიან ქაღალდებთან დაკავშირებულ ნებისმიერ გარიგებაზე, დავალებაზე, ურთიერთობაზე, მიუხედავად იმისა, იგი საფონდო ბირჟაზე ხორციელდება თუ არა.
4. ამ თავის მოთხოვნები ვრცელდება ამ მუხლის პირველი პუნქტით გათვალისწინებულ ფასიან ქაღალდებთან დაკავშირებულ ნებისმიერ მოქმედებაზე/უმოქმედობაზე, როგორც საქართველოს ტერიტორიაზე, ისე მისი ფარგლების გარეთ.
5. ამ კანონის 45-ე მუხლის პირველი პუნქტის „დ“ ქვეპუნქტისა და 451 მუხლის მოთხოვნები ვრცელდება აგრეთვე ბენჩმარკთან დაკავშირებულ ქმედებაზე.
6. ამ თავით დადგენილი წესები არ ვრცელდება უფლებამოსილი ორგანოს და მისი სახელით მოქმედი პირის იმ ქმედებაზე, რომელიც უკავშირდება საქართველოს კანონმდებლობის შესაბამისად მონეტარული ან სავალუტო პოლიტიკის განხორციელებას, ოფიციალური გაცვლითი კურსის დადგენას ან სახელმწიფო ვალის მართვას, აგრეთვე საქართველოს ეროვნული ბანკის სამართლებრივი აქტით განსაზღვრულ სხვა შემთხვევებზე.
1. პირს ეკრძალება შემდეგი ქმედების/ქმედებების განხორციელება:
ა) ინსაიდერული ინფორმაციის გამოყენებით ვაჭრობა/ვაჭრობის მცდელობა;
ბ) მესამე პირისთვის ინსაიდერულ ვაჭრობასთან დაკავშირებით რეკომენდაციის მიცემა ან მესამე პირის ინსაიდერულ ვაჭრობაზე დაყოლიება;
გ) ინსაიდერული ინფორმაციის არამართლზომიერი გამჟღავნება;
დ) ბაზრის მანიპულაცია/მანიპულაციის მცდელობა.
2. ამ მუხლის პირველი პუნქტით გათვალისწინებული ქმედების თავიდან აცილების მიზნით საქართველოს ეროვნული ბანკი უფლებამოსილია ფასიანი ქაღალდების ბაზრის რეგულირებად მონაწილეს დამატებითი მოთხოვნები და ვალდებულებები დაუდგინოს.
1. ბაზრის მანიპულაციად მიიჩნევა შემდეგი ქმედება/ქმედებები:
ა) გარიგების დადება, დავალების განთავსება ან სხვა ქმედება, რომელიც იწვევს ან რომელმაც შეიძლება გამოიწვიოს:
ა.ა) ფასიან ქაღალდებზე მოთხოვნასთან ან მათ მიწოდებასთან ან ფასიანი ქაღალდების ფასთან დაკავშირებით მცდარი ან შეცდომაში შემყვანი სიგნალის წარმოქმნა;
ა.ბ) ფასიანი ქაღალდების ფასის არანორმალურ ან ხელოვნურ მაჩვენებლამდე მიყვანა/მაჩვენებელზე შენარჩუნება;
ბ) გარიგების დადება, სავაჭრო დავალების განთავსება ან სხვა ქმედება, რომელიც გავლენას ახდენს ან რომელმაც შეიძლება გავლენა მოახდინოს ფასიანი ქაღალდების ფასზე, თუ მას თან ახლავს ყალბი ან შეცდომაში შემყვანი საშუალების/სქემის გამოყენება ან სხვაგვარად მოტყუება;
გ) ინფორმაციის მასობრივი ინფორმაციის საშუალებებით, მათ შორის, ინტერნეტით ან სხვა საშუალებით, გავრცელება, რაც იწვევს ან რამაც შეიძლება გამოიწვიოს ფასიან ქაღალდებზე მოთხოვნასთან ან მათ მიწოდებასთან ან ფასიანი ქაღალდების ფასთან დაკავშირებით მცდარი ან შეცდომაში შემყვანი სიგნალის წარმოქმნა ან ფასიანი ქაღალდების ფასის არანორმალურ ან ხელოვნურ მაჩვენებლამდე მიყვანა/მაჩვენებელზე შენარჩუნება, თუ ინფორმაციის გამავრცელებელმა პირმა იცოდა ან მას უნდა სცოდნოდა, რომ ეს ინფორმაცია (ცნობები) მცდარი ან შეცდომაში შემყვანი იყო;
დ) ბენჩმარკთან დაკავშირებით მცდარი ან შეცდომაში შემყვანი ინფორმაციის გადაცემა ან/და მონაცემების მიწოდება, თუ ინფორმაციის გადამცემმა/მონაცემების მიმწოდებელმა პირმა იცოდა ან მას უნდა სცოდნოდა, რომ ეს ინფორმაცია/მონაცემები მცდარი ან შეცდომაში შემყვანი იყო, აგრეთვე სხვა ქმედება, რომლის მიზანია ბენჩმარკის გაანგარიშების მანიპულირება.
2. იურიდიული პირის შემთხვევაში ამ მუხლის მოქმედება ვრცელდება აგრეთვე ფიზიკურ პირზე, რომელიც მონაწილეობს იურიდიული პირის სახელით ფასიანი ქაღალდების შეძენის ან განკარგვის შესახებ გადაწყვეტილების მიღებაში, აგრეთვე ამ მუხლით გათვალისწინებული სხვა ქმედების განხორციელების შესახებ გადაწყვეტილების მიღებაში.
3. საქართველოს ეროვნული ბანკი უფლებამოსილია სამართლებრივი აქტით განმარტოს ქმედების საბაზრო მანიპულაციად მიჩნევის/კვალიფიცირების ამ მუხლით დადგენილი კრიტერიუმები, აგრეთვე განსაზღვროს ის ქმედებები (გამონაკლისი შემთხვევები), რომლებიც ბაზრის მანიპულაციად არ მიიჩნევა.
მუხლი 452. ინსაიდერული ინფორმაცია
1. ინსაიდერული ინფორმაციაა:
ა) ზუსტი ხასიათის ინფორმაცია, რომელიც საჯაროდ არ გამჟღავნებულა და პირდაპირ ან არაპირდაპირ ეხება ერთ ან რამდენიმე ფასიან ქაღალდს ან მის/მათ ემიტენტს/ემიტენტებს და რომელმაც საჯაროდ გამჟღავნების შემთხვევაში შესაძლებელია აღნიშნული ფასიანი ქაღალდის/ქაღალდების ან მასთან/მათთან დაკავშირებული ფინანსური ინსტრუმენტების ფასზე მნიშვნელოვანი გავლენა მოახდინოს;
ბ) ფასიანი ქაღალდების ბაზრის შუამავლისთვის ან პირისთვის, რომელიც პასუხისმგებელია კლიენტის დავალებების შესრულებისთვის, − ინფორმაცია, რომელსაც აღნიშნულ ფასიანი ქაღალდების ბაზრის შუამავალს ან პირს კლიენტი აწვდის და რომელიც ფასიან ქაღალდებთან დაკავშირებული კლიენტის მიმდინარე დავალებების შესრულებას ეხება, თუ ეს ინფორმაცია არის ზუსტი ხასიათის, საჯაროდ არ გამჟღავნებულა და პირდაპირ ან არაპირდაპირ ეხება ერთ ან რამდენიმე ფასიან ქაღალდს ან მის/მათ ემიტენტს/ემიტენტებს და მან საჯაროდ გამჟღავნების შემთხვევაში შესაძლებელია აღნიშნული ფასიანი ქაღალდის/ქაღალდების ან მასთან/მათთან დაკავშირებული ფინანსური ინსტრუმენტების ფასზე მნიშვნელოვანი გავლენა მოახდინოს.
2. ინფორმაცია ზუსტი ხასიათის ინფორმაციად მიიჩნევა, თუ იგი ეხება გარემოებას, რომელიც არსებობს ან რომელმაც შესაძლებელია მომავალში იარსებოს, ან შეიცავს ცნობას იმ მოვლენის შესახებ, რომელიც მოხდა ან შესაძლებელია მოხდეს, ამავდროულად, ეს ინფორმაცია საკმარისად განსაზღვრულია, რათა გამოტანილ იქნეს დასკვნა ფასიანი ქაღალდის/ქაღალდების ან მასთან/მათთან დაკავშირებული ფინანსური ინსტრუმენტების ფასზე ამ გარემოების ან მოვლენის შესაძლო ეფექტის თაობაზე. ხანგრძლივი პროცესის შემთხვევაში, რომლის მიზანია დადგეს ან რომლის შედეგადაც დადგება კონკრეტული გარემოება ან მოვლენა, ეს გარემოება ან მოვლენა, აგრეთვე ამ პროცესის განმავლობაში აღნიშნული გარემოების ან მოვლენის დადგომასთან დაკავშირებით განხორციელებული შუალედური ნაბიჯები შეიძლება მიჩნეულ იქნეს ზუსტი ხასიათის ინფორმაციად.
3. ინფორმაციად, რომელმაც საჯაროდ გამჟღავნების შემთხვევაში შესაძლებელია ფასიანი ქაღალდის/ქაღალდების ან მასთან/მათთან დაკავშირებული ფინანსური ინსტრუმენტების ფასზე მნიშვნელოვანი გავლენა მოახდინოს, მიიჩნევა ინფორმაცია, რომელსაც საღად მოაზროვნე ინვესტორი საინვესტიციო გადაწყვეტილების მიღებისას გამოიყენებდა.
მუხლი 453. ინსაიდერული ვაჭრობა
1. ინსაიდერული ვაჭრობა არის ინსაიდერული ინფორმაციის მფლობელი პირის მიერ ამ ინფორმაციის გამოყენებით თავის ან მესამე პირის სასარგებლოდ, პირდაპირ ან არაპირდაპირ იმ ფასიანი ქაღალდების შეძენა ან განკარგვა, რომლებსაც ინსაიდერული ინფორმაცია ეხება. ინსაიდერულ ვაჭრობად მიიჩნევა აგრეთვე ინსაიდერული ინფორმაციის საფუძველზე ფასიანი ქაღალდების შესაძენად ან განსაკარგავად გაცემული სავაჭრო დავალების გაუქმება ან შეცვლა, თუ ინსაიდერული ინფორმაცია აღნიშნულ ფასიან ქაღალდებს ეხება და სავაჭრო დავალება პირმა ამ ინფორმაციის ფლობამდე გასცა.
2. ქმედება მესამე პირისთვის ინსაიდერულ ვაჭრობასთან დაკავშირებით რეკომენდაციის მიცემად ან მესამე პირის ინსაიდერულ ვაჭრობაზე დაყოლიებად მიიჩნევა, თუ ინსაიდერული ინფორმაციის მფლობელი პირი:
ა) ამ ინფორმაციაზე დაყრდნობით მესამე პირს აძლევს რეკომენდაციას ან მესამე პირს იყოლიებს, რათა მან შეიძინოს ან განკარგოს ის ფასიანი ქაღალდები, რომლებსაც ინსაიდერული ინფორმაცია ეხება;
ბ) ამ ინფორმაციაზე დაყრდნობით მესამე პირს აძლევს რეკომენდაციას ან მესამე პირს იყოლიებს, რათა მან გააუქმოს ან შეცვალოს ფასიანი ქაღალდების შესაძენად ან განსაკარგავად გაცემული სავაჭრო დავალება, თუ ინსაიდერული ინფორმაცია აღნიშნულ ფასიან ქაღალდებს ეხება.
3. მესამე პირის მიერ ამ მუხლის მე-2 პუნქტით გათვალისწინებული რეკომენდაციის ან დაყოლიების საფუძველზე განხორციელებული ქმედება ინსაიდერულ ვაჭრობად მიიჩნევა, თუ მესამე პირმა იცოდა ან მას უნდა სცოდნოდა, რომ რეკომენდაცია ან დაყოლიება ინსაიდერულ ინფორმაციას ეყრდნობოდა.
4. ამ მუხლის მოქმედება ვრცელდება ნებისმიერ პირზე, რომელიც ფლობს ინსაიდერულ ინფორმაციას ერთ-ერთ შემდეგ შემთხვევაში:
ა) პირი ემიტენტის მმართველი ორგანოს წევრია;
ბ) პირი ემიტენტის კაპიტალში აქციებს ან წილს ფლობს;
გ) პირს ინსაიდერულ ინფორმაციაზე ხელი მისი შრომითი, პროფესიული ან სხვა ვალდებულების შესრულების ფარგლებში მიუწვდება;
დ) პირმა ინსაიდერული ინფორმაცია დანაშაულებრივი გზით მოიპოვა.
5. ამ მუხლის მოქმედება ვრცელდება აგრეთვე ნებისმიერ პირზე, რომელიც ფლობს ინსაიდერულ ინფორმაციას ამ მუხლის მე-4 პუნქტით გათვალისწინებული შემთხვევისგან განსხვავებულ შემთხვევაში, თუ აღნიშნულმა პირმა იცის ან უნდა იცოდეს, რომ იგი ინსაიდერულ ინფორმაციას ფლობს.
6. იურიდიული პირის შემთხვევაში ამ მუხლის მოქმედება ვრცელდება აგრეთვე ფიზიკურ პირზე, რომელიც მონაწილეობს იურიდიული პირის სახელით ფასიანი ქაღალდების შეძენის ან განკარგვის შესახებ გადაწყვეტილების მიღებაში, აგრეთვე ფასიანი ქაღალდების შესაძენად ან განსაკარგავად გაცემული სავაჭრო დავალების გაუქმების ან შეცვლის შესახებ გადაწყვეტილების მიღებაში.
7. საქართველოს ეროვნული ბანკი უფლებამოსილია სამართლებრივი აქტით განსაზღვროს ის ქმედებები, რომლებიც ინსაიდერულ ვაჭრობად არ მიიჩნევა.
მუხლი 454. ინსაიდერული ინფორმაციის არამართლზომიერი გამჟღავნება
1. ინსაიდერული ინფორმაციის არამართლზომიერ გამჟღავნებად მიიჩნევა ამ კანონის 453 მუხლის მე-4 და მე-5 პუნქტებით გათვალისწინებული ინსაიდერული ინფორმაციის მფლობელი პირის მიერ ამ ინფორმაციის მესამე პირისთვის გამჟღავნება, გარდა იმ შემთხვევისა, როდესაც აღნიშნულმა პირმა მესამე პირს ინსაიდერული ინფორმაცია ჩვეულებრივი შრომითი, პროფესიული ან სხვა ვალდებულების შესრულების ფარგლებში გაუმჟღავნა.
2. ამ კანონის 453 მუხლის მე-2 პუნქტით გათვალისწინებულ რეკომენდაციასთან ან დაყოლიებასთან დაკავშირებული ინფორმაციის შემდგომი გამჟღავნება ინსაიდერული ინფორმაციის არამართლზომიერ გამჟღავნებად მიიჩნევა, თუ ამ ინფორმაციის გამამჟღავნებელმა პირმა მისი გამჟღავნებისას იცოდა ან მას უნდა სცოდნოდა, რომ რეკომენდაცია ან დაყოლიება ინსაიდერულ ინფორმაციას ეყრდნობოდა.
3. საქართველოს ეროვნული ბანკი უფლებამოსილია სამართლებრივი აქტით განმარტოს ამ მუხლის მოთხოვნები და განსაზღვროს გამონაკლისი შემთხვევები, აგრეთვე ინსაიდერული ინფორმაციის მფლობელ პირს დამატებითი ვალდებულებები დაუდგინოს.
მუხლი 455. ინსაიდერული ინფორმაციის საჯაროდ გამჟღავნებასთან დაკავშირებული მოთხოვნები
1. ემიტენტი ვალდებულია დაუყოვნებლივ საჯაროდ გაამჟღავნოს მასთან დაკავშირებული ინსაიდერული ინფორმაცია. საქართველოს ეროვნული ბანკი უფლებამოსილია საკუთარი წესის შესაბამისად დაადგინოს აღნიშნული ინფორმაციის საჯაროდ გამჟღავნების ფორმები, საშუალებები და ვადები.
2. ემიტენტს უფლება აქვს, საკუთარი პასუხისმგებლობით დააყოვნოს ინსაიდერული ინფორმაციის საჯაროდ გამჟღავნება, თუ სრულდება შემდეგი 3 პირობა: ამ ინფორმაციის დაუყოვნებლივ საჯაროდ გამჟღავნებამ შეიძლება ემიტენტის ლეგიტიმური ინტერესები დააზიანოს, მისი საჯაროდ გამჟღავნების დაყოვნება საზოგადოებას შეცდომაში არ შეიყვანს და ემიტენტი უზრუნველყოფს აღნიშნული ინფორმაციის კონფიდენციალურობის დაცვას. საქართველოს ეროვნულმა ბანკმა შეიძლება განსაზღვროს დამატებითი შემთხვევები, როდესაც ემიტენტს უფლება აქვს, დააყოვნოს ინსაიდერული ინფორმაციის საჯაროდ გამჟღავნება, აგრეთვე პირობები, რომლებიც ემიტენტმა მისი საჯაროდ გამჟღავნების დაყოვნებისას უნდა დაიცვას.
3. ემიტენტი ვალდებულია უზრუნველყოს, რომ ყველა ის ინსაიდერული ინფორმაცია, რომლის გამჟღავნების ვალდებულებაც მას ამ მუხლის პირველი პუნქტის საფუძველზე აკისრია, საჯაროდ ხელმისაწვდომი იყოს არანაკლებ 5 წლის განმავლობაში.
4. ემიტენტი ან/და მისი სახელით/მისი ინტერესებისთვის მოქმედი პირი, რომელიც მესამე პირს ინსაიდერულ ინფორმაციას ამ კანონის 454 მუხლის პირველი პუნქტით გათვალისწინებული ჩვეულებრივი შრომითი, პროფესიული ან სხვა ვალდებულების შესრულების ფარგლებში გაუმჟღავნებს, ვალდებულია აღნიშნული ინფორმაცია სრულად საჯარო გახადოს. განზრახ გამჟღავნებისას ინფორმაცია საჯარო უნდა გახდეს თანადროულად, არაგანზრახ გამჟღავნებისას კი − დაუყოვნებლივ. ამ პუნქტის მოთხოვნები არ ვრცელდება ინსაიდერული ინფორმაციის იმ პირისთვის გამჟღავნებაზე, რომელიც კანონმდებლობის, წესდების ან ხელშეკრულების საფუძველზე ვალდებულია დაიცვას აღნიშნული ინფორმაციის კონფიდენციალურობა.
5. ემიტენტის მმართველობითი ფუნქციის მქონე პირი, აგრეთვე პირი, რომელიც, საქართველოს ეროვნული ბანკის სამართლებრივი აქტის შესაბამისად, მასთან არის დაკავშირებული, ვალდებული არიან ემიტენტსა და საქართველოს ეროვნულ ბანკს შეატყობინონ მათ მიერ ემიტენტის ფასიანი ქაღალდებით ან/და ემიტენტის ფასიან ქაღალდებთან დაკავშირებული სხვა ფინანსური ინსტრუმენტებით გარიგების დადების შესახებ. ამ პუნქტით განსაზღვრული ვალდებულების შესრულების წესს, აგრეთვე შესაბამის გამონაკლის შემთხვევებს ადგენს საქართველოს ეროვნული ბანკი.
6. ამ თავის მიზნებისთვის ემიტენტის მმართველობითი ფუნქციის მქონე პირი არის:
ა) ემიტენტის მმართველი ორგანოს წევრი;
ბ) ემიტენტის მმართველობითი უფლებამოსილების მქონე ნებისმიერი სხვა პირი, რომელიც არ არის ამ პუნქტის „ა“ ქვეპუნქტით გათვალისწინებული ემიტენტის მმართველი ორგანოს წევრი, რომელსაც რეგულარულად მიუწვდება ხელი ემიტენტთან პირდაპირ ან არაპირდაპირ დაკავშირებულ ინსაიდერულ ინფორმაციაზე და რომელიც უფლებამოსილია მიიღოს ისეთი მმართველობითი გადაწყვეტილება, რომელმაც შესაძლებელია ემიტენტის განვითარებასა და მისი ბიზნესის პერსპექტივაზე გავლენა მოახდინოს.
7. საქართველოს ეროვნული ბანკი უფლებამოსილია ემიტენტს ან/და მისი სახელით/მისი ინტერესებისთვის მოქმედ პირებს დაუდგინოს ინსაიდერული ინფორმაციის მფლობელი პირების შესახებ ჩანაწერის წარმოების წესი.
მუხლი 456. საინვესტიციო რეკომენდაციებისა და სტატისტიკური ინფორმაციის გავრცელების წესი
1. პირი, რომელიც საზოგადოებისთვის მიწოდების მიზნით ამზადებს ან ავრცელებს ფასიან ქაღალდებთან ან მათ ემიტენტებთან დაკავშირებულ კვლევას, აგრეთვე პირი, რომელიც საინვესტიციო სტრატეგიის რჩევასთან დაკავშირებით იმავე მიზნით ამზადებს ან ავრცელებს რეკომენდაციის შემცველ სხვა ინფორმაციას, ვალდებული არიან მიიღონ გონივრული ზომები, რათა მათ მიერ წარმოდგენილი (მომზადებული ან გავრცელებული) ინფორმაცია ობიექტური იყოს, და იმ ფასიან ქაღალდებთან დაკავშირებით, რომლებსაც აღნიშნული ინფორმაცია შეეხება, საკუთარი ინტერესები გაამჟღავნონ ან ინტერესთა კონფლიქტის არსებობის შესახებ მიუთითონ.
2. უფლებამოსილი ორგანო, რომელიც ავრცელებს სტატისტიკურ ინფორმაციას ან პროგნოზის შემცველ ინფორმაციას, რომელმაც შესაძლებელია ფინანსურ ბაზარზე მნიშვნელოვანი გავლენა მოახდინოს, ვალდებულია ამ ინფორმაციის გავრცელებისას ობიექტურობისა და გამჭვირვალობის პრინციპების შესაბამისად იმოქმედოს.
3. ამ მუხლით, ამ კანონის 454 მუხლითა და 451 მუხლის პირველი პუნქტის „გ“ ქვეპუნქტით განსაზღვრულ შემთხვევებში, როდესაც ინფორმაციის გავრცელების ან გამჟღავნების ან საინვესტიციო რეკომენდაციის მომზადების ან გავრცელების მიზანია ჟურნალისტური საქმიანობის განხორციელება ან მასობრივი ინფორმაციის საშუალებით გამოხატვის უფლების სხვაგვარად განხორციელება, გათვალისწინებული უნდა იქნეს პრესის თავისუფლებისა და მასობრივი ინფორმაციის საშუალებით გამოხატვის თავისუფლების მარეგულირებელი კანონმდებლობა, აგრეთვე ჟურნალისტური პროფესიის მარეგულირებელი წესები. ამ პუნქტით დადგენილი წესი არ მოქმედებს, თუ შესაბამისი პირი ან საქართველოს ეროვნული ბანკის სამართლებრივი აქტით განსაზღვრული მასთან დაკავშირებული პირი ინფორმაციის გავრცელებით ან გამჟღავნებით პირდაპირ ან არაპირდაპირ სარგებელს იღებს ან თუ ინფორმაციის გავრცელების ან გამჟღავნების მიზანია ფასიან ქაღალდებზე მოთხოვნასთან ან მათ მიწოდებასთან ან ფასიანი ქაღალდების ფასთან დაკავშირებით ბაზრის შეცდომაში შეყვანა.
4. საქართველოს ეროვნული ბანკი უფლებამოსილია სამართლებრივი აქტით დაადგინოს ამ მუხლის პირველი პუნქტით განსაზღვრული პირის მიერ (გარდა ჟურნალისტისა, რომელიც პროფესიული თვითრეგულირების მექანიზმს ექვემდებარება) ინფორმაციის ობიექტურად წარმოდგენის (მომზადების ან გავრცელების) და პირადი დაინტერესების ან ინტერესთა კონფლიქტის გამჟღავნების წესი.
ფასიანი ქაღალდების ბაზრის ზედამხედველობა
საქართველოს 1999 წლის 30 აპრილის კანონი №1929-სსმI, №14(21), 13.05.1999წ., მუხ.59
საქართველოს 2007 წლის 11 ივლისის კანონი №5269-სსმI, №30, 30.07.2007წ., მუხ.340
საქართველოს 1999 წლის 30 აპრილის კანონი №1929-სსმI, №14(21), 13.05.1999წ., მუხ.59
საქართველოს 2007 წლის 11 ივლისის კანონი №5269-სსმI, №30, 30.07.2007წ., მუხ.340
საქართველოს 1999 წლის 30 აპრილის კანონი №1929-სსმI, №14(21), 13.05.1999წ., მუხ.59
საქართველოს 1999 წლის 20 ივლისის კანონი №2255-სსმI, №34(41), 21.07.1999წ. მუხ.168
საქართველოს 2007 წლის 11 ივლისის კანონი №5269-სსმI, №30, 30.07.2007წ., მუხ.340
საქართველოს 2003 წლის 18 ივლისის კანონი №2503-სსმI, №22, 08.08.2003წ., მუხ.156
საქართველოს 2007 წლის 27 მარტის კანონი №4520-სსმI, №9, 31.03.2007წ., მუხ.85
საქართველოს 2007 წლის 11 ივლისის კანონი №5269-სსმI, №30, 30.07.2007წ., მუხ.340
საქართველოს 2008 წლის 14 მარტის კანონი №5910-სსმI, №7, 26.03.2008წ., მუხ.30
საქართველოს 1999 წლის 30 აპრილის კანონი №1929-სსმI, №14(21), 13.05.1999წ., მუხ.59
საქართველოს 2007 წლის 11 ივლისის კანონი №5269-სსმI, №30, 30.07.2007წ., მუხ.340
საქართველოს 2007 წლის 11 ივლისის კანონი №5269-სსმI, №30, 30.07.2007წ., მუხ.340
საქართველოს 2008 წლის 14 მარტის კანონი №5910-სსმI, №7, 26.03.2008წ., მუხ.30
საქართველოს 1999 წლის 20 ივლისის კანონი №2255-სსმI, №34(41), 21.07.1999წ. მუხ.168
საქართველოს 2003 წლის 18 ივლისის კანონი №2503-სსმI, №22, 08.08.2003წ., მუხ.156
საქართველოს 2007 წლის 27 მარტის კანონი №4520-სსმI, №9, 31.03.2007წ., მუხ.85
საქართველოს 2007 წლის 11 ივლისის კანონი №5269-სსმI, №30, 30.07.2007წ., მუხ.340
საქართველოს 2008 წლის 14 მარტის კანონი №5910-სსმI, №7, 26.03.2008წ., მუხ.30
საქართველოს 2007 წლის 11 ივლისის კანონი №5269-სსმI, №30, 30.07.2007წ., მუხ.340
საქართველოს 2008 წლის 14 მარტის კანონი №5910-სსმI, №7, 26.03.2008წ., მუხ.30
საქართველოს 2007 წლის 11 ივლისის კანონი №5269-სსმI, №30, 30.07.2007წ., მუხ.340
საქართველოს 2008 წლის 14 მარტის კანონი №5910-სსმI, №7, 26.03.2008წ., მუხ.30
პასუხისმგებლობა ფასიანი ქაღალდების შესახებ კანონმდებლობის დარღვევისათვის
1. ფასიანი ქაღალდების შესახებ კანონმდებლობის დარღვევის სახეები განისაზღვრება ამ კანონით, ხოლო სახდელის ოდენობები და მისი დაკისრების წესი – საქართველოს ეროვნული ბანკის მიერ დადგენილი წესით.
2. პირის მიერ ამ კანონის, საქართველოს ეროვნული ბანკის მიერ დადგენილი წესების ან ფასიანი ქაღალდების შესახებ კანონმდებლობის მოთხოვნათა დარღვევის ან ეროვნული ბანკის მითითების შეუსრულებლობის, მათ შორის, ეროვნული ბანკის მიერ მოთხოვნილი, მისი ფუნქციების შესასრულებლად საჭირო ნებისმიერი ინფორმაციის მიუწოდებლობის, ან/და პირის შესაძლო ქმედებით ინვესტორთა ინტერესებისთვის საფრთხის შექმნის შემთხვევაში საქართველოს ეროვნული ბანკი უფლებამოსილია სამართლებრივი აქტით:
ა) მოსთხოვოს სამართალდამრღვევ პირს და მის თანამონაწილეს, საქართველოს ეროვნული ბანკის მიერ დადგენილ ვადაში მიიღონ თავიანთი საქმიანობის საქართველოს კანონმდებლობის მოთხოვნებთან შესაბამისობის უზრუნველყოფისთვის საჭირო ზომები;
ბ) შეაჩეროს ფასიანი ქაღალდების გაყიდვა ან გარიგებანი;
გ) სამართალდამრღვევ პირს გარკვეული ვადით შეუჩეროს ფასიანი ქაღალდების ბაზარზე მონაწილეობა;
დ) სამართალდამრღვევ პირს დააკისროს საქართველოს ეროვნული ბანკის სამართლებრივი აქტით გათვალისწინებული პასუხისმგებლობა.
21. „საქართველოს ეროვნული ბანკის შესახებ“ საქართველოს ორგანული კანონის 52-ე მუხლის „ე1“ ქვეპუნქტით გათვალისწინებულ შემთხვევაში პირის მიერ საქართველოს ეროვნული ბანკისთვის ახსნა-განმარტების მიცემაზე უარის თქმა არის ადმინისტრაციულ წარმოებაში მოწმის მიერ ჩვენების მიცემაზე უარის თქმა, ხოლო საქართველოს ეროვნული ბანკისთვის ახსნა-განმარტების მიცემისას არასწორი ინფორმაციის მიწოდება − ადმინისტრაციულ წარმოებაში მოწმის მიერ ცრუ ჩვენების მიცემა, რისთვისაც პირს შეიძლება სისხლისსამართლებრივი პასუხისმგებლობა დაეკისროს.
3. ფასიანი ქაღალდების ბაზრის წესების დამამძიმებელ გარემოებებში დარღვევისათვის შეიძლება დადგენილ იქნეს სისხლისსამართლებრივი პასუხისმგებლობა.
საქართველოს 1999 წლის 20 ივლისის კანონი №2255-სსმI, №34(41), 21.07.1999წ. მუხ.168
საქართველოს 2007 წლის 27 მარტის კანონი №4520-სსმI, №9, 31.03.2007წ., მუხ.85
საქართველოს 2007 წლის 11 ივლისის კანონი №5269-სსმI, №30, 30.07.2007წ., მუხ.340
საქართველოს 2008 წლის 14 მარტის კანონი №5910-სსმI, №7, 26.03.2008წ., მუხ.30
საქართველოს 2009 წლის 24 სექტემბრის კანონი №1678-სსმI, №29, 12.10.2009წ., მუხ.161
საქართველოს 2015 წლის 3 სექტემბრის კანონი №4201 - ვებგვერდი, 10.09. 2015 წ.
საქართველოს 2017 წლის 10 მარტის კანონი №441 - ვებგვერდი, 22.03.2017წ.
საქართველოს 2020 წლის 29 ივნისის კანონი №6673 – ვებგვერდი, 07.07.2020წ.
მუხლი 551. დარღვევები და სანქციები
1. საქართველოს ეროვნულ ბანკს უფლება აქვს, ფასიანი ქაღალდების ბაზრის რეგულირებადი მონაწილის ან/და მისი მმართველი ორგანოს წევრის მიმართ გამოიყენოს ამ მუხლის მე-2 პუნქტით განსაზღვრული სანქციები, თუ ფასიანი ქაღალდების ბაზრის რეგულირებადმა მონაწილემ ან/და მისი მმართველი ორგანოს წევრმა:
ა) დაარღვია ფასიანი ქაღალდების შეთავაზების წესები;
ბ) დაარღვია ფასიანი ქაღალდების შესახებ საქართველოს კანონმდებლობით დადგენილი მოთხოვნები;
გ) დაარღვია ლიცენზიის წესები;
დ) დაარღვია ფასიანი ქაღალდების მიმოქცევის წესები და სხვა წესები;
ე) დაარღვია საანგარიშგებო, კონფიდენციალურობის მოთხოვნები ან/და წესების შემუშავების პროცედურა;
ვ) დაარღვია „ფულის გათეთრებისა და ტერორიზმის დაფინანსების აღკვეთის ხელშეწყობის შესახებ“ საქართველოს კანონის მოთხოვნები (ფასიანი ქაღალდების რეგისტრატორის/საბროკერო კომპანიის ან მისი მმართველი ორგანოს წევრის შემთხვევაში);
ზ) განახორციელა არაჯანსაღი ან საფრთხის შემქმნელი სამეწარმეო პრაქტიკა ან ახორციელებს ასეთ პრაქტიკას.
2. ამ მუხლის პირველი პუნქტით განსაზღვრული დარღვევის გამოვლენისას საქართველოს ეროვნულ ბანკს უფლება აქვს, თანამიმდევრულად, ხოლო დარღვევისა და შესაძლო რისკის სერიოზულობიდან გამომდინარე – არათანამიმდევრულად გამოიყენოს შემდეგი სანქციები:
ა) გააგზავნოს წერილობითი გაფრთხილება;
ბ) დააწესოს სპეციალური ღონისძიებები ან გამოსცეს ინსტრუქცია (მითითება) მოთხოვნით, რომ ფასიანი ქაღალდების ბაზრის რეგულირებადმა მონაწილემ შეწყვიტოს და შემდგომ არ დაუშვას ესა თუ ის დარღვევა და საქართველოს ეროვნული ბანკის მიერ განსაზღვრულ ვადაში მიიღოს ზომები დარღვევის აღმოსაფხვრელად;
გ) დააკისროს ფულადი ჯარიმა საქართველოს ეროვნული ბანკის მიერ დადგენილი წესითა და ოდენობით;
დ) ფასიანი ქაღალდების რეგულირებადი მონაწილის მმართველი ორგანოს წევრს შეუჩეროს ხელმოწერის უფლებამოსილება და მმართველ ორგანოს მოსთხოვოს მისი თანამდებობიდან დროებით გადაყენება ან თანამდებობიდან განთავისუფლება;
ე) შეწყვიტოს ან შეაჩეროს გარკვეული ტიპის ოპერაციები, შეაჩეროს ან შეზღუდოს მოგების განაწილება, დივიდენდებისა და მატერიალური წახალისებების გაცემა, შრომის ანაზღაურების გაზრდა და ახალი ვალდებულებების აღება;
ვ) მაკონტროლებელ პირს მოსთხოვოს კონტროლის გაუქმება ან შეზღუდვა საქართველოს ეროვნული ბანკისათვის საფინანსო ან სხვა ინფორმაციის მიუწოდებლობის ან სხვა დარღვევის გამოვლენის შემთხვევაში. ასეთ გაუქმებას ან შეზღუდვას უნდა ახლდეს პირობები და ვადები, რომლებსაც საქართველოს ეროვნული ბანკი საჭიროდ მიიჩნევს არსებული გარემოებიდან გამომდინარე;
ზ) გააუქმოს შესაბამისი საქმიანობის ლიცენზია.
3. ამ მუხლის შესაბამისად დაკისრებული სანქცია უნდა შეესაბამებოდეს დარღვევის სერიოზულობასა და შესაძლო რისკს.
4. ამ მუხლის შესაბამისად დაკისრებული ფულადი ჯარიმის თანხა მიიმართება საქართველოს სახელმწიფო ბიუჯეტში.
5. ფასიანი ქაღალდების რეგულირებადი მონაწილისათვის ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტით დაკისრებული სანქციის იძულებით აღსასრულებლად მიქცევა ხდება კანონიერ ძალაში შესული ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტის შესაბამისად გაცემული სააღსრულებო ფურცლის საფუძველზე, „სააღსრულებო წარმოებათა შესახებ“ საქართველოს კანონით დადგენილი წესით.
საქართველოს 2009 წლის 24 სექტემბრის კანონი №1678-სსმI, №29, 12.10.2009წ., მუხ.161
საქართველოს 2010 წლის 23 მარტის კანონი №2831-სსმI, №19, 13.04.2010წ., მუხ.105
საქართველოს 2015 წლის 3 სექტემბრის კანონი №4201 - ვებგვერდი, 10.09. 2015 წ.
საქართველოს 2017 წლის 10 მარტის კანონი №441 - ვებგვერდი, 22.03.2017წ.
საქართველოს 2017 წლის 23 დეკემბრის კანონი №1903 - ვებგვერდი, 11.01.2018წ.
საქართველოს 2019 წლის 30 ოქტომბრის კანონი №5230 – ვებგვერდი, 30.10.2019წ.
მუხლი 552. პრივატიზაციის გეგმის საფუძველზე გამოშვებული ფასიანი ქაღალდები და მათი ემიტენტები
1. ანგარიშვალდებული საწარმოს ფასიანი ქაღალდები, რომლებიც პრივატიზაციის გეგმის საფუძველზე განთავსდა ან/და შეთავაზებულ იქნა, არ მიიჩნევა საჯარო ფასიან ქაღალდებად, ხოლო ამ ფასიანი ქაღალდების ემიტენტი (პრივატიზებული საწარმო) არ მიიჩნევა ანგარიშვალდებულ საწარმოდ, თუ აღნიშნული ფასიანი ქაღალდების საფონდო ბირჟის სავაჭრო სისტემიდან მოხსნის მომენტიდან 3 თვის განმავლობაში ემიტენტი საქართველოს ეროვნულ ბანკს არ წარუდგენს სამეთვალყურეო საბჭოს ან აქციონერთა კრების მიერ მიღებულ გადაწყვეტილებას, რომლითაც იგი ანგარიშვალდებული საწარმოს სტატუსის შენარჩუნებას მოითხოვს.
2. ამ მუხლის პირველი პუნქტით დადგენილი წესი ანგარიშვალდებულ საწარმოზე არ ვრცელდება, თუ:
ა) მას ემისიის პროსპექტი ამ კანონის შესაბამისად აქვს დამტკიცებული;
ბ) იგი, იმ კალენდარული წლის წინა საანგარიშგებო პერიოდის მონაცემების მიხედვით, როდესაც მისი ფასიანი ქაღალდები საფონდო ბირჟის სავაჭრო სისტემიდან მოიხსნა, აკმაყოფილებს პირველი კატეგორიის საწარმოსთვის ან მეორე კატეგორიის საწარმოსთვის „ბუღალტრული აღრიცხვის, ანგარიშგებისა და აუდიტის შესახებ“ საქართველოს კანონით დადგენილ კრიტერიუმებს.
მუხლი 57. დასკვნითი დებულებანი
1. ეს კანონი ამოქმედდეს გამოქვეყნებიდან მე-15 დღეს.
2. ამ კანონის ამოქმედებისთანავე ძალადაკარგულად ჩაითვალოს საქართველოს პრეზიდენტის 1997 წლის 9 აგვისტოს №412 ბრძანებულება „სააქციო საზოგადოებების აქციათა რეგისტრაციის სისტემის ჩამოყალიბების ზოგიერთ ორგანიზაციულ ღონისძიებათა შესახებ“.
3. 2008 წლის 15 ივლისიდან ძალადაკარგულად იქნეს ცნობილი საქართველოს პრეზიდენტის 1998 წლის 18 ივნისის №375 ბრძანებულება „აქციათა რეესტრის წარმოების შესახებ დროებითი დებულების თაობაზე".
4. ამ კანონის საფუძველზე 2008 წლის 15 აპრილამდე გაცემულ ყველა ლიცენზიას აქვს ისეთივე იურიდიული ძალა , როგორიც 2008 წლის 15 აპრილის შემდეგ გაცემულ ლიცენზიებს.
5. 2009 წლის 15 თებერვლამდე ძალას ინარჩუნებს საქართველოს ფინანსური მონიტორინგის სამსახურის ყველა ის წესი , რომელიც მოქმედებდა 2008 წლის 15 აპრილამდე, ხოლო 2009 წლის 15 თებერვლიდან უნდა ამოქმედდეს ახალი წესები, რომლებიც საქართველოს კანონმდებლობის შესაბამისი იქნება .
საქართველოს 2003 წლის 18 ივლისის კანონი №2503-სსმI, №22, 08.08.2003წ., მუხ.156
საქართველოს 2008 წლის 14 მარტის კანონი №5910-სსმI, №7, 26.03.2008წ., მუხ.30
საქართველოს პრეზიდენტი ედუარდ შევარდნაძე.
თბილისი,
1998 წლის 24 დეკემბერი.
№1745–IIს
LAW OF GEORGIA
ON SECURITIES MARKET
The purpose of this Law is to develop the securities market in Georgia, to protect the interests of investors in the securities market, to ensure the transparency of issuers' information at the time of public offerings of securities, as well as to ensure the transparency of the public trading of securities and to establish fair rules and free competition in the public trading of securities.
Chapter I – General Provisions
Article 1 – Scope of the Law
1. Matters related to securities shall be regulated under this Law, the Civil Code of Georgia and other legislative acts of Georgia.
2. This Law does not apply to the rules for issuing and offering government securities.
3. The rules for the disposal of state property are set out in the Law of Georgia on State Property.
4. This Law regulates relations associated with the public offering of securities and their circulation, and determines the rules of activities and responsibilities of stock exchanges, central depositories, securities registrars, brokerage companies and brokers on the securities market, as well as additional requirements for the rules of the activities and responsibilities of those companies whose securities are publicly offered and sold.
41. This Law does not determine procedures for issuing units of investment funds as provided by the Law of Georgia on Collective Investment Undertakings, and for the public offering of such units of investment funds by investment funds and/or asset management companies acting on their behalf. These procedures are established by the Law of Georgia on Collective Investment Undertakings.
5. Competences of the National Bank of Georgia shall be defined under this Law and other legislative and subordinate acts.
6. Financial institutions (except for commercial banks) may, based on the powers granted by the relevant authorities of developed countries, carry out their activities in Georgia, in accordance with the legislation of Georgia, without additional authorisation.
7. The activities of stock exchanges and central depositories are based on a self-regulation principle, pursuant to which their activities are regulated by themselves in accordance with the legislation of Georgia.
8. State authorities and/or enterprises established with the participation of the state, where the ownership interest of the state is more than 50%, shall be prohibited from holding an ownership interest in financial institutions, except in cases provided for by the Organic Law of Georgia on the National Bank of Georgia.
Law of Georgia No 1929 of 30 April 1999 – LGH I, No 14(21), 13.5.1999, Art. 59
Law of Georgia No 4520 of 27 March 2007 – LGH I, No 9, 31.3.2007, Art. 85
Law of Georgia No 5269 of 11 July 2007 – LGH I, No 30, 30.7.2007, Art. 340
Law of Georgia No 5910 of 14 March 2008 – LGH I, No 7, 26.3.2008, Art. 30
Law of Georgia No 1678 of 24 September 2009 – LGH I, No 29, 12.10.2009, Art. 161
Law of Georgia No 1944 of 3 November 2009 – LGH I, No 35, 19.11.2009, Art. 249
Law of Georgia No 3519 of 21 July 2010 – LGH I, No 48, 09.8.2010, Art. 320
Law of Georgia No 4201 of 3 September 2015 – website, 10.9.2015
Law of Georgia No 441 of 10 March 2017 – website, 22.3.2017
Law of Georgia No 5668 of 20 December 2019 – website, 31.12.2019
Law of Georgia No 6673 of 29 June 2020 – website, 7.7.2020
Law of Georgia No 6806 of 14 July 2020 – website, 22.7.2020
Article 2 – Definition of terms
The terms used herein have the following meanings for the purposes of this Law:
1. A reporting company – a company defined in Article 9(1) of this Law.
2. A material fact or event – a fact or event that may reasonably be considered important by an investor or a potential investor when deciding to buy or sell securities.
3. An auditor – an auditor and/or an audit (auditing) firm as defined in the Law of Georgia on Accounting, Reporting and Audit, which is independent and is not a person related to the issuer and/or the enterprise to whom it provides audit services.
4. A bank – a banking institution that is organised under the Law of Georgia on Entrepreneurs, and licensed under the Law of Georgia on the Activities of Commercial Banks.
5. A beneficial owner – a person who receives monetary or other benefits under the law or from transactions, and who has no obligation to transfer those benefits to a third person; if a beneficial owner is an entity established for ideal purposes, or if the owner is a legal person in which no person owns a significant interest, then the beneficial owner will be a member of its governing body.
51. A registered owner – a person, who is not a nominee holder of securities or a representative of a registered owner, and who meets any of the following requirements:
a) is a registered owner of securities, except for a nominee holder;
b) authorises a nominee holder to act on his/her behalf, on the basis of a written agreement;
c) receives monetary profit as the owner of security;
d) has the power to direct the voting of a security;
e) has other rights under the legislation of Georgia to become a registered owner of a security.
6. A broker – a natural person who executes securities transactions on behalf of an employer brokerage company and/or conducts other related activities.
7. A newspaper – a newspaper or an official publication recognised as such by the National Bank of Georgia for the purposes of this Law.
8. (Deleted).
9. A sale – a contract for sale or any other disposition of securities.
10. A licence – a licence within the meaning of Article 3(a) of the Law of Georgia on Licences and Permits.
11. A connected person:
a) a relative of a natural person who falls under the category of the first or second heir, according to the Civil Code of Georgia;
b) an enterprise where a person directly or indirectly holds such an ownership interest as to allow him/her to actually influence the decisions of the enterprise;
c) a member of the governing body of an enterprise, where a person directly or indirectly holds such an ownership interest as to allow him/her to actually influence the decisions of the enterprise;
d) a legal person who is:
d.a) a member of the governing body and/or an authorised representative;
d.b) a partner or founder of a legal person who can actually influence the decisions of this legal person.
12. A prospectus – a written notice or a notice communicated by an electronic or printed medium, which is sent with the aim of offering for sale any security.
13. A preliminary prospectus – a prospectus that has been submitted to the National Bank of Georgia but has not yet been approved thereby.
14. An approved prospectus – a prospectus approved by the National Bank of Georgia. 15. A final prospectus – a set of an approved prospectus and an approved proposal terms and conditions document.
151. A proposal terms and conditions document – a document that forms an integral part of a final prospectus and that elaborates final proposal terms and conditions in accordance with procedures established by the National Bank of Georgia.
16. An issuer – a person, as well as an entity with no status of legal person, who issues securities.
17. (Deleted).
18. Legislation on securities – this Law, and other laws and subordinate acts regulating the securities market, compliance with which is monitored by the National Bank of Georgia within its competence.
19. (Deleted).
191. (Deleted – 10.3.2017, No 441).
20. Control (significant share) – a situation where a person or a group of related persons hold more than 10% of the voting rights in an enterprise or are otherwise able to control such an enterprise.
21. Secondary public trading – the sale or purchase of securities that:
a) is not conducted on behalf of the issuer or is not the part of a public offer under Articles 3, 4, 5, 6, 7, 8 of this Law;
b) is open for participation, directly or through a representative, to more than 100 persons or to an unspecified group of persons.
22. A governing body – directors and/or a supervisory council elected or appointed in the prescribed manner.
23. A person – a legal or natural person.
24. A registered holder – an owner or a nominee holder of securities who is registered with the securities register.
25. An advertisement – the publication of a statement in any possible form, including by displaying notices, signs, labels, business cards, letters, catalogues, price lists, or by exhibiting pictures and photos, presenting films, broadcasting via audio and television programmes, or through computer networks, or by disseminating different recordings, or by any similar means.
26. A brokerage company – a legal person that has a licence for brokerage activity.
27. A business year – the period from 1 January to 31 December of each year.
28. A government security – any security issued by the Government of Georgia.
29. A stock exchange – an organised securities market that ensures the collection of offers to buy and sell securities or other financial instruments, and the organisation of trade in accordance with established rules and procedures, and disseminates information on completed transactions and other information on prices.
30. (Deleted).
31. A gross violation of securities market legislation – a violation that is not of a technical nature and constitutes an intentional disregard of the laws on securities or of the requirements of the rules of a stock exchange or a depositary.
32. A security (securities) – transferable financial instruments and rights that may be publicly offered in the form of equity securities or debt securities (or their combination) or that may be converted into such securities, or that carry the right to subscribe or to purchase such securities, and investment contracts and other instruments and rights related to securities. The following instruments shall not be considered as securities and are not regulated under this Law:
a) bank obligations, related to deposits or other fixed-term financing, which arise from services directly provided to clients, without any intermediary, and which are not publicly circulated;
b) any insurance policy or annuity contract issued by a legal person operating under insurance legislation;
c) a cheque (regulated under the Law of Georgia on Cheques);
c1) a bill of exchange (regulated under the Law of Georgia on Bills);
c2) a derivative, which is not publicly offered and whose value, and monetary flows, do not depend on publicly held securities;
d) contracts and financial instruments classified as exceptions under the procedures established by the National Bank of Georgia, which are regulated under this Law or other laws.
33. A dematerialised security – a security that is not available in paper form, but exists in the form of a record in the securities register or in the records of nominee holders in the name of the registered owner or the nominee holder.
34. An investment contract – a contract under which an investor grants to a third person money or other property rights to invest in an economic activity, in order to generate possible income.
35. A debt security – a security that confirms the right to receive a specified principal amount, with or without interest; debt securities include government securities, unless otherwise provided for by the relevant normative act.
36. Publicly held securities – a class of securities offered on the basis of public offering (including in accordance with the Law of Georgia on Collective Investment Undertakings) and/or admitted for trading on a stock exchange.
37. Emission of securities (issuance) – the procedure for offering securities by an issuer.
38. A class of securities – all securities of an issuer that confirm identical rights and obligations.
39. An equity security – a security confirming the ownership interest of the owner in an enterprise.
40. A securities market participant – an investor, an issuer, a regulated securities market participant and an auditor.
41. Regulated Securities Market Participant – a stock exchange, a central depository, a securities registrar, a publicly accountable enterprise and a securities market intermediary.
42. A securities market intermediary – a brokerage company or other intermediary, whose activities are supervised by the National Bank of Georgia under the procedures established thereby.
43. A nominee holder of securities – a legal person that is a securities market intermediary, a bank or a central depository, authorised under a written agreement by a registered owner (or other nominee holder) of securities to enter the securities in the register in the nominee's name and engage in other transactions related to the securities on behalf of the registered owner or nominee holder.
44. A securities registrar – a legal person licensed by the National Bank of Georgia, which maintains a securities register of an issuer and performs other functions defined by the agreement concluded between the issuer and the securities registrar.
45. A securities register – a register maintained by an issuer or the securities registrar and indicating the number and class of securities and other related information provided for by legislation.
46. A contract which offers securities – an agreement entered into between the issuer publicly offering securities and one or several brokerage companies or an appropriate licence holder financial institution, under which the brokerage company (brokerage companies) or the appropriate licence holder financial institution (financial institutions) undertakes (undertake) to distribute the securities on a guaranteed basis or a non-guaranteed basis in accordance with the procedures established by the National Bank of Georgia:
a) the guaranteed-basis related to the contract which offers securities means that the brokerage companies or appropriate licence holder financial institutions purchase 100% of the issued securities from the issuer with the guarantee to keep them on its books or sell them in the future;
b) the non-guaranteed basis related to the contract which offers securities means that the brokerage companies or an appropriate licence holder financial institutions conditionally purchase 100% of the issued securities from the issuer without the guarantee to keep them on its book or to sell them in the future.
47. An offer – any attempt to sell, or dispose of for consideration, a security or the ownership right to a security that has been issued or is to be issued. An offer shall not include a proposal offered to a brokerage company or an appropriate licence holder financial institution, and/or offered by a brokerage company or an appropriate licence holder financial institution to participate in a contract which offers securities or an ownership right in securities.
48. An offering application – an application submitted to the National Bank of Georgia under Article 4(2) of this Law, which includes any amendments to it and any prospectus, report or document filed as a part of the application or incorporated in the application by reference.
49. A record – any information, presented in the form of a report, correspondence, magnetic tapes and computer discs or other form, which can be read by ordinary or technical means.
50. A central depository (depository) – a legal person licensed by the National Bank of Georgia which is authorised to provide central clearance and settlement of securities under the instructions of a registered owner or a nominee holder, as well as to perform other services defined by the procedures established by the central depository and the National Bank of Georgia.
501. A member – a customer of a stock exchange or of a central depository that is recognised as a member of a stock exchange or central depository in accordance with the rules of the stock exchange and the central depository.
51. Written form – printed, lithographic or any graphic form of communication.
52. (Deleted – 10.4.2012, No 6022).
53. Developed countries – countries entered on the list of developed countries determined by the National Bank of Georgia.
54. A financial institution – a legal person engaged in the provision of financial services and acting as a commercial bank, insurance organisation, reinsurance company, investment bank, stock exchange, central depository, brokerage company, microfinancing organisation, credit union, investment fund, asset management company or a payment service provider. The National Bank of Georgia may expand and clarify the list of the financial institutions.
55. An investment fund – an investment fund as defined in the Law of Georgia on Collective Investment Undertakings.
56. (Deleted – 14.7.2020, No 6806).
57. A sophisticated (experienced) investor – a person who has sufficient experience, property or income to sustain the financial losses caused by investment activities. A sophisticated (experienced) investor is a high net worth individual, a financial institution, a director of a financial institution, or a legal person, whose amount of capital exceeds GEL 1 million, or another person recognised as such by the National Bank of Georgia.
58. A high net worth individual – a person, whose proven property is more than GEL 3 million or whose annual income is more than GEL 200 000 for the previous three years.
59. (Deleted – 14.7.2020, No 6806).
60. (Deleted – 14.7.2020, No 6806).
61. The free float rate of securities – the portion of any class of securities issued and distributed by the issuer, which does not belong to any of the following categories:
a) a 5% or larger securities package of this class held in registered ownership by a person (including the issuer), except for a securities package held in registered ownership by a global depositary for issuing depositary receipts;
b) securities in registered ownership of the state bodies, municipalities or legal entities under public law;
c) securities in registered ownership of the members of the governing body of the issuer and its employees.
62. A recognised foreign stock exchange – a stock exchange entered on the list of stock exchanges recognised by the National Bank of Georgia, the regulations of which are in compliance with international standards and practices. Reputable stock exchanges operating in developed countries are classified as such stock exchanges as a minimum.
63. A quotation – a determination by a stock exchange of the price and/or price interval for a certain date, calculated on the basis of effected transactions and/or submitted trading applications in accordance with the methodology approved by the stock exchange.
64. A consolidated financial statement – a financial statement that contains financial statements of both a parent company and its subsidiary (subsidiaries).
65. A subsidiary (subsidiary organisation) – a legal person in which a regulated securities market participant holds 50% or more of the ownership interest (voting shares, interest), or in the case of an entity without a legal status, in which a regulated securities market participant controls it.
66. A branch – a structural unit of a regulated securities market participant, where the activities or part of the activities stipulated by the charter of the regulated securities market participant are conducted.
67. Pension Agency – an independent Legal Entity under Public Law – Pension Agency.
68. A benchmark – any rate, index or figure, made available to the public or published that is periodically or regularly determined using a formula, based on the value of one or more assets, prices (including estimated prices), interest rates or other values (including estimated rates), or surveys, and by reference to which the amount payable under a financial instrument or the value of a financial instrument is determined.
Law of Georgia No 1929 of 30 April 1999 – LGH I, No 14(21), 13.5.1999, Art. 59
Law of Georgia No 2503 of 18 July 2003 – LGH I, No 22, 08.8.2003, Art. 156
Law of Georgia No 4520 of 27 March 2007 – LGH I, No 9, 31.3.2007, Art. 85
Law of Georgia No 5269 of 11 July 2007 – LGH I, No 30, 30.7.2007, Art. 340
Law of Georgia No 5910 of 14 March 2008 – LGH I, No 7, 26.3.2008, Art. 30
Law of Georgia No 1678 of 24 September 2009 – LGH I, No 29, 12.10.2009, Art. 161
Law of Georgia No 1925 of 3 November 2009 – LGH I, No 35, 19.11.2009, Art. 235
Law of Georgia No 2831 of 23 March 2010 – LGH I, No 19, 13.4.2010, Art. 105
Law of Georgia No 5009 of 1 July 2011 – website, 15.7.2011
Law of Georgia No 6022 of 10 April 2012 – website, 30.4.2012
Law of Georgia No 4201 of 3 September 2015 – website, 10.9.2015
Law of Georgia No 441 of 10 March 2017 – website, 22.3.2017
Law of Georgia No 1903 of 23 December 2017 – website, 11.1.2018
Law of Georgia No 3312 of 21 July 2018 – website, 6.8.2018
Law of Georgia No 5668 of 20 December 2019 – website, 31.12.2019
Law of Georgia No 5680 of 20 December 2019 – website, 31.12.2019
Law of Georgia No 6673 of 29 June 2020 – website, 7.7.2020
Law of Georgia No 6806 of 14 July 2020 – website, 22.7.2020
Law of Georgia No 6982 of 15 July 2020 – website, 28.7.2020
Chapter II – Public Offering of Securities
Article 3 – Concept of the public offering of securities
1. A public offering of securities is an offer, made on behalf of the issuer, to sell securities directly or indirectly to at least 100 persons or to a preliminarily unspecified number of persons. A public offering is also a similar offering related to the securities of a non-publicly accountable enterprise that is made on behalf of a person other than the issuer. Any person may make a public offering if he/she submits to the National Bank of Georgia relevant information (documents) signed by him/her and communicate the basic information on his/her identity as required under this Law. In that case the National Bank of Georgia may establish a different procedure for the public offering of securities.
2. An issuer shall enter into a contract which offers securities with a brokerage company or an appropriate licence holder financial institution for the distribution of securities.
3. The holder of the securities of the issuer who makes a public offering under Article 5 of this Law shall have the right to propose to the issuer to include, in the established manner, the securities held by it in the public offering.
4. A public offering by non-governmental issuers, including by municipalities, shall be made in accordance with this Law.
5. (Deleted – 14.7.2020, No 6806).
6. An offer and a sale of securities only to sophisticated investors shall not be deemed a public offering.
Law of Georgia No 5269 of 11 July 2007 – LGH I, No 30, 30.7.2007, Art. 340
Law of Georgia No 5910 of 14 March 2008 – LGH I, No 7, 26.3.2008, Art. 30
Law of Georgia No 1678 of 24 September 2009 – LGH I, No 29, 12.10.2009, Art. 161
Law of Georgia No 4201 of 3 September 2015 – website, 10.9.2015
Law of Georgia No 441 of 10 March 2017 – website, 22.3.2017
Law of Georgia No 1903 of 23 December 2017 – website, 11.1.2018
Law of Georgia No 6806 of 14 July 2020 – website, 22.7.2020
Law of Georgia No 6982 of 15 July 2020 – website, 28.7.2020
Article 4 – Requirements for a prospectus
1. A public offering shall be made only upon or after publication of a prospectus prepared by the issuer and approved in compliance with the requirements of this Law and of the procedures established by the National Bank of Georgia.
2. An issuer shall apply to the National Bank of Georgia for approval of the prospectus of the securities intended for public offering and shall submit the following documents to it, which shall be considered as the public offering application:
a) an application prepared in accordance with the procedure prescribed by the National Bank of Georgia;
b) three copies of a preliminary prospectus, signed by the chairperson and authorised representative of the issuer's supervisory council where the issuer is a company; and in the case of other issuers, signed by persons responsible, under the law, for the management of the issuer (responsible persons). A preliminary prospectus shall include:
b.a) information on the issuer, in particular its name (title), address and the date of establishment, the quantity and class of distributed securities (if any); names of each holder that controls the issuer; if the issuer is a company, the names of the members of its governing body, or, where necessary, the name of the securities registrar selected by the issuer, as well as information on any possible conflict of interest related to the above persons;
b.b) a description of the activities of the issuer for the previous two years and the main risks associated with such activities. If the issuer has conducted activities for less than 2 years, it shall submit the information specified in this paragraph for the period starting from its establishment up to the submission of the application;
b.c) individual financial statements certified by an auditor, and consolidated financial statements (if any) for the previous two business years, unless otherwise determined in accordance with procedures established by the National Bank of Georgia. If the issuer has conducted activities for less than 2 years, it shall submit the information provided for by this paragraph for the period starting from its establishment up to the submission of the application;
b.d) information on securities to be issued, in particular:
b.d.a) information on the class and indicative amount of securities to be issued;
b.d.b) details of the signature procedures, and if a brokerage company or an appropriate licence holder financial institution has signed a contract which offers securities and agreed to purchase a portion of the entire issue of securities – the approximate details of such a transaction;
b.d.c) information on whether any securities are being offered on behalf of security holders, and, if so, their names and the number of securities offered by each of them;
b.d.d) methods for calculating interest on debt securities if the securities are interest bearing, and the validity date of the securities and the terms for any allowed forms of coverage;
b.d.e) information on the proposed use of proceeds from the offering.
3. The National Bank of Georgia may establish simplified requirements for the submission of information, as well as establish additional requirements for the communication of information, other than that specified in paragraph 2 of this article, in accordance with the classes of securities issued and to be issued, type of an issuer, and the validity period of securities.
31. A commercial bank in the resolution mode may be released by a legal act of the National Bank of Georgia from the fulfilment of the requirements established by this article, if this is necessary to achieve the objectives of a resolution defined by the Organic Law of Law on the National Bank of Georgia.
4. If the issuer is a reporting company and has submitted all required statements for the last two years, the National Bank of Georgia is entitled, in accordance with its regulations, not to require the submission of the entire prospectus or require the submission of part of the information necessary for the prospectus.
5. If the information necessary for a prospectus has already been submitted to the National Bank of Georgia, it may be included in the prospectus in the form of a reference to it, in accordance with Article 11(11) of this Law.
6. An issuer whose securities are admitted to at least one of the foreign recognised stock exchanges shall have the right to issue securities in Georgia in accordance with procedures established by the National Bank of Georgia.
7. The National Bank of Georgia shall, within 15 days after the offering application is submitted to the National Bank of Georgia, review the application and if:
a) it considers that the preliminary prospectus does not comply with this Law or the procedure established by the National Bank of Georgia, it shall send a written reply to the issuer requesting additional information necessary for the interpretation and clarification of the submitted information, and/or require that the issuer submit the documents verifying the accuracy of the information in the preliminary prospectus. The issuer may submit amendments to the offering application after rectifying the above deficiencies. The amendments shall be reconsidered;
b) it approves the prospectus, it shall, upon the request of the issuer, give a written consent on the approval of the prospectus;
c) it considers that the submitted information fails to comply with this Law or the procedure established by the National Bank of Georgia, or the issuer refuses to submit the documents, data and clarifications referred to in this article, it shall be entitled to issue a written refusal to approve the prospectus;
d) information has not been communicated to the issuer in writing in accordance with sub-paragraphs (a), (b) or (c) of this paragraph, the prospectus shall be deemed approved after 15 days.
8. Current financial information provided in the final prospectus may not be older than 18 months. A description contained in the text shall correspond to the latest possible date.
9. After the submission of an offering application, but not later than within 10 days after the preliminary prospectus is approved or more time defined under the procedure established by the National Bank of Georgia, the issuer shall submit to the National Bank of Georgia for approval three copies of the proposal terms and condition document, which shall be reviewed in accordance with the procedure established by paragraph 7 of this article for the reviewing of offering applications.
10. The submission of a proposal terms and condition document to the National Bank of Georgia shall not be deemed an amendment made under paragraph 7(a) of this article.
11. The approval of the prospectus by the National Bank of Georgia proves that the information submitted by the issuer complies with this Law and the procedure established by the National Bank of Georgia but it does not prove the accuracy of the information submitted. In addition, it shall not be considered as a recommendation of the National Bank of Georgia. Each preliminary, approved and final prospectus shall clearly display the following words on its front page: 'The approval of the prospectus by the National Bank of Georgia relates to its form and may not considered as an opinion on the accuracy of its contents or on the value of the investments described therein'.
12. Except for the cases provided for in paragraph 13 of this article, liability for misstating or withholding a material fact or for specifying misleading information in the final prospectus may be imposed under this Law on the following persons:
a) the issuer, authorised representative and chairperson of the supervisory board, who have signed the prospectus jointly and severally;
b) each brokerage company and broker or an appropriate licence holder financial institution that act on behalf of the issuer under the contract which offers securities;
c) any auditor or other pert who has agreed to be named as one of the authors of the prospectus, for misstating or omitting a material event in the part of the prospectus prepared by him/her.
13. No person other than the issuer shall be liable under paragraph 12 of this article if it is indicated in the prospectus, or if he/she can prove that:
a) before the final prospectus became effective, he/she resigned or terminated the relationships specified in the final prospectus that are related to his/her activity or the consent to the activity, and he/she has preliminarily notified of this fact in writing to the National Bank of Georgia and the issuer;
b) the respective part of the final prospectus became effective without his/her knowledge, and upon becoming aware of this fact he/she immediately notified the National Bank of Georgia in accordance with sub-paragraph (a) of this paragraph and published a written statement in a newspaper that the given part of the final prospectus has become effective;
c) after conducting appropriate investigations related to a certain part of the final prospectus, he/she had reasonable grounds for believing and did believe that the statements contained in the prospectus were true at the time when the final prospectus became effective, or that the given part of the final prospectus does not represent accurately the statement made by him/her or is not a true copy or part of the report prepared by him/her.
14. Under paragraph 3 of this article, any agreement that limits the liability of persons specified in this article (except as provided for on the cover of the prospectus) shall be considered invalid if the shareholder suffered loss due to the misstatement or omission of a material fact in the prospectus. The issuer, based on Article 5(2) and (3) of this Law, shall be liable to persons purchasing the securities sold in the public offering for losses arising from the purchase of these securities and from the misstatement or omission of a material fact in the approved prospectus or final prospectus. Other persons referred to in paragraph 12 (a)-(c) of this article shall similarly be liable to the buyers for such losses if they are held liable under paragraph 12 of this article. The sale of the securities offered in violation of the requirements under paragraph 1 of this article or Article 5(1) of this Law may be revoked at the request of the purchaser, and shall be subject to such procedural and time restrictions as prescribed by the procedure established by the National Bank of Georgia.
15. The National Bank of Georgia shall register the securities on the basis of the final prospectus and assign a national identification number in accordance with its own procedures.
Law of Georgia No 2503 of 18 July 2003 – LGH I, No 22, 08.8.2003, Art. 156
Law of Georgia No 5269 of 11 July 2007 – LGH I, No 30, 30.7.2007, Art. 340
Law of Georgia No 5910 of 14 March 2008 – LGH I, No 7, 26.3.2008, Art. 30
Law of Georgia No 1678 of 24 September 2009 – LGH I, No 29, 12.10.2009, Art. 161
Law of Georgia No 4201 of 3 September 2015 – website, 10.9.2015
Law of Georgia No 441 of 10 March 2017 – website, 22.3.2017
Law of Georgia No 1903 of 23 December 2017 – website, 11.1.2018
Law of Georgia No 5668 of 20 December 2019 – website, 31.12.2019
Law of Georgia No 6673 of 29 June 2020 – website, 7.7.2020
Article 5 – Offering procedures
1. The final prospectus shall be provided to investors prior to, at the moment of or during the sale.
2. If, during a public offering, it becomes necessary to change any material fact (in particular the number of securities offered in the prospectus, or the closing date for the offering or any other material fact), the issuer shall perform the following procedure:
a) submit to the National Bank of Georgia the amendments to the offering application, explaining all changes made to it;
b) publish a notice in a newspaper or in other media prescribed by the procedure established by the National Bank of Georgia; announce the cancellation of the offering in its current form and make an offer to cancel all agreements on the sale of securities entered into before the specified date, without any price reduction, in accordance with paragraph 3 of this article.
3. If amendments are made to the prospectus with respect to certain material facts in accordance with paragraph 2 of this article, the subscribers may renounce the purchase of securities and the issuer shall return the paid sum to them without making any deductions, within ten days after the refusal of the subscribers. Subscribers who decide not to renounce their purchase of securities shall be subject to the new terms of the offering.
4. If after the commencement of a public offering the National Bank of Georgia becomes aware that a certain material fact has been misstated or omitted in the prospectus approved by the National Bank of Georgia, it may request the issuer to perform the procedures provided for in paragraphs 2 and 3 of this article.
5. If any other information indicated in the prospectus approved by the National Bank of Georgia changes during a public offering, the issuer shall submit to the National Bank of Georgia a copy of the document containing this change (new information) before making the above change in the prospectus in accordance with the procedure prescribed by the National Bank of Georgia.
Law of Georgia No 5269 of 11 July 2007 – LGH I, No 30, 30.7.2007, Art. 340
Law of Georgia No 5910 of 14 March 2008 – LGH I, No 7, 26.3.2008, Art. 30
Law of Georgia No 1678 of 24 September 2009 – LGH I, No 29, 12.10.2009, Art. 161
Law of Georgia No 4201 of 3 September 2015 – website, 10.9.2015
Law of Georgia No 441 of 10 March 2017 – website, 22.3.2017
Article 6 – Prohibition of publicity of public offering before approval of the prospectus by the National Bank of Georgia
1. A prospectus may not be distributed prior to its approval by the National Bank of Georgia.
2. Prior to the approval of a prospectus by the National Bank of Georgia, the issuer or a brokerage company acting on its behalf or an appropriate licence holder financial institution may not make any offer to sell the securities or these persons may not accept the consent of another person to the purchase of the securities.
Law of Georgia No 5269 of 11 July 2007 – LGH I, No 30, 30.7.2007, Art. 340
Law of Georgia No 5910 of 14 March 2008 – LGH I, No 7, 26.3.2008, Art. 30
Law of Georgia No 1678 of 24 September 2009 – LGH I, No 29, 12.10.2009, Art. 161
Law of Georgia No 4201 of 3 September 2015 – website, 10.9.2015
Law of Georgia No 441 of 10 March 2017 – website, 22.3.2017
Law of Georgia No 1903 of 23 December 2017 – website, 11.1.2018
Article 7 – Suspension and cancellation of the approved prospectus
1. If the issuer or a brokerage company acting on its behalf or an appropriate licence holder financial institution fails to comply with the requirements of Articles 4 – 6 of this Law, or if the information specified by them in an issuance prospectus is materially inaccurate or incomplete, the National Bank of Georgia may suspend the prospectus and set a time limit for the correction of such deficiencies. If the deficiencies are not rectified within the set period, the National Bank of Georgia shall have the right to cancel the approved prospectus.
2. If the National Bank of Georgia suspends or cancels an approved prospectus, securities may not be publicly offered and purchasers shall have the right to renounce their purchases in accordance with Article 4(14) of this Law.
Law of Georgia No 5269 of 11 July 2007 – LGH I, No 30, 30.7.2007, Art. 340
Law of Georgia No 5910 of 14 March 2008 – LGH I, No 7, 26.3.2008, Art. 30
Law of Georgia No 1678 of 24 September 2009 – LGH I, No 29, 12.10.2009, Art. 161
Law of Georgia No 4201 of 3 September 2015 – website, 10.9.2015
Law of Georgia No 441 of 10 March 2017 – website, 22.3.2017
Law of Georgia No 1903 of 23 December 2017 – website, 11.1.2018
Article 8 – Securities issuance and distribution report
1. Within one month after the completion of a public securities offering, the issuer shall submit to the National Bank of Georgia a report on the issuance and distribution of securities, which contains information on the exact number and price of offered and sold securities. The issuer shall submit a report on the actually distributed securities if the securities are not distributed fully.
2. The National Bank of Georgia shall review the submitted report within 14 calendar days after it receives the report. The National Bank of Georgia may request the clarification and/or amendment of the submitted information, which shall be prepared and submitted by the issuer.
3. (Deleted – 29.6.2020, No 6673).
4. The National Bank of Georgia may release the commercial bank being in the resolution mode in accordance with the Organic Law of Georgia on the National Bank of Georgia and the Law of Georgia on Commercial Bank Activities from an obligation to submit a report provided for by this article or may temporarily postpone the fulfilment of the obligation.
Law of Georgia No 2503 of 18 July 2003 – LGH I, No 22, 08.8.2003, Art. 156
Law of Georgia No 5269 of 11 July 2007 – LGH I, No 30, 30.7.2007, Art. 340
Law of Georgia No 5910 of 14 March 2008 – LGH I, No 7, 26.3.2008, Art. 30
Law of Georgia No 1678 of 24 September 2009 – LGH I, No 29, 12.10.2009, Art. 161
Law of Georgia No 4201 of 3 September 2015 – website, 10.9.2015
Law of Georgia No 441 of 10 March 2017 – website, 22.3.2017
Law of Georgia No 5668 of 20 December 2019 – website, 31.12.2019
Law of Georgia No 6673 of 29 June 2020 – website, 7.7.2020
Chapter III – Issuers of Publicly Held Securities
Law of Georgia No 2503 of 18 July 2003 – LGH I, No 22, 08.8.2003, Art. 156
Article 9 – Reporting company and issuer of publicly held securities
1. A reporting company shall be an issuer of publicly held securities established under the Law of Georgia on Entrepreneurs (except for an issuer of covered bonds).
2. The National Bank of Georgia shall be authorised to establish a procedure for determining persons by whom securities are 'held of record'.
3. The National Bank of Georgia shall establish the procedure under which certain categories of issuers and/or other persons are released from the performance of the requirements under Article 10(3), Article 11(1) and (2), and Articles 14 and 15 of this Law, including in cases where, considering the issuer's own capital and number of securities holders, the cost to be incurred by preparing an appropriate report is not proportionate to the public interest protected under these articles and paragraphs.
4. The National Bank of Georgia shall be authorised to establish by a legal act different requirements and/or additional requirements for the corporate management of and reporting by an issuer of publicly held securities.
5. For the purposes of Articles 11 and 14 of this Law, in the case of depositary receipts with the status of publicly held securities, the issuer shall be an issuer of the securities represented by such depositary receipts, regardless of whether or not these securities are publicly held securities.
Law of Georgia No 2503 of 18 July 2003 – LGH I, No 22, 08.8.2003, Art. 156
Law of Georgia No 4520 of 27 March 2007 – LGH I, No 9, 31.3.2007, Art. 85
Law of Georgia No 5269 of 11 July 2007 – LGH I, No 30, 30.7.2007, Art. 340
Law of Georgia No 5910 of 14 March 2008 – LGH I, No 7, 26.3.2008, Art. 30
Law of Georgia No 1678 of 24 September 2009 – LGH I, No 29, 12.10.2009, Art. 161
Law of Georgia No 6022 of 10 April 2012 – website, 30.4.2012
Law of Georgia No 4201 of 3 September 2015 – website, 10.9.2015
Law of Georgia No 441 of 10 March 2017 – website, 22.3.2017
Law of Georgia No 6673 of 29 June 2020 – website, 7.7.2020
Article 91 – Audit committee
1. An audit committee shall be established within the supervisory board of a reporting company, which shall control the authenticity of financial statements of an issuer, ensure the efficiency of internal control system and the independence of an internal audit (if applicable), and shall manage relationships with an external auditor. An audit committee shall be comprised of the members of the supervisory board and at least 1 independent member. An audit committee shall be headed by a member of the supervisory board who is an independent member as defined by Article 57(1) of the Law of Georgia on Entrepreneurs.
2. Paragraph 1 of this article shall not apply to commercial banks the activities of which are regulated under the Law of Georgia on Commercial Banks, and to investment funds the activities of which are regulated under the Law of Georgia on Collective Investment Undertakings.
3. An audit committee of a reporting company shall comply with the requirements of Article 57 of the Law of Georgia on Entrepreneurs.
Law of Georgia No 4792 of 19 February 2016 – website, 7.3.2016
Law of Georgia No 813 of 4 May 2017 – website, 29.5.2017
Law of Georgia No 6806 of 14 July 2020 – website, 22.7.2020
Law of Georgia No 892 of 2 August 2021 – website, 4.8.2021
Article 10 – Publicly held securities and maintaining a register of publicly held securities
1. A publicly held security shall be issued in a dematerialised form. A publicly held security issued in a materialised form is subject to dematerialisation.
2. The National Bank of Georgia may adopt an appropriate procedure for maintaining a securities register. A securities registrar and an issuer, who is entitled to maintain its own securities register, shall act in accordance with this procedure.
3. An issuer shall, before publicly offering securities, select a securities registrar, enter into a written agreement with the securities registrar and, not later than 15 days after signing the agreement, transfer to it the securities register and/or all documents and information necessary for maintaining the securities register.
4. If an issuer that is obliged to transfer a securities register to an independent securities registrar fails to select the securities registrar within the time limit set under the legislation of Georgia, the National Bank of Georgia shall assign a securities registrar to the issuer in accordance with the procedure established thereby.
5. In the case specified in paragraph 3 of this article, the issuer shall notify the National Bank of Georgia of the selection of the securities registrar and of entry into agreement with it. The notification shall contain the following information:
a) the name (title) and legal address of the issuer;
b) the identity of the securities registrar;
c) the dates of the signature of the agreement and of its entry into force;
d) all classes of securities issued by the issuer, the number of securities under each class;
e) the names, surnames and positions of every member of the governing body of the issuer, and if the issuer is not a company, the names, family names and positions of the officials of its executive body;
f) the name of the registration body, registration date and identification code.
6. An issuer shall notify the National Bank of Georgia, the securities registrar and the stock exchange where his/her securities are traded, of any changes made to the information specified in paragraph 5 of this article, within 7 days after making the change.
7. If securities are admitted to trading on a stock exchange, the securities registrar shall, in the case of any changes to the data specified in paragraph 5(d) of this article:
a) not later than 5 days before making changes to the securities register, notify the National Bank of Georgia, the stock exchange where the relevant securities are admitted to trading, and the central depository (depositary) of this stock exchange (indicating the legal grounds and the date of making the changes);
b) confirm the changes in writing to the stock exchange specified in sub-paragraph (a) of this paragraph and its central depository (depositary) before the end of the day of changes, and notify the nominee holder of the relevant securities of this change within 3 days.
8. A stock exchange specified in paragraph 7 of this article and its central depository are obliged to suspend transactions related to securities from the date indicated in the notification referred to in sub-paragraph (a) of paragraph 7 of this article up to the receipt of confirmation specified in sub-paragraph (b) of the same paragraph.
9. If an issuer that is obliged to maintain a securities register through the securities registrar cancels the agreement with the securities registrar for certain reasons it shall select a new securities registrar and enter into an agreement with him/her not later than the day of the cancellation of the previous agreement. The issuer shall perform all obligations under the agreement by the day of the cancellation of the agreement. In that case, the securities registrar shall transfer the securities register and relevant documentation to the issuer or to a new securities registrar selected by the issuer in accordance with the procedure established by the National Bank of Georgia. In the case of failure to comply with the above requirements, the procedure under paragraph 4 of this article shall apply.
10. One issuer may have only one securities registrar.
11. This article shall not apply to investment funds the activities of which are regulated under the Law of Georgia on Collective Investment Undertakings.
Law of Georgia No 2075 of 9 June 1999 – LGH I, No 24(31), 26.5.1999, Art. 111
Law of Georgia No 2503 of 18 July 2003 – LGH I, No 22, 08.8.2003, Art. 156
Law of Georgia No 5269 of 11 July 2007 – LGH I, No 30, 30.7.2007, Art. 340
Law of Georgia No 5910 of 14 March 2008 – LGH I, No 7, 26.3.2008, Art. 30
Law of Georgia No 1678 of 24 September 2009 – LGH I, No 29, 12.10.2009, Art. 161
Law of Georgia No 5009 of 1 July 2011 – website, 15.7.2011
Law of Georgia No 6022 of 10 April 2012 – website, 30.4.2012
Law of Georgia No 4201 of 3 September 2015 – website, 10.9.2015
Law of Georgia No 441 of 10 March 2017 – website, 22.3.2017
Law of Georgia No 6673 of 29 June 2020 – website, 7.7.2020
Law of Georgia No 6806 of 14 July 2020 – website, 22.7.2020
Article 11 – Periodic reports and reporting requirements
1. An issuer of publicly held securities shall prepare, submit to the National Bank of Georgia and publish an annual report.
2. An issuer of public debt securities or public equity securities shall prepare, submit to the National Bank of Georgia and publish a semi-annual report.
3. An annual report of an issuer of publicly held securities shall be prepared for each business year. An annual report shall include:
a) financial statements certified by an auditor;
b) governance reporting;
c) the statement of the responsible persons of an issuer specified in paragraph 12 of this article that the reports provided for by sub-paragraphs (a) and (b) of this paragraph, prepared in accordance with the current legislation, are complete, correct and fair.
4. An annual report of an issuer of publicly held securities shall be prepared and audited for a person of public interest in accordance with the procedures established by the Law of Georgia on Accounting, Reporting and Audit. The National Bank of Georgia shall establish the procedure for the submission and publication of annual reports by issuers of publicly held securities.
5. An annual report of an issuer of publicly held securities shall be prepared from the first business year after the issuer becomes an issuer of publicly held securities. An issuer of publicly held securities shall submit to the National Bank of Georgia and publish an annual report after the end of each business year, but not later than 15 May. An issuer that became an issuer of publicly held securities during the business year shall also submit and publish an annual report within the period referred to in this paragraph. If the financial year of the issuer of publicly held securities differs from the business year, the National Bank of Georgia shall be authorised to set a different time limit for the submission to the National Bank of Georgia and publication of an annual report by an issuer of publicly held securities. However, an annual report shall be submitted to the National Bank of Georgia and published within no later than 4 months after the end of the financial year.
6. A semi-annual report of an issuer of public debt securities or public equity securities shall be prepared for the first 6 months of the business year (as of 30 June). It shall include:
a) financial statements for half a year;
b) interim governance reporting;
c) the statement of the responsible persons of an issuer specified in paragraph 12 of this article that the reports provided for by sub-paragraphs (a) and (b) of this paragraph, prepared in accordance with the current legislation, are complete, correct and fair.
7. The National Bank of Georgia shall establish the procedure for preparing, submitting to the National Bank of Georgia and publishing a semi-annual report of an issuer of public debt securities or public equity securities.
8. A semi-annual report of an issuer of public debt securities or public equity securities shall be submitted to the National Bank of Georgia by 15 August of the current year. An issuer that became an issuer of publicly held securities during the first 6 months of the business year shall also submit a semi-annual report (for the first 6 months of the business year) to the National Bank of Georgia within the period referred to in this paragraph. If the financial year of the issuer of publicly held securities differs from the business year, the National Bank of Georgia shall be authorised to set a different time limit for the submission to the National Bank of Georgia and publication of a semi-annual report, but not later than 2 months after the end of the respective period.
9. An issuer of publicly held securities shall ensure that the reports provided for by paragraphs 1 and 2 of this article are publicly available for at least 10 years.
10. The National Bank of Georgia shall be authorised to request at any time additional information on the issuer of publicly held securities or on a report to be submitted to the National Bank of Georgia and to be published in accordance with this article. The information may be requested to verify the openness of the information entered in the report, to clarify a record or to obtain new information related to the report. In order that information is incorporated/included in the submitted and published report/document, the National Bank of Georgia shall also be authorised to request that an amendment be made to this report/document.
11. Information under this article may be incorporated/included in a report/document as a reference to it from any other document already published or already submitted to the National Bank of Georgia, unless otherwise defined by the procedure established by the National Bank of Georgia. The origin and source of the information incorporated/included in the report/document, the page and paragraph of the document, or other data specific to the information, shall be clearly indicated. The information shall be filed directly if it is not easily accessible.
12. A report submitted to the National Bank of Georgia in accordance with this article shall be signed by the persons authorised to represent the company and the chairperson of the supervisory board of the company. These persons shall be responsible under the legislation of Georgia for the accuracy and completeness of material information entered into the report.
13. This article shall not apply to investment funds the activities of which are regulated under the Law of Georgia on Collective Investment Undertakings.
Law of Georgia No 2503 of 18 July 2003 – LGH I, No 22, 08.8.2003, Art. 156
Law of Georgia No 5269 of 11 July 2007 – LGH I, No 30, 30.7.2007, Art. 340
Law of Georgia No 5910 of 14 March 2008 – LGH I, No 7, 26.3.2008, Art. 30
Law of Georgia No 1678 of 24 September 2009 – LGH I, No 29, 12.10.2009, Art. 161
Law of Georgia No 5009 of 1 July 2011 – website, 15.7.2011
Law of Georgia No 4201 of 3 September 2015 – website, 10.9.2015
Law of Georgia No 4792 of 19 February 2016 – website, 7.3.2016
Law of Georgia No 441 of 10 March 2017 – website, 22.3.2017
Law of Georgia No 813 of 4 May 2017 – website, 29.5.2017
Law of Georgia No 6673 of 29 June 2020 – website, 7.7.2020
Law of Georgia No 6806 of 14 July 2020 – website, 22.7.2020
Article 111 – Information on the proceeds of members of the governing body of a reporting company
1. A shareholder of the reporting company shall have the right to receive information on the salaries and other proceeds received from the company by the directors or members of the board of directors and members of the supervisory board of the reporting company.
2. A shareholder of the reporting company shall not disclose information provided for by paragraph 1 of this article to a third person.
3. The reporting company shall not be obliged to communicate information provided for by paragraph 1 of this article to its shareholder if the information is included in the last annual report or semi-annual report of the reporting company, which is accessible to the shareholders.
Law of Georgia No 4792 of 19 February 2016 – website, 7.3.2016
Law of Georgia No 813 of 4 May 2017 – website, 29.5.2017
Law of Georgia No 6673 of 29 June 2020 – website, 7.7.2020
Article 12 – (Deleted)
Law of Georgia No 5269 of 11 July 2007 – LGH I, No 30, 30.7.2007, Art. 340
Law of Georgia No 5910 of 14 March 2008 – LGH I, No 7, 26.3.2008, Art. 30
Law of Georgia No 1678 of 24 September 2009 – LGH I, No 29, 12.10.2009, Art. 161
Law of Georgia No 5009 of 1 July 2011 – website, 15.7.2011
Law of Georgia No 4201 of 3 September 2015 – website, 10.9.2015
Law of Georgia No 441 of 10 March 2017 – website, 22.3.2017
Law of Georgia No 6673 of 29 June 2020 – website, 7.7.2020
Article 13 – (Deleted)
Law of Georgia No 5269 of 11 July 2007 – LGH I, No 30, 30.7.2007, Art. 340
Law of Georgia No 5910 of 14 March 2008 – LGH I, No 7, 26.3.2008, Art. 30
Law of Georgia No 1678 of 24 September 2009 – LGH I, No 29, 12.10.2009, Art. 161
Law of Georgia No 4201 of 3 September 2015 – website, 10.9.2015
Law of Georgia No 441 of 10 March 2017 – website, 22.3.2017
Law of Georgia No 6673 of 29 June 2020 – website, 7.7.2020
Article 14 – Publicity of a substantial acquisition of equity securities
1. A holder of the equity securities of the issuer who has issued public equity securities with voting rights shall be obliged to submit a notification to the National Bank of Georgia and to the said issuer if the share of the securities with voting rights of the issuer held by him/her reaches, exceeds or falls below the following limits: 5%, 10%, 15%, 20%, 25%, 30%, 50%, 75%. A current holder of the securities provided for by this paragraph, as well as a former owner (where the share falls below the limit), shall be obliged to submit the said notification.
2. An obligation to submit a notification provided for by paragraph 1 of this article shall also be imposed on a person or each member of the group of persons acting by mutual agreement, who, in the cases determined by the National Bank of Georgia, have the right to acquire, dispose of or exercise the right to vote.
3. An obligation to submit a notification provided for by paragraph 1 of this article shall also be imposed on a person who directly or indirectly holds a financial instrument which entitles him/her to purchase, on the basis of an agreement, an equity security with a voting right issued by the issuer referred to in paragraph 1 of this article, or which grants a similar right.
4. The person specified in paragraphs 1-3 of this article shall be obliged to notify the issuer and the National Bank of Georgia of the occurrence of the fact provided for by paragraph 1 of this article within the time limit established by the National Bank of Georgia. The issuer shall make public the information received as a notification within the time limit established by the National Bank of Georgia.
5. A holder of equity securities provided for by paragraph 1 of this article shall be considered a person who directly or indirectly holds:
a) equity securities issued by the issuer in his/her own name and in his/her own interests;
b) equity securities issued by the issuer in his/her own name and in the interests of another person;
c) a depositary receipt. In this case, the holder of a depository receipt is considered to be the holder of the equity security represented by the said depositary receipt.
6. If the National Bank of Georgia finds that the person has not notified the National Bank or the issuer of the occurrence of the fact provided for by paragraph 1 of this article, depending on the seriousness of the violation, the National Bank of Georgia shall be authorised to suspend the voting right of this person for a certain period of time at the meeting of partners in respect of equity securities with voting rights held by him/her.
7. For the purpose of calculating the limits referred to in paragraph 1 of this article, the information provided for by paragraphs 1-3 of this article shall be aggregated.
8. The National Bank of Georgia shall establish the procedure for calculating voting rights in accordance with this article, as well as the form of a notification to be submitted and the procedure for its submission.
9. The requirements set forth in this article in respect of persons shall apply to natural persons, legal entities and entities with no status of legal person.
10. The requirements of this article shall not apply to the holder of equity securities, who holds the said securities only for clearing or settlement purposes, and/or to the nominal holder of equity securities, if he/she can exercise voting rights in respect of these equity securities only on the basis of instructions issued in written or electronic form.
11. This article shall not apply to investment funds the activities of which are regulated under the Law of Georgia on Collective Investment Undertakings.
Law of Georgia No 4520 of 27 March 2007 – LGH I, No 9, 31.3.2007, Art. 85
Law of Georgia No 5269 of 11 July 2007 – LGH I, No 30, 30.7.2007, Art. 340
Law of Georgia No 5910 of 14 March 2008 – LGH I, No 7, 26.3.2008, Art. 30
Law of Georgia No 1678 of 24 September 2009 – LGH I, No 29, 12.10.2009, Art. 161
Law of Georgia No 4201 of 3 September 2015 – website, 10.9.2015
Law of Georgia No 441 of 10 March 2017 – website, 22.3.2017
Law of Georgia No 6673 of 29 June 2020 – website, 7.7.2020
Law of Georgia No 6673 of 29 June 2020 – website, 7.7.2020
Law of Georgia No 6806 of 14 July 2020 – website, 22.7.2020
Article 141 – Additional requirements towards issuers of publicly held securities
1. An issuer of publicly held securities shall ensure the equal treatment of all holders of securities who are on equal terms.
2. An issuer of publicly held securities shall, in accordance with the procedure established by the National Bank of Georgia, ensure the creation of all conditions and access to the information that will make it possible for the holders of publicly held securities to exercise their rights.
3. An issuer of publicly held securities shall immediately, in accordance with the procedure established by the National Bank of Georgia, make public information on any change in the conditions of publicly held securities and/or in rights related to publicly held securities.
Law of Georgia No 6673 of 29 June 2020 – website, 7.7.2020
Article 15 – Tender offer
1. A person who intends to acquire such a portion of the securities of a reporting company as may lead to the control of that company, may do so by a tender offer, which means making a statement on the accelerated acquisition of the company's securities for gaining control over the company, except as otherwise provided for by the procedure established by the National Bank of Georgia.
2. An offeror may not make a tender offer for any class of publicly held securities if after the acquisition he/she becomes the registered owner of more than 10% of the securities of such class, unless:
a) the offeror submits an application to the National Bank of Georgia, in the form and with the information prescribed by the National Bank of Georgia, before the first publication of the copies of the offer or of the request or before their transmission to securities holders;
b) the offeror publishes the information on the offer in a newspaper in accordance with the procedure established by the National Bank of Georgia.
3. A proposal or a recommendation made to security holders concerning the acceptance or rejection of a tender offer, as well as an invitation to tender, shall be made in accordance with the procedure established by the National Bank of Georgia.
4. The conditions of the tender offer and the information provided by the offeror shall be the same for all owners of the relevant securities.
5. If an offeror obtains consent to sell more securities than indicated in the tender offer, he/she shall purchase securities on the basis of proportionate allocation. This requirement shall also apply to the consents received after the first publication of a notice of an increase in the sum offered to security holders in accordance with Article 15(6) of this Law.
6. If a person changes the terms of a tender offer before the expiration of the offer by increasing the sum offered to security holders, he/she shall pay the increased sum to each security holder who has accepted the terms of the offer, irrespective of whether or not this change was made before or after its publication.
7. During the tender offer, a person making an offer or related persons may not:
a) purchase or negotiate the purchase of securities included in the tender offer, or securities which can be converted into such securities, by any means other than the tender offer;
b) sell any securities of the issuer specified in the tender offer.
8. The National Bank of Georgia may set other requirements for the preparation and execution of a tender offer, for the conduct of the offerors, or requirements with respect to offerors concerning the provision of information to securities holders of the target company by a securities registrar.
9. This article shall not apply to investment funds the activities of which are regulated under the Law of Georgia on Collective Investment Undertakings.
Law of Georgia No 5269 of 11 July 2007 – LGH I, No 30, 30.7.2007, Art. 340
Law of Georgia No 5910 of 14 March 2008 – LGH I, No 7, 26.3.2008, Art. 30
Law of Georgia No 1678 of 24 September 2009 – LGH I, No 29, 12.10.2009, Art. 161
Law of Georgia No 5009 of 1 July 2011 – website, 15.7.2011
Law of Georgia No 4201 of 3 September 2015 – website, 10.9.2015
Law of Georgia No 441 of 10 March 2017 – website, 22.3.2017
Law of Georgia No 6806 of 14 July 2020 – website, 22.7.2020
Article 151 –
1. If a person or a group of persons acting on the basis of an agreement (for the purposes of this article – a purchaser) purchases securities, as a result of which he/she controls more than half of the total number of votes of a reporting company who is an issuer of public equity securities with voting rights, he/she shall, no later than 45 days after such fact has occurred, make a tender offer as provided for by Article 15 of this Law to buy out all remaining securities, or within the same period reduce the number of votes controlled by him/her below half of the total number of votes of the reporting company. This requirement shall not apply where:
a) more than half of the total number of votes of the reporting company is held by the purchaser as a result of a tender offer made in accordance with this Law, whereby he/she has offered to buy out all of the remaining securities from the other security holders;
b) the purchaser holds the securities on behalf of another person/other persons, including for the purpose of issuing global depositary receipts. In such case, an obligation to make a mandatory tender offer is imposed on the purchaser who controls, directly or indirectly, more than half of the total number of votes of the reporting company.
2. A proposed purchase price shall be established by an auditor or a brokerage company. A proposed purchase price for each class of securities shall not be lower than the highest price at which the person buying out the securities purchased securities of that class of the reporting company within the last 6 months. An auditor or a brokerage company shall draw up a report stating the documented circumstances on the basis of which the proposed purchase price was established. The expenses of an auditor or a brokerage company shall be covered by a purchaser. A purchaser shall also provide an auditor or a brokerage company with all the information available to him/her concerning the purchase of the securities. The auditor or the brokerage company shall be liable with all his/her/its assets for any damage caused to the purchaser by his/her/its negligence or deliberate mispricing.
3. Until the end of a tender offer under paragraph 1 of this article, a purchaser shall not have the right to use at the general meeting more than half of the total number of votes of a reporting company under his/her control.
4. This article shall not apply to commercial banks in the resolution mode. This article shall not apply to open-end and interval investment funds either, whose activities are regulated by the Law of Georgia on Investment Funds.
Law of Georgia No 892 of 2 August 2021 – website, 4.8.2021
Article 16 – Responsibilities of members of the governing body of a reporting company
1. The members of the governing body of a reporting company, at the time of exercising their rights and duties, shall:
a) act in good faith;
b) act with the care that a reasonably prudent person would exercise in a similar position and under similar circumstances;
c) act with the belief that their actions are in the best interest of the company and its security holders.
2. Except as provided for in Article 4 (13) of this Law, and paragraph 3 of this article and in other cases specified in the legislation of Georgia, the members of the governing body of a reporting company who have supported a decision that resulted in the non-performance of the duties under this article shall be jointly and severally liable for the loss caused to the company.
3. When determining the grounds and extent of the liability of a member of the governing body of a reporting company, account shall be taken of the fact that such member may rely on opinions and reports (including financial statements and data) if they are prepared by an auditor, legal counsel, company employee or other person whom this member reasonably believes to be a professional in the given matter because this matter falls within their competence. However, a member shall not be considered to be acting in good faith if he/she has, or should have had, such information that makes reliance on the above persons unjustified.
4. A security holder of a reporting company has the right to file a claim against a member of the governing body of this company for violations of the duties specified in this article.
5. The National Bank of Georgia representative may attend the general meeting of the shareholders (partners) of a reporting company in the capacity of an observer to take appropriate measures in the case of a gross violation of the legislation of Georgia during the meeting.
Law of Georgia No 2503 of 18 July 2003 – LGH I, No 22, 8.8.2003, Art. 156
Law of Georgia No 5269 of 11 July 2007 – LGH I, No 30, 30.7.2007, Art. 340
Law of Georgia No 5910 of 14 March 2008 – LGH I, No 7, 26.3.2008, Art. 30
Law of Georgia No 1678 of 24 September 2009 – LGH I, No 29, 12.10.2009, Art. 161
Law of Georgia No 4201 of 3 September 2015 – website, 10.9.2015
Law of Georgia No 441 of 10 March 2017 – website, 22.3.2017
Article 161 – Conflict of interest and information disclosure
1. A reporting company that has issued public equity securities with voting rights shall conduct a transaction in accordance with the requirements of this article if the interested person is a member of the governing body of a reporting company and/or a shareholder of a reporting company holding, directly or indirectly, 20% or more of the total number of votes. The requirements of this article (except for paragraph 7 of this article) shall not apply to the transaction conducted between a reporting company and its 100% subsidiary or 100% shareholder.
2. A member of the governing body of a reporting company or a shareholder holding 20% or more of the total number of votes shall be deemed an interested person if he/she or persons related to him/her, in the case of the entry into a transaction by this reporting company or its subsidiary (a company in which this reporting company holds more than 50% of shares), meets one of the following conditions:
a) is the other party to the transaction;
b) directly or indirectly holds 20% or more of the total number of votes of the other party to the transaction;
c) is a member of the governing body of the other party to the transaction;
d) is appointed/elected as a member of the governing body of this reporting company upon the proposal of the other party to the transaction or of the holder (holders) of 20% or more of the total number of votes of the other party to the transaction;
e) receives monetary or other benefit on the basis of the transaction, which is not related to the ownership of shares in this reporting company or to membership of the governing body.
f) is considered an interested person under the charter of this reporting company.
3. An interested person defined under paragraph 2 of this article shall promptly notify in writing the supervisory board of the reporting company about his/her interest in the transaction, and about the nature and volume of the transaction, and where the transaction is approved by the general meeting in accordance with paragraphs 5 and 6 of this article, shall also notify the general meeting.
4. If a person was not aware that he/she was an interested person in the intended transaction as defined by paragraph 2 of this article, he/she shall be obliged to fulfil the requirement specified by paragraph 3 of this article immediately after he/she becomes aware that he/she is an interested person.
41. A member of the governing body of a reporting company shall, upon becoming aware of a conflict of interest in the intended transaction, notify the supervisory board of the reporting company, and where the transaction is approved by the general meeting in accordance with paragraphs 5 and 6 of this article, shall also notify the general meeting.
5. The interested persons defined by paragraph 2 of this article may not use their voting rights in all the relevant bodies of the corporation with respect to the transactions in which they have an interest. In that case, the remaining votes shall be deemed as the total number of votes, and all decision making procedures shall be conducted in accordance with the Law of Georgia on Entrepreneurs, except as otherwise provided for by the charter of the corporation.
51. A transaction to be concluded, in which the interested persons defined under paragraph 2 of this article are involved, or the cost of which equals 10% or more than 10% of the reporting company's assets or a lesser amount provided for by its charter, shall be verified by an external auditor/certified accountant. The external auditor/certified accountant shall verify whether the transaction is concluded under the substantially same conditions as it would be concluded between persons without any interest. The opinion of the external auditor/certified accountant shall be forwarded, before the transaction is approved, to the supervisory board of the reporting company or a general meeting, depending on who will approve the transaction.
6. A transaction conducted by the interested persons specified under paragraph 2 of this article, or the cost of which is equal to 10% or more of the reporting company's assets, or to a lesser amount stipulated under its charter, shall be approved by the supervisory board or the general meeting of the company; and if the cost of the transaction is equal to more than 50% of the reporting company's assets, the transaction shall be approved by the general meeting in accordance with the requirements under paragraph 5 of this article.
61. A transaction conducted by the interested persons specified under paragraph 2 of this article and the cost of which is equal to 10% or more of the reporting company's assets, or to a lesser amount stipulated under its charter, shall be approved by the general meeting in accordance with paragraph 5 of this article.
7. A reporting company shall promptly notify the National Bank of Georgia of the approval of a transaction conducted by interested persons. The volume and type of the transaction, and other basic terms and conditions shall be specified in the notification. The reporting company shall ensure the publication of the information specified in this paragraph on its own website or on the website of the stock exchange, or through the mass media defined by the National Bank of Georgia, within five days after the notification is sent to the National Bank of Georgia. The information on such transactions and on transactions entered into between a reporting company and its 100% subsidiary or 100% shareholder, the cost of which is equal to 10% or more of the reporting company's assets, or to a lesser amount stipulated under the charter, shall be entered into the current and annual reports of the reporting company.
8. A person, who knew or should have known, and who has not declared his/her interest in the transaction and/or has used voting rights despite the prohibition specified in this article, shall compensate the damage inflicted on the corporation by the transaction and return the personal benefit received from the transaction if it is proved that the transaction resulted in damage to the corporation due to the conflict of interest and the transaction conditions would have been more advantageous in the absence of the interest.
81. Members of the governing body of a reporting company, who knew or should have known, and who have not reported a conflict of interest in the transaction and/or have supported the execution of the transaction in violation of the requirements of this article, which resulted in damage to the corporation, shall, jointly and severally with the interested person, compensate the damage inflicted on the corporation by the transaction and return the personal benefit received from the transaction, if any, if it is proved that the transaction resulted in damage to the corporation due to the conflict of interest and the transaction conditions would have been more advantageous in the absence of the interest.
9. Within 18 months after the conclusion of a transaction in violation of the requirement of this article, a member of the governing body of the reporting company and/or a shareholder or a group of shareholders holding 5% or more shares in the reporting company, if this company is a joint stock company, and in the case of a reporting company of a different legal form, each partner, may apply to a court and request the court to declare such transaction void and/or to have the persons specified under paragraphs 8 and 81 of this article compensate the damage and return the personal benefit, if any, received from the transaction.
Law of Georgia No 4536 of 28 March 2007 – LGH I, No 9, 31.3.2007, Art. 93
Law of Georgia No 5269 of 11 July 2007 – LGH I, No 30, 30.7.2007, Art. 340
Law of Georgia No 5910 of 14 March 2008 – LGH I, No 7, 26.3.2008, Art. 30
Law of Georgia No 1678 of 24 September 2009 – LGH I, No 29, 12.10.2009, Art. 161
Law of Georgia No 4324 of 9 March 2011 – website, 22.3.2011
Law of Georgia No 4201 of 3 September 2015 – website, 10.9.2015
Law of Georgia No 441 of 10 March 2017 – website, 22.3.2017
Law of Georgia No 813 of 4 May 2017 – website, 29.5.2017
Law of Georgia No 6673 of 29 June 2020 – website, 7.7.2020
Article 17 – (Deleted)
Law of Georgia No 5269 of 11 July 2007 – LGH I, No 30, 30.7.2007, Art. 340
Law of Georgia No 5910 of 14 March 2008 – LGH I, No 7, 26.3.2008, Art. 30
Chapter IV – Public Trading in Securities
Article 18 – Stock exchange transactions
1. Secondary transactions with publicly held securities may be made on or off a stock exchange.
2. The following may be traded on a stock exchange:
a) securities of Georgian and foreign issuers, the circulation of which is permitted in Georgia under the procedure approved by the National Bank of Georgia;
b) government debt securities and/or securities issued by the National Bank of Georgia, including government securities provided for by the legislation of Georgia on state debt, unless the trading of these securities does not contravene the legislation of Georgia on the issuance and circulation of these securities;
c) in accordance with the procedure established by the National Bank of Georgia − the securities of an issuer that are admitted to trading on at least one foreign recognised stock exchange.
3. Public trading in securities on a stock exchange shall be carried out in accordance with this Law and the rules of the relevant stock exchange.
31. If, in order to achieve the objectives of a resolution defined by the Organic Law of Georgia on the National Bank of Georgia, it is necessary to withdraw from/to temporarily suspend trading in publicly held securities on a stock exchange, to admit new publicly held securities (shares) for trading on a stock exchange or to re-admit debt securities reduced to zero for trading on a stock exchange, this shall be performed through an expedited/simplified procedure.
32. If, when an alienation of shares, assets and/or liabilities of a commercial bank in the resolution mode or an interim bank tool are used, the acquirer does to meet the criteria for the membership of a stock exchange, he/she may be a member of a stock exchange for no longer than 24 months as an exception, by a decision of the National Bank of Georgia.
4. A transaction in publicly held securities may be made only with the participation of a brokerage company or an appropriate licence holder financial institution. This requirement shall not apply to a transaction made with the participation of sophisticated (experienced) investors defined by this Law.
5. Securities of one class may be admitted to trading on one or more stock exchanges.
6. If a transaction involving publicly held securities is concluded outside a stock exchange and the amount of transaction exceeds GEL 100, in such a case:
a) the brokerage company or an appropriate licence holder financial institution shall register the number and price of the securities in accordance with the stock exchange rules;
b) if a transaction is made with the participation of sophisticated (experienced) investors, without participation of a brokerage company or an appropriate licence holder financial institution, the securities registrar is obliged to register the number and the price of the securities in accordance with the stock exchange rules.
Law of Georgia No 2503 of 18 July 2003 – LGH I, No 22, 08.8.2003, Art. 156
Law of Georgia No 4520 of 27 March 2007 – LGH I, No 9, 31.3.2007, Art. 85
Law of Georgia No 5269 of 11 July 2007 – LGH I, No 30, 30.7.2007, Art. 340
Law of Georgia No 5910 of 14 March 2008 – LGH I, No 7, 26.3.2008, Art. 30
Law of Georgia No 1678 of 24 September 2009 – LGH I, No 29, 12.10.2009, Art. 161
Law of Georgia No 4201 of 3 September 2015 – website, 10.9.2015
Law of Georgia No 5437 of 22 June 2016 – website, 11.7.2016
Law of Georgia No 441 of 10 March 2017 – website, 22.3.2017
Law of Georgia No 1903 of 23 December 2017 – website, 11.1.2018
Law of Georgia No 5668 of 20 December 2019 – website, 31.12.2019
Law of Georgia No 6673 of 29 June 2020 – website, 7.7.2020
Article 19 – Transactions with publicly held securities
1. When conducting securities transactions, the origination, modification or termination of ownership rights relating to them shall arise from the moment of the registration of this fact with the securities registrar, and if the securities are held by a nominee holder, from the moment of their registration in the records of the nominee holder.
11. When conducting transaction with the units of investment funds, the origination, modification or termination of ownership rights relating to them shall be defined by the Law of Georgia on Collective Investment Undertakings.
2. The National Bank of Georgia may, in accordance with its own rules, determine the requirements and procedures for establishing the accounting date of ownership rights on securities for the realisation of these rights.
3. The National Bank of Georgia may clarify the procedures for the origination, modification or termination of property rights.
Law of Georgia No 2503 of 18 July 2003 – LGH I, No 22, 08.8.2003, Art. 156
Law of Georgia No 4520 of 27 March 2007 – LGH I, No 9, 31.3.2007, Art. 85
Law of Georgia No 5269 of 11 July 2007 – LGH I, No 30, 30.7.2007, Art. 340
Law of Georgia No 5910 of 14 March 2008 – LGH I, No 7, 26.3.2008, Art. 30
Law of Georgia No 1678 of 24 September 2009 – LGH I, No 29, 12.10.2009, Art. 161
Law of Georgia No 4201 of 3 September 2015 – website, 10.9.2015
Law of Georgia No 441 of 10 March 2017 – website, 22.3.2017
Law of Georgia No 6806 of 14 July 2020 – website, 22.7.2020
Chapter V – Licensing
Article 20 – Types of licences
1. The National Bank of Georgia under the Law of Georgia on Licences and Permits and this Law, may issue, modify, and revoke the following licences:
a) a brokerage activity licence;
b) a stock exchange licence;
c) a central depository licence;
d) a securities registrar's licence.
2. An appropriate activity may not be carried out without a licence specified in paragraph 1 of this article and issued by the National Bank of Georgia, except as otherwise provided for by the legislation of Georgia.
Law of Georgia No 4520 of 27 March 2007 – LGH I, No 9, 31.3.2007, Art. 85
Law of Georgia No 5269 of 11 July 2007 – LGH I, No 30, 30.7.2007, Art. 340
Law of Georgia No 5910 of 14 March 2008 – LGH I, No 7, 26.3.2008, Art. 30
Law of Georgia No 1678 of 24 September 2009 – LGH I, No 29, 12.10.2009, Art. 161
Law of Georgia No 4201 of 3 September 2015 – website, 10.9.2015
Law of Georgia No 441 of 10 March 2017 – website, 22.3.2017
Article 201 – Establishment of a branch office or creation or acquisition of a subsidiary outside Georgia by a securities registrar or a brokerage company
1. A securities registrar or a brokerage company shall, within 14 days after the establishment of a branch office or the creation or acquisition of a subsidiary outside Georgia in order to carry out activities provided for by the legislation of Georgia for accountable persons under the Law of Georgia on Facilitating the Prevention of Money Laundering and Terrorism Financing, submit to the National Bank of Georgia the following documents:
a) a decision of the governing body of the securities registrar or the brokerage company on establishing a branch office or creating or acquiring a subsidiary;
b) a statement of the governing body of the securities registrar or the brokerage company that the branch or the subsidiary has developed a programme to combat money laundering and the financing of terrorism in order to fulfil the recommendations of the Financial Action Task Force (‘the FATF’) with respect to combating money laundering and the financing of terrorism.
2. If the fulfilment of the FATF recommendations by a branch or a subsidiary is not provided for by the laws and subordinate normative acts of the foreign country where the branch or subsidiary is located, or if this country fails to combat money laundering and the financing of terrorism, and fails to fulfil or improperly fulfils the FATF recommendations, then:
a) the governing body of the securities registrar or of the brokerage company shall undertake in writing to ensure that its branch or subsidiary will implement measures for combating money laundering and the financing of terrorism in accordance with the FATF recommendations and the requirements established in Georgia with respect to securities registrars and brokerage companies;
b) the securities registrar or the brokerage company shall ensure that the National Bank of Georgia is informed of the fact that its branch or subsidiary is not able to carry out measures provided for by the legislation of Georgia to combat money laundering and the financing of terrorism as it is prohibited or restricted by the legislation of the foreign country where the branch or subsidiary is located.
Law of Georgia No 2831 of 23 March 2010 – LGH I, No 19, 13.4.2010, Art. 105
Law of Georgia No 4201 of 3 September 2015 – website, 10.9.2015
Law of Georgia No 441 of 10 March 2017 – website, 22.3.2017
Law of Georgia No 5230 of 30 October 2019 – website, 30.10.2019
Article 21 – (Deleted)
Law of Georgia No 4520 of 27 March 2007 – LGH I, No 9, 31.3.2007, Art. 85
Article 22 – (Deleted)
Law of Georgia No 4520 of 27 March 2007 – LGH I, No 9, 31.3.2007, Art. 85
Article 23 – Activities of a brokerage company
A brokerage licence authorises a brokerage company to engage in operations and services related to equity share, shares, bonds, certificates, bills of exchange, cheques and other securities, and as such a brokerage company may:
a) direct consultations to investors on investments, including the price of securities, investment in securities, trading in securities and related foreign exchange transactions;
b) conduct research related to financial instruments and their issuers and ensure the dissemination of the research results and/or recommendations on investments strategies;
c) provide consultations to issuers on the issuance of securities and the attractiveness of investments;
d) prepare and distribute an issuer's securities on a non-guaranteed basis;
e) receive and transmit clients' orders related to securities, and conduct securities transactions with a clients' funds in their interests;
f) manage clients' investment portfolios, including pension schemes, and funds allocated for operations in securities, except for managing collective portfolios;
g) store and record clients' investment funds and/or securities, as well as provide services to a nominee holder of securities, and open cash and securities accounts for clients for this purpose and conduct operations on those accounts;
h) enter into securities transactions in their own interests with their own funds;
i) prepare and distribute an issuer's securities on a guaranteed basis;
j) lend and borrow securities to and from clients, and use their own funds for acquiring securities for clients, and participate in 'short selling' in accordance with the procedure established by the National Bank of Georgia;
k) buy and sell currency;
k1) enter into a derivative contact;
l) conduct other operations related to financial instruments, and shares in an entrepreneurial company and exercise other powers provided for by this Law;
m) organise a foreign currency trading platform.
Law of Georgia No 2255 of 20 July 1999 – LGH I, No 34(41), 21.7.1999, Art. 168
Law of Georgia No 4520 of 27 March 2007 – LGH I, No 9, 31.3.2007, Art. 85
Law of Georgia No 5910 of 14 March 2008 – LGH I, No 7, 26.3.2008, Art. 30
Law of Georgia No 1678 of 24 September 2009 – LGH I, No 29, 12.10.2009, Art. 161
Law of Georgia No 4201 of 3 September 2015 – website, 10.9.2015
Law of Georgia No 441 of 10 March 2017 – website, 22.3.2017
Law of Georgia No 1903 of 23 December 2017 – website, 11.1.2018
Law of Georgia No 5680 of 20 December 2019 – website, 31.12.2019
Law of Georgia No 6806 of 14 July 2020 – website, 22.7.2020
Article 231 – General requirements
1. A person may, at the same time, be a significant shareholder or employee of several brokerage companies. This person shall notify the National Bank of Georgia of this fact and make this information available to the public.
2. An employee of a stock exchange, a securities registrar or central depository (depositary), who has access to confidential information, may not, at the same time, be an employee of a brokerage company.
3. This Law permits the participation of commercial banks in the securities markets directly or through subsidiaries (brokerage companies), as provided for in Article 10(2) of the Law of Georgia on the Activities of Commercial Banks.
4. Brokerage companies shall not be engaged in activities that are not stipulated by Article 23 of this Law, except for the above activity related to government securities and supporting activities necessary for conducting the main activity.
5. A company that is not a commercial bank and the activity of which is related only to government securities shall be subject to regulation in accordance with this Law, within the limits of paragraph 23(1) of this Law.
6. The National Bank of Georgia may, in accordance with its own rules, determine the activities listed in Article 23 of this Law during the performance of which a person is not required to be a brokerage company or hold a licence if his/her activities are regulated under the relevant legislation.
7. A brokerage company shall conduct an account opening procedure in accordance with the Law of Georgia on Facilitating the Prevention of Money Laundering and Terrorism Financing and the Agreement between the Government of the United States of America and the Government of Georgia to Improve International Tax Compliance and to Implement Foreign Account Tax Compliance Act (FATCA). A brokerage company, during the period of its business relationship with its clients and during the examination of operations conducted by them, shall have information on the client of their services, his/her activities and the risk level of such activities. A brokerage company shall also be obliged to determine the client's tax residence and obtain information on the relevant status of this person in accordance with the requirements set out under the Agreement between the Government of the United States of America and the Government of Georgia to Improve International Tax Compliance and to Implement Foreign Account Tax Compliance Act (FATCA). A brokerage company may independently determine and require other additional information. A brokerage company may also refuse to open an account without providing any reasons. Moreover, a brokerage company may refuse to open an account for a person or close the existing account if the person refuses to provide information in accordance with the requirements set out under the Agreement between the Government of the United States of America and the Government of Georgia to Improve International Tax Compliance and to Implement Foreign Account Tax Compliance Act (FATCA).
8. Persons who do not have a licence for brokerage activities may not conduct or advertise their business under a name including the words 'securities brokerage company', or other words or their combination suggesting such activity.
Law of Georgia No 4520 of 27 March 2007 – LGH I, No 9, 31.3.2007, Art. 85
Law of Georgia No 5269 of 11 July 2007 – LGH I, No 30, 30.7.2007, Art. 340
Law of Georgia No 5910 of 14 March 2008 – LGH I, No 7, 26.3.2008, Art. 30
Law of Georgia No 1678 of 24 September 2009 – LGH I, No 29, 12.10.2009, Art. 161
Law of Georgia No 4201 of 3 September 2015 – website, 10.9.2015
Law of Georgia No 4460 of 28 October 2015 – website, 11.11.2015
Law of Georgia No 441 of 10 March 2017 – website, 22.3.2017
Law of Georgia No 5230 of 30 October 2019 – website, 30.10.2019
Article 24 – Licence conditions for a brokerage activity
An applicant seeking a licence for a brokerage activity shall submit an application to the National Bank of Georgia, which will be accompanied, along with the documentation specified in Article 9 of the Law of Georgia on Licences and Permits, by the information and documents:
a) confirming that the applicant is registered as a limited liability company or a joint stock company under the Law of Georgia on Entrepreneurs;
b) confirming that none of the members of its governing body or its significant shareholder has been convicted for a serious or particularly serious crime, or for the financing of terrorism and/or the legalisation of illicit income, or other economic crimes; and that none of the members of its governing body has been deprived of the governing body membership rights or been subject to administrative sanctions for gross violation of the legislation on securities during the past five years;
c) on the beneficial owner of a brokerage company who directly or indirectly holds a significant shareholding;
d) annual or semi-annual financial statement of the previous year (whichever is the most recent), verified by an auditor. A person who applies to the National Bank of Georgia not later than 6 months after its establishment shall submit the current balance sheet;
e) on the possession of the minimum amount of equity capital prescribed by the National Bank of Georgia (where so required);
f) on the fact that the members of its governing body have relevant qualifications and/or experience.
Law of Georgia No 2255 of 20 July 1999 – LGH I, No 34(41), 21.7.1999, Art. 168
Law of Georgia No 4520 of 27 March 2007 – LGH I, No 9, 31.3.2007, Art. 85
Law of Georgia No 5269 of 11 July 2007 – LGH I, No 30, 30.7.2007, Art. 340
Law of Georgia No 5910 of 14 March 2008 – LGH I, No 7, 26.3.2008, Art. 30
Law of Georgia No 1678 of 24 September 2009 – LGH I, No 29, 12.10.2009, Art. 161
Law of Georgia No 5528 of 1 December 2011 – website, 28.12.2011
Law of Georgia No 4201 of 3 September 2015 – website, 10.9.2015
Law of Georgia No 441 of 10 March 2017 – website, 22.3.2017
Article 25 – (Deleted)
Law of Georgia No 4520 of 27 March 2007 – LGH I, No 9, 31.3.2007, Art. 85
Article 26 – (Deleted)
Law of Georgia No 4520 of 27 March 2007 – LGH I, No 9, 31.3.2007, Art. 85
Article 27 – Licence conditions for stock exchanges
1. An applicant seeking a stock exchange licence shall submit an application for a licence to the National Bank of Georgia, which will be accompanied, along with the documentation specified in Article 9 of the Law of Georgia on Licences and Permits, by the information and documents:
a) confirming that the applicant is registered as a limited liability company or a joint stock company under the Law of Georgia on Entrepreneurs;
b) confirming that none of the members of its governing body or a significant shareholder has been convicted for a serious or particularly serious crime, or for the financing of terrorism and/or the legalisation of illicit income, or other economic crimes; and that none of the members of its governing body has been deprived of the governing body membership rights or been subject to administrative sanctions for gross violation of the legislation on securities during the previous five years;
c) on the compliance of members of the governing body with the eligibility criteria laid down in accordance with the procedure established by the National Bank of Georgia;
d) the compliance declaration of a beneficial owner of a significant share determined in accordance with the procedure established by the National Bank of Georgia;
e) its charter, internal regulations and rules, which;
e.a) include procedures concerning membership, trade, admission to trade, dispute settlement and other rules required in accordance with this Law;
e.b) require a fair, reasonable and equitable attitude towards all members or membership candidates of a stock exchange;
f) on the possession of the minimum amount of equity capital prescribed by the National Bank of Georgia (where such requirement exists);
g) an annual or semi-annual financial statement of the last year (whichever is the most recent), verified by an auditor and prepared in accordance with the procedure established by the National Bank of Georgia. If an applicant seeking a licence applies for a licence to the National Bank of Georgia no later than half year after its establishment, it shall submit a current financial statement verified by an auditor;
h) a document (documents) on the minimum amount of equity capital deposit on the bank account (accounts) prescribed by the National Bank of Georgia from a bank licensed in Georgia;
i) on the compliance of its organisational structure and technical means with the procedure established by the National Bank of Georgia (where such regulations exist);
j) the names of significant partners (shareholders) and the number of shares held by each;
2. Persons who do not have a stock exchange licence shall have no right to conduct or advertise their business under a name including the words ‘the stock exchange’, or any other word or their combination suggesting such activity.
Law of Georgia No 4520 of 27 March 2007 – LGH I, No 9, 31.3.2007, Art. 85
Law of Georgia No 5269 of 11 July 2007 – LGH I, No 30, 30.7.2007, Art. 340
Law of Georgia No 5910 of 14 March 2008 – LGH I, No 7, 26.3.2008, Art. 30
Law of Georgia No 1678 of 24 September 2009 – LGH I, No 29, 12.10.2009, Art. 161
Law of Georgia No 5009 of 1 July 2011 – website, 15.7.2011
Law of Georgia No 5528 of 1 December 2011 – website, 28.12.2011
Law of Georgia No 4201 of 3 September 2015 – website, 10.9.2015
Law of Georgia No 441 of 10 March 2017 – website, 22.3.2017
Article 28 – Licence conditions for a central depository (depository)
1. A central depository (depository) may also hold a securities registrar licence. The licence shall be issued in accordance with Article 9(6) of the Law of Georgia on Licences and Permits in the above-mentioned case.
2. An applicant seeking a central depository licence shall submit an application, accompanied by the documents prescribed by Article 9 of the Law of Georgia on Licences and Permits, for obtaining the licence. The applicant shall also enclose the following information and documents:
a) confirming that the applicant is registered as a limited liability company or a joint stock company under the Law of Georgia on Entrepreneurs;
b) confirming that none of the members of its governing body or its significant shareholder has been convicted for a serious or particularly serious crime, for the financing of terrorism and/or the legalisation of illicit income, or other economic crimes; none of the members of its governing body has been deprived of the governing body membership rights or been subject to administrative sanctions for gross violations of the legislation on securities during the previous five years;
c) on the compliance of members of the governing body with the eligibility criteria laid down in accordance with the procedure established by the National Bank of Georgia;
d) the compliance declaration of a beneficial owner of a significant shareholding determined in accordance with the procedure established by the National Bank of Georgia;
e) on its charter, internal regulations and rules;
f) on the possession of the minimum amount of equity capital prescribed by the National Bank of Georgia (where such requirement exists);
g) an annual or semi-annual financial statement for the previous year (whichever is the most recent), verified by an auditor and prepared in accordance with the procedure established by the National Bank of Georgia. If an applicant seeking a licence applies for a licence to the National Bank of Georgia not later than half year after its establishment, it shall submit a current financial statement verified by an auditor;;
h) a document (documents) on the minimum amount of equity capital deposit on the bank account (accounts) prescribed by the National Bank of Georgia from a bank licensed in Georgia;
i) on the compliance of its organisational structure and technical means with the regulations established by the National Bank of Georgia (where such regulations exist);
j) the names, addresses and the description of the related professional experience of the head officers;
k) the names of employees who will be responsible for monitoring compliance with this Law, with the procedure established by the National Bank of Georgia, and with the rules adopted by the central depository (depository);
l) the names of significant partners (shareholders) and the number of shares held by each of them.
3. Persons who do not have a licence of a central depository may not conduct or advertise their business under a name including the words 'central depository of securities’, or other words or their combination suggesting such activity.
4. The National Bank of Georgia may set additional regulatory rules for special depositories that provide services to the Pension Agency. These rules may refer to the capital, experience of the staff, or technical software of a special depository, or any other matter that the National Bank of Georgia will consider necessary.
Law of Georgia No 2255 of 20 July 1999 – LGH I, No 34(41), 21.7.1999, Art. 168
Law of Georgia No 4520 of 27 March 2007 – LGH I, No 9, 31.3.2007, Art. 85
Law of Georgia No 5269 of 11 July 2007 – LGH I, No 30, 30.7.2007, Art. 340
Law of Georgia No 5910 of 14 March 2008 – LGH I, No 7, 26.3.2008, Art. 30
Law of Georgia No 1678 of 24 September 2009 – LGH I, No 29, 12.10.2009, Art. 161
Law of Georgia No 5009 of 1 July 2011 – website, 15.7.2011
Law of Georgia No 5528 of 1 December 2011 – website, 28.12.2011
Law of Georgia No 4201 of 3 September 2015 – website, 10.9.2015
Law of Georgia No 441 of 10 March 2017 – website, 22.3.2017
Law of Georgia No 3312 of 21 July 2018 – website, 6.8.2018
Article 29 – Licence conditions for securities registrars
1. An applicant seeking a securities registrar licence shall submit an application for a licence to the National Bank of Georgia, which shall be enclosed, along with the documentation specified in Article 9 of the Law of Georgia on Licences and Permits, with the information and documents:
a) confirming that the applicant is registered as a limited liability company or a joint stock company under the Law of Georgia on Entrepreneurs;
b) confirming that none of the members of its governing body or its significant shareholders has been convicted for a serious or particularly serious crime, for the financing of terrorism and/or the legalisation of illicit income, or other economic crimes; and none of the members of its governing body has been deprived of the governing body membership rights or been subject to administrative sanctions for gross violation of the legislation on securities during the previous five years;
c) on the compliance of its organisational structure and technical means with the regulations established by the National Bank of Georgia (where such regulations exist);
d) on the possession of the minimum amount of equity capital prescribed by the National Bank of Georgia (where such requirement exists);
e) on its charter, internal regulations and rules;
f) the names of partners (shareholders) and the number of shares held by each, and their former occupations for the previous five years, and any security holdings they have in reporting companies;
g) the names, addresses and descriptions of related work experience of senior officials;
h) the names of employees who will be responsible for the supervision of compliance with this Law, related rules and the procedures adopted by the securities registrar;
i) the names of significant partners (shareholders) and the number of shares held by each;
j) on the fact that the members of its governing body have relevant qualifications and/or experience.
2. Persons who do not have a securities registrar licence, shall have no right to conduct or advertise their business under a name including the words ‘registrar or securities registrar’, or any other word or their combination suggesting such activity.
Law of Georgia No 4520 of 27 March 2007 – LGH I, No 9, 31.3.2007, Art. 85
Law of Georgia No 5269 of 11 July 2007 – LGH I, No 30, 30.7.2007, Art. 340
Law of Georgia No 5910 of 14 March 2008 – LGH I, No 7, 26.3.2008, Art. 30
Law of Georgia No 1678 of 24 September 2009 – LGH I, No 29, 12.10.2009, Art. 161
Law of Georgia No 5528 of 1 December 2011 – website, 28.12.2011
Law of Georgia No 4201 of 3 September 2015 – website, 10.9.2015
Law of Georgia No 441 of 10 March 2017 – website, 22.3.2017
Article 30 – (Deleted)
Law of Georgia No 4520 of 27 March 2007 – LGH I, No 9, 31.3.2007, Art. 85
Article 31 – Revocation of a licence issued to a brokerage company, stock exchange, central depository (depository) and a securities registrar
1. The National Bank of Georgia may revoke a licence issued to a brokerage company, stock exchange, a central depository (depository) or a securities registrar in accordance with the procedure determined by the Law of Georgia on Licences and Permits:
a) if a licence holder has ceased to comply with the terms and conditions for issuing the licence;
b) if a licence holder violates requirements set by the legislation of Georgia;
c) in other cases provided for by the Law of Georgia on Licences and Permits.
2. The National Bank of Georgia may, when necessary, appoint an administrator in an entity under paragraph 1 of this article.
3. No transaction whatsoever may be conducted from making a decision to revoke a stock exchange licence, except as required for the protection of the investors’ interests.
4. An administrator appointed under paragraph 2 of this article shall carry out the management and take all necessary actions to protect the investors’ interests, within the scope of authority conferred to it by law.
Law of Georgia No 4520 of 27 March 2007 – LGH I, No 9, 31.3.2007, Art. 85
Law of Georgia No 5269 of 11 July 2007 – LGH I, No 30, 30.7.2007, Art. 340
Law of Georgia No 5910 of 14 March 2008 – LGH I, No 7, 26.3.2008, Art. 30
Law of Georgia No 1678 of 24 September 2009 – LGH I, No 29, 12.10.2009, Art. 161
Law of Georgia No 4201 of 3 September 2015 – website, 10.9.2015
Law of Georgia No 441 of 10 March 2017 – website, 22.3.2017
Law of Georgia No 1903 of 23 December 2017 – website, 11.1.2018
Chapter VI – Regulated Securities Market Participants
Article 32 – Accounts, statement and their examination
1. The National Bank of Georgia, in order to exercise its powers, may set requirements for a person subject to licensing by the National Bank of Georgia with respect to keeping record of various types of documents, their retention period and submission of accounts.
2. Information on any transaction (including in the case of an attempted transaction), or on any account, the account transaction and account balance may be given to the appropriate account holder and his/her representative, to the National Bank of Georgia, within the scope of its authority, to the Financial Monitoring Service of Georgia, in cases provided for by the legislation of Georgia, to the State Inspector’s Service, when performing verification provided for by the Law of Georgia on the State Inspector’s Service, and to a tax authority in the case provided for in paragraph 3 of this article. This information shall be given to other persons only on the basis of an appropriate court decision.
3. The information specified in paragraph 2 of this article may be given to a tax authority within the framework of the Agreement between the Government of the United States of America and the Government of Georgia to Improve International Tax Compliance and to Implement Foreign Account Tax Compliance Act (FATCA). A tax authority may communicate this information to a competent authority of the United States of America as defined by the Agreement.
4. The National Bank of Georgia may check the observance of the requirements of normative and methodological documents by a person subject to licensing by the National Bank of Georgia, and check accounting documents, components of the statements and other materials, and for this purpose, it may request and receive from the person any information within the scope of its authority.
5. For the purposes of the legislation of Georgia on the prevention of money laundering and the financing of terrorism, a person subject to licensing by the National Bank of Georgia shall also submit to it appropriate statements. The form and quality of, and the time limit for submitting a statement shall be determined by a legal act of the National Bank of Georgia.
Law of Georgia No 4520 of 27 March 2007 – LGH I, No 9, 31.3.2007, Art. 85
Law of Georgia No 5269 of 11 July 2007 – LGH I, No 30, 30.7.2007, Art. 340
Law of Georgia No 5910 of 14 March 2008 – LGH I, No 7, 26.3.2008, Art. 30
Law of Georgia No 1678 of 24 September 2009 – LGH I, No 29, 12.10.2009, Art. 161
Law of Georgia No 5009 of 1 July 2011 – website, 15.7.2011
Law of Georgia No 5528 of 1 December 2011 – website, 28.12.2011
Law of Georgia No 4201 of 3 September 2015 – website, 10.9.2015
Law of Georgia No 4460 of 28 October 2015 – website, 11.11.2015
Law of Georgia No 441 of 10 March 2017 – website, 22.3.2017
Law of Georgia No 1903 of 23 December 2017 – website, 11.1.2018
Law of Georgia No 3298 of 21 July 2018 – website, 9.8.2018
Law of Georgia No 4269 of 27 December 2018 – website, 29.12.2018
Law of Georgia No 4606 of 8 May 2019 – website, 8.5.2019
Law of Georgia No 5230 of 30 October 2019 – website, 30.10.2019
Article 33 – Duties of brokerage companies and of brokers
1. A brokerage company shall maintain separate accounts to separate its own assets from the securities and monetary funds of its clients.
2. All agreements between a brokerage company and its clients shall be made in writing.
3. Brokerage companies and brokers shall ensure the execution of their clients' orders under the best terms and conditions existing on the market in accordance with the procedure laid down by the National Bank of Georgia: they shall not compete against clients' orders, or manipulate prices or costs in connection with the execution of clients' orders or execute clients’ orders at such a price and cost as to be less advantageous for the client.
4. A broker shall be prohibited from giving knowingly misleading recommendations and information to clients on behalf of the brokerage company. A brokerage company shall provide information on the suitability of investments, and potential conflicts of interest of a brokerage company or a broker and about the financial condition of the brokerage company.
5. A brokerage company shall notify the National Bank of Georgia in writing within not later than seven days after the occurrence of a relevant event or after making the relevant decision on:
a) opening and closing a branch office;
b) changing the name of the brokerage company.
6. A brokerage company shall obtain prior consent on reorganisation from the National Bank of Georgia. The National Bank of Georgia may refuse to give its consent on reorganisation to the brokerage company if the reorganisation poses a threat to clients’ monetary funds and/or his/her/its securities entrusted to the brokerage company.
Law of Georgia No 4520 of 27 March 2007 – LGH I, No 9, 31.3.2007, Art. 85
Law of Georgia No 5269 of 11 July 2007 – LGH I, No 30, 30.7.2007, Art. 340
Law of Georgia No 5910 of 14 March 2008 – LGH I, No 7, 26.3.2008, Art. 30
Law of Georgia No 1678 of 24 September 2009 – LGH I, No 29, 12.10.2009, Art. 161
Law of Georgia No 4201 of 3 September 2015 – website, 10.9.2015
Law of Georgia No 441 of 10 March 2017 – website, 22.3.2017
Article 34 – Stock exchange members
1. Licensed financial institutions may become members of a stock exchange.
2. A licensed financial institution may be a member of more than one stock exchange.
3. A stock exchange shall deny membership of the stock exchange to a person if:
a) this person does not recognise in writing the stock exchange rules and does not comply with their requirements;
b) a broker who is to trade on a stock exchange on behalf of the applicant does not comply with the standards of training, experience or competence prescribed by the stock exchange rules;
c) he/she does not agree in writing to permit the examination of his/her books and records for the verification of the accuracy of submitted information.
4. A member of a stock exchange may appeal to a court any decision of the stock exchange that contravenes the legislation of Georgia and/or the stock exchange rules.
Law of Georgia No 5269 of 11 July 2007 – LGH I, No 30, 30.7.2007, Art. 340
Law of Georgia No 5910 of 14 March 2008 – LGH I, No 7, 26.3.2008, Art. 30
Law of Georgia No 1678 of 24 September 2009 – LGH I, No 29, 12.10.2009, Art. 161
Article 341 – Stock exchange rules
1. The rules of a stock exchange shall:
a) determine methods and procedures for the settlement of disputes relating to securities market transactions;
b) establish procedures for securities trading on the stock exchange and conditions for the temporary suspension or termination of trading in specified securities;
c) establish the days and hours of trading sessions on the stock exchange;
d) determine the rights and obligations of stock exchange participants and penalties for the violation of these requirements;
e) determine quotation and announcement procedures, and the form and content of quotations and market data related to securities trading. (The rules shall be designed to produce fair and informative quotations, and to prevent misleading and fictitious quotations, and to promote organised procedures for the collection and distribution of quotations);
f) determine the information facilities of the stock exchange;
g) establish rules for accounting for stock exchange transactions, which are necessary for recording transactions entered into between its members and for subsequent settlement;
h) determine the procedure for admitting brokers to trade on the stock exchange, including qualification/testing requirements and conditions for supervising brokers' activities and for suspending or revoking their admission to trade;
i) ensure mechanisms for preventing fraudulent and manipulative practices, and promote the principles of fair and equal trade, as well as the development of cooperation and coordination between persons engaged in regulation, clearance, settlement and information processing, in order to facilitate securities transactions;
j) prohibit discrimination between customers, issuers, brokerage companies and brokers of the same status.
2. On each trading day, a stock exchange shall publicly announce information on the total volume of daily trading, prices and other market information related to the trading of sold securities.
3. Other rules of a stock exchange shall establish:
a) the types of services offered by the stock exchange and the fees for such services;
b) the procedure for resolving the complaints of the clients of its members on issues related to the stock exchange rules;
c) liability for violating this Law or the relevant rules or the stock exchange rules in the form of expulsion of members, suspension and restriction of their activities and functions, or the expression of reprimand, or the imposition of fines or other sanctions;
d) the norms of the Code of Ethics.
4. A stock exchange may not be engaged in any activity other than:
a) stock exchange (main) activity determined under this Law;
b) other (auxiliary) activities necessary for conducting the main activity;
c) an auxiliary activity related to the efficient use of assets necessary for conducting the main activity.
5. Several stock exchanges may simultaneously operate in Georgia.
Article 35 – Governing body of a stock exchange
1. The composition of the stock exchange supervisory board shall be determined by shareholders.
2. The governing body of a stock exchange may:
a) adopt, reject or amend stock exchange rules;
b) ensure compliance with this Law, its internal regulations and the charter, and of the rules of the stock exchange and, in furtherance thereof, examine the activities and financial condition of the members of the exchange;
c) interpret the rules of the stock exchange, which interpretation shall be final;
d) admit certain securities to trading, and suspend or stop trading of certain securities;
e) allow members to conduct activities on the stock exchange in accordance with the stock exchange rules and Article 34 of this Law, and temporarily or permanently prohibit members from trading in accordance with the stock exchange rules;
f) ensure legal and proper business practices, and the publication of quotations, prices, and market information related to them;
Law of Georgia No 5269 of 11 July 2007 – LGH I, No 30, 30.7.2007, Art. 340
Law of Georgia No 5910 of 14 March 2008 – LGH I, No 7, 26.3.2008, Art. 30
Article 36 – (Deleted)
Law of Georgia No 5269 of 11 July 2007 – LGH I, No 30, 30.7.2007, Art. 340
Law of Georgia No 5910 of 14 March 2008 – LGH I, No 7, 26.3.2008, Art. 30
Article 37 – Reorganisation and liquidation of a stock exchange
1. A stock exchange may not be reorganised or liquidated without the prior consent of the National Bank of Georgia.
2. A stock exchange shall be reorganised/liquidated in accordance with the procedures laid down in the Law of Georgia on Entrepreneurs, this Law, the procedure established by the National Bank of Georgia and the charter of the stock exchange and its internal regulations and rules.
3. Revocation by the National Bank of Georgia of a stock exchange licence of a stock exchange shall serve as grounds for its reorganisation/liquidation.
4. A stock exchange that decides on the voluntary liquidation or suspension of its stock exchange activities shall promptly notify the National Bank of Georgia in writing of this decision.
5. A liquidator of the stock exchange shall be appointed by the National Bank of Georgia.
Law of Georgia No 5269 of 11 July 2007 – LGH I, No 30, 30.7.2007, Art. 340
Law of Georgia No 5910 of 14 March 2008 – LGH I, No 7, 26.3.2008, Art. 30
Law of Georgia No 1678 of 24 September 2009 – LGH I, No 29, 12.10.2009, Art. 161
Law of Georgia No 4201 of 3 September 2015 – website, 10.9.2015
Law of Georgia No 441 of 10 March 2017 – website, 22.3.2017
Article 38 – Central depository (depository)
1. A central depository (depository) shall perform the following functions:
a) open, operate and close the accounts of the central depository members and other participants of a securities market in accordance with its own rules;
b) prepare and implement measures to ensure the integrity and security of the securities accounting system as set out in the rules of the central depository (depository);
c) monitor the observance by the participants of the rules and instructions related to securities accounting;
d) provide other services related to servicing participants' securities accounts;
e) issue a statement of securities account to participants in accordance with its rules.
2. A central depository (depository) may, in accordance with its rules, immediately suspend or close the account of a member
a) whose activities are suspended by the stock exchange or central depository (depository);
b) who has failed to perform their obligation to deliver securities or monetary funds;
c) who is in such financial or operating difficulties that the central depository (depository) decides to suspend or close its account and notifies the National Bank of Georgia that the suspension and closing of the account is necessary for the protection of the central depository (depository), its participants, creditors or investors.
3. The rules of a central depository (depository), shall ensure:
a) the determination of the rights and obligations of the participants;
b) the fair and non-discriminatory treatment of participants and participation candidates;
c) the liability of the central depository (depository) for the performance of the timely and accurate clearance and settlement of securities transactions;
d) the power to apply measures for the expulsion of participants, for the suspension and restriction of their activities and functions, for giving reprimands, for imposing fines or other sanctions for the violation of the rules of the central depository (depository);
e) the observance of the code of ethics by members and employees.
4. The name of the central depository (depository) shall include the words 'central securities depository', except as otherwise provided for in the legislation.
5. A central depository (depository) shall be prohibited from carrying out any other activities except for the activities of a central depository (depository) and/or securities registrar provided for by this Law and activities related thereto in accordance with the procedure established by the National Bank of Georgia.
Law of Georgia No 4520 of 27 March 2007 – LGH I, No 9, 31.3.2007, Art. 85
Law of Georgia No 5269 of 11 July 2007 – LGH I, No 30, 30.7.2007, Art. 340
Law of Georgia No 5910 of 14 March 2008 – LGH I, No 7, 26.3.2008, Art. 30
Law of Georgia No 1678 of 24 September 2009 – LGH I, No 29, 12.10.2009, Art. 161
Law of Georgia No 4201 of 3 September 2015 – website, 10.9.2015
Law of Georgia No 441 of 10 March 2017 – website, 22.3.2017
Article 39 – (Deleted)
Law of Georgia No 5910 of 14 March 2008 – LGH I, No 7, 26.3.2008, Art. 30
Article 40 – Obligations of a securities registrar
1. A securities registrar shall ensure the observance of its own rules and the rules laid down by the National Bank of Georgia.
2. A securities registrar may not refuse to perform the imposed duties if the issuer has met the terms of the contractual relationship with the securities registrar, if the submitted documents are in compliance with the issuer's charter and internal regulations, this Law, the procedure established by the National Bank of Georgia, and the regulations of the securities registrar. Such refusal may be appealed to the National Bank of Georgia.
3. A securities registrar shall have a contractual relationship with an issuer, and this relationship shall be based on the terms and conditions of a written agreement prepared in accordance with the procedure established by the National Bank of Georgia. Such an agreement shall, as a minimum, require that, if the issuer meets the terms of the contractual relationship with the securities registrar, the securities registrar shall provide the issuer in a timely manner with the current list of registered owners of securities for each issue, which is intended for annual and extraordinary meetings and activities related to the distribution of dividends, payments of interest and the repayment of the principal amount of a loan, as well as for achieving the objectives set out in Article 15 of this Law, and for other permitted corporate activities. A securities registrar may suspend services to an issuer for violating the terms and conditions of the agreement until the issuer performs its obligations.
4. Upon the written request of a registered owner of securities, a securities registrar shall provide him/her with the following documents:
a) a statement of his/her securities account for the requested date;
b) information on the turnover of securities on the account for the requested period.
5. The statement provided by a securities registrar shall include:
a) a clear indication that the statement is not a security, that it need not be presented to the securities registrar, and represents only a record of the fact that the person mentioned in the statement is the registered owner of these securities (with reference to the owner type) as of the date indicated in the statement;
b) the full name(s) of the account holder(s), the date and time of issuing the statement (and in the case of account turnover statement, the period), the name and legal address of the issuer, the identification number of the securities class, the amount of securities in the account, the relevant obligations or restrictions with respect to the securities, and any other necessary information required under the regulations of the securities registrar and the National Bank of Georgia.
6. A securities registrar may request from the account holders certain fees for providing additional copies of the account statement. The tariffs set by a registrar shall be fair, reasonable and non-discriminatory (for customers of the same status), and they shall reflect the true cost and be disclosed in advance.
7. The rules of a securities registrar shall:
a) specify the type of information to be entered into the securities register on each issuer whose securities have been registered in accordance with the rules prescribed by the National Bank of Georgia;
b) define the procedure for recognising transactions and for entering records into the securities register, and for indicating the time of submission of necessary information related to such records and the time of making the records, in accordance with the procedure established by the National Bank of Georgia;
c) specify the type of information to be indicated in each securities account opened in the name of the holders or nominee holders of securities, considering that account holders are obliged to notify the securities registrar promptly in writing of any amendments made to the previously submitted information, in accordance with the procedure established by the National Bank of Georgia;
d) require that the employees observe the rules of conduct, in accordance with the procedure established by the National Bank of Georgia;
8. Employees and managers of a securities registrar may not release non-public, confidential information to anyone, except for the National Bank of Georgia, which was disclosed to them in the course of their work as a securities registrar, or use this information in securities trading.
9. A securities registrar that does not hold a central depository licence shall be prohibited from conducting any activity other than the activity of a securities registrar, the exercise of powers under public law delegated to it on the basis of an administrative agreement, and the maintenance of a register of holders of the units of investment funds if an investment fund or an asset management company has signed an agreement with it on delegating the maintenance of a register in accordance with the Law of Georgia on Collective Investment Undertakings.
10. The issuer of publicly held securities shall notify the National Bank of Georgia if it directly or indirectly becomes the owner of more than 10% of the share of a securities registrar.
11. Neither a securities registrar nor the members of its governing body shall have the right to be significant shareholders of the securities of the issuer of publicly held securities, for whom the securities registrar maintains the securities register. Information on the registered ownership of such share of securities that is less than a significant share shall be made public.
12. A securities registrar shall submit to the National Bank of Georgia a copy of the agreement between the issuer and the securities registrar, prepared in accordance with the procedure established by the National Bank of Georgia.
Law of Georgia No 5269 of 11 July 2007 – LGH I, No 30, 30.7.2007, Art. 340
Law of Georgia No 5910 of 14 March 2008 – LGH I, No 7, 26.3.2008, Art. 30
Law of Georgia No 1678 of 24 September 2009 – LGH I, No 29, 12.10.2009, Art. 161
Law of Georgia No 3066 of 4 May 2010 – LGH I, No 25, 17.5.2010, Art. 169
Law of Georgia No 5009 of 1 July 2011 – website, 15.7.2011
Law of Georgia No 4201 of 3 September 2015 – website, 10.9.2015
Law of Georgia No 441 of 10 March 2017 – website, 22.3.2017
Law of Georgia No 6806 of 14 July 2020 – website, 22.7.2020
Article 41 – Stock exchange and central depository (depository)
1. A stock exchange and a central depository may establish with respect to their members any requirements that do not contravene the legislation of Georgia.
2. A stock exchange may not use the clearing and settlement services of more than one central depository.
3. A stock exchange/a depository shall notify the National Bank of Georgia of the adoption of new rules, amendment of the existing rules or cancellation of the existing rules.
4. Securities may be quoted in any currency on a stock exchange.
Law of Georgia No 5269 of 11 July 2007 – LGH I, No 30, 30.7.2007, Art. 340
Law of Georgia No 5910 of 14 March 2008 – LGH I, No 7, 26.3.2008, Art. 30
Law of Georgia No 1678 of 24 September 2009 – LGH I, No 29, 12.10.2009, Art. 161
Law of Georgia No 4201 of 3 September 2015 – website, 10.9.2015
Law of Georgia No 441 of 10 March 2017 – website, 22.3.2017
Article 42 – (Deleted)
Law of Georgia No 5269 of 11 July 2007 – LGH I, No 30, 30.7.2007, Art. 340
Law of Georgia No 5910 of 14 March 2008 – LGH I, No 7, 26.3.2008, Art. 30
Article 43 – Additional competencies of the National Bank of Georgia
1. If any rule of a stock exchange/central depository contradicts the legislation of Georgia, the National Bank of Georgia may suspend the operation of this rule or require that the stock exchange/central depository make a change to the aforementioned rule.
2. The National Bank of Georgia may, on the basis of an appropriate substantiation, amend or suspend the operation of any rule of a stock exchange/central depository if it considers that this rule:
a) poses a risk to the functioning of a fair and organised market of publicly-held securities in Georgia;
b) interferes with the rapid, accurate and safe clearing and settlement of securities transactions.
3. In cases specified in paragraph 2 of this article, the National Bank of Georgia may also set requirements or restrictions for a stock exchange/central depository with respect to certain issues or activities that, under this law, fall within the scope of the procedures established by the National Bank of Georgia or the rule of the stock exchange/central depository.
4. A legislative act issued by the National Bank of Georgia on the basis of this article shall be effective for a period defined by the National Bank of Georgia.
5. The National Bank of Georgia shall suspend the operation of a legislative act issued on the basis of this article earlier than the period defined by it if the reasons for issuing of a respective act are eliminated.
6. A stock exchange/central depository shall immediately follow a legal act issued by the National Bank of Georgia under this article.
7. A stock exchange/central depository may appeal the decision made by the National Bank of Georgia under this article to court.
8. If a legal act of the National Bank of Georgia is appealed to court, its validity may be suspended by decision of a judge.
Law of Georgia No 5269 of 11 July 2007 – LGH I, No 30, 30.7.2007, Art. 340
Law of Georgia No 5910 of 14 March 2008 – LGH I, No 7, 26.3.2008, Art. 30
Law of Georgia No 1678 of 24 September 2009 – LGH I, No 29, 12.10.2009, Art. 161
Law of Georgia No 4201 of 3 September 2015 – website, 10.9.2015
Law of Georgia No 441 of 10 March 2017 – website, 22.3.2017
Chapter VI1 – (Deleted)
Law of Georgia No 5910 of 14 March 2008 – LGH I, No 7, 26.3.2008, Art. 30
Law of Georgia No 844 of 24 July 2011 – website, 16.8.2013
Article 431 – (Deleted)
Law of Georgia No 5910 of 14 March 2008 – LGH I, No 7, 26.3.2008, Art. 30
Law of Georgia No 844 of 24 July 2011 – website, 16.8.2013
Article 432 – (Deleted)
Law of Georgia No 5910 of 14 March 2008 – LGH I, No 7, 26.3.2008, Art. 30
Law of Georgia No 1678 of 24 September 2009 – LGH I, No 29, 12.10.2009, Art. 161
Law of Georgia No 844 of 24 July 2011 – website, 16.8.2013
Article 433 – (Deleted)
Law of Georgia No 5910 of 14 March 2008 – LGH I, No 7, 26.3.2008, Art. 30
Law of Georgia No 1678 of 24 September 2009 – LGH I, No 29, 12.10.2009, Art. 161
Law of Georgia No 844 of 24 July 2011 – website, 16.8.2013
Article 434 – (Deleted)
Law of Georgia No 5910 of 14 March 2008 – LGH I, No 7, 26.3.2008, Art. 30
Law of Georgia No 5009 of 1 July 2011 – website, 15.7.2011
Law of Georgia No 844 of 24 July 2011 – website, 16.8.2013
Article 435 – (Deleted)
Law of Georgia No 5910 of 14 March 2008 – LGH I, No 7, 26.3.2008, Art. 30
Law of Georgia No 844 of 24 July 2011 – website, 16.8.2013
Chapter VII – Insider Dealing and Market Manipulation
Law of Georgia No 6673 of 29 June 2020 – website, 7.7.2020
Article 44 – Securities and parties to transactions subject to requirements against falsification and market manipulation
1. The procedures established by this chapter shall apply to the following securities and financial instruments:
a) publicly held securities;
b) securities whose public offering or admission to trading on a licensed stock exchange in Georgia is requested through the prospectus/application submitted to the National Bank of Georgia and/or the stock exchange;
c) government securities;
d) other securities or financial instruments the price/value of which depends on the securities provided for by sub-paragraphs (a), (b) or (c) of this paragraph or has an effect on the price/value of such securities.
2. This chapter applies to issuers that have issued publicly held securities, and to issuers that have requested the public offering or the admission of securities to trading on a licensed stock exchange in Georgia through a prospectus/application submitted to the National Bank of Georgia and/or the stock exchange. In the case of depositary receipts, an issuer shall be an issuer of the securities represented by the depositary receipts.
3. This chapter shall apply to any transaction, order and behaviour relating to securities provided for by paragraph 1 of this article, irrespective of whether or not such transaction, order or behaviour takes place on a stock exchange.
4. The requirements in this chapter shall apply to any action/omission relating to securities provided for by paragraph 1 of this article, both in the territory of and outside Georgia.
5. The requirements in Article 45(1)(d) and Article 451 of this Law shall also apply to actions relating to benchmarks.
6. The procedures established by this chapter shall not apply to the actions of authorised bodies and persons acting on their behalf, which are related to the implementation of monetary or foreign exchange policy, the establishment of an official exchange rate or public debt management in accordance with the legislation of Georgia, as well as to other cases defined by a legal act of the National Bank of Georgia.
Law of Georgia No 5269 of 11 July 2007 – LGH I, No 30, 30.7.2007, Art. 340
Law of Georgia No 5910 of 14 March 2008 – LGH I, No 7, 26.3.2008, Art. 30
Law of Georgia No 5009 of 1 July 2011 – website, 15.7.2011
Law of Georgia No 6673 of 29 June 2020 – website, 7.7.2020
Article 45 – Trading using inside information and market manipulation. Unlawful disclosure of inside information
1. A person shall be prohibited from performing the following action/actions:
a) trade/attempt to trade using inside information;
b) recommend that a third person engage in insider dealing or induce a third person to engage in insider dealing;
c) unlawfully disclose inside information;
d) engage/attempt to engage in market manipulation.
2. To prevent actions provided for by paragraph 1 of this article, the National Bank of Georgia shall be authorised to impose additional requirements and obligations on the regulated participant in the securities market.
Law of Georgia No 6673 of 29 June 2020 – website, 7.7.2020
Article 451 – Market manipulation
1. Market manipulation shall comprise the following activity/activities:
a) entering into a transaction, placing an order or any other action which causes, or is likely to cause:
a.a) false or misleading signals as to the demand for, supply of or price of securities;
a.b) taking/securing the price of securities to/at an abnormal or artificial level;
b) entering into a transaction, placing an order to trade or any other action which affects or is likely to affect the price of securities and which employs fictitious or misleading devices/schemes or any other form of deception;
c) disseminating information through the media, including the Internet, or by any other means, which causes, or is likely to cause, false or misleading signals as to the demand for, supply of or price of securities, or taking/securing the price of securities to/at an abnormal or artificial level, where the person who made the dissemination knew, or ought to have known, that the information was false or misleading;
d) transmitting false or misleading information and/or providing false or misleading input in relation to a benchmark, where the person who transmitted the information/provided the input knew or ought to have known that the information/input was false or misleading, or any other action aimed at manipulating the calculation of a benchmark.
2. Where the person is a legal person, this article shall also apply to the natural person who participates in the decision to carry out the acquisition or disposal of securities for the account of the legal person concerned, as well as in the decision to carry out other actions provided for by this article.
3. The National Bank of Georgia shall be authorised to clarify by a legal act the criteria established by this article for considering/qualifying an action as market manipulation, as well as to determine those actions (exceptions) that are not considered to be market manipulation.
Law of Georgia No 6673 of 29 June 2020 – website, 7.7.2020
Article 452 – Inside information
1. Inside information is:
a) information of a precise nature which has not been made public, relating, directly or indirectly, to one or more securities or to its/their issuer/issuers, and which, if made public, would be likely to have a significant effect on the price of such security/securities or related financial instruments.
b) for securities market intermediaries or persons charged with the execution of orders, information conveyed to such securities market intermediaries or or persons by a client and related to the client's pending orders, provided that this information is of a precise nature, has not been made public and relates, directly or indirectly, to one or more securities and its/their issuer/issuers, and, if it were made public, would be likely to have a significant effect on the price of such security/securities and related financial instruments.
2. Information shall be considered to be information of a precise nature if it relates to the circumstance which exists or is likely to exist in the future, or provides details of the event which occurred or is likely to occur, and at the same time this information is sufficiently defined to conclude that the circumstance or the event can have an effect on the price of the security/securities or related financial instruments. In the case of a protracted process that is intended to bring about, or that results in, a particular circumstance or event, this circumstance or event, as well as the intermediate steps taken for the occurrence of the circumstance or event during this process, may be considered to be information of a precise nature.
3. Information which, if it were made public, would be likely to have a significant effect on the price of a security/securities and related financial instruments shall be information that a reasonable investor would use when making an investment decision.
Law of Georgia No 6673 of 29 June 2020 – website, 7.7.2020
Article 453 – Insider dealing
1. Insider dealing is where a person possessing inside information, by using this information, acquires or disposes of, for his/her own account or for the account of a third person, directly or indirectly, securities to which the inside information relates. Cancelling or amending an order to trade placed to acquire or dispose of securities on the basis of inside information, provided that the inside information relates to such securities and the order to trade was placed by the person before he/she possessed the inside information, shall also be considered to be insider dealing.
2. An action shall be considered as recommending that a third person engage in insider dealing or inducing a third person to engage in insider dealing if a person possessing the inside information:
a) recommends, on the basis of that information, that a third person acquire or dispose of securities to which that information relates, or induces a third person to make such an acquisition or disposal;
b) recommends, on the basis of that information, that a third person cancel or amend an order to trade placed to acquire or dispose of securities, or induces a third person to make such a cancellation or amendment, provided that the inside information relates to such securities.
3. An action performed by a third person on the basis of recommendations or inducements provided for by paragraph 2 of this article shall be deemed to be insider dealing if the third person knows or ought to know that the recommendation or inducement is based on inside information.
4. This article applies to any person who possesses inside information as a result of:
a) being a member of the governing body of the issuer;
b) holding shares or a stake in the capital of the issuer;
c) having access to the information through the exercise of an employment, profession or other duties;
d) obtaining the inside information through criminal activities.
5. This article shall also apply to any person who possesses inside information under circumstances other than those provided for by paragraph 4 of this article where that person knows or ought to know that he/she possesses inside information.
6. Where the person is a legal person, this article shall also apply to the natural person who participates in the decision to carry out the acquisition or disposal of securities for the account of the legal person concerned, as well as in the decision to cancel or amend an order to trade placed to acquire or dispose of securities.
7. The National Bank of Georgia shall be authorised to determine by a legal act actions that shall not be deemed to be insider dealing.
Law of Georgia No 6673 of 29 June 2020 – website, 7.7.2020
Article 454 – Unlawful disclosure of inside information
1. Unlawful disclosure of inside information is where a person possessing inside information, provided for by Article 453(4) and (5) of this Law, discloses that information to a third person, except where the person discloses the inside information to a third person in the normal exercise of an employment, a profession or other duties.
2. The onward disclosure of recommendations or inducements provided for by Article 453(2) of this Law shall be deemed to be unlawful disclosure of inside information, provided that the person disclosing that information knows or ought to know during the disclosure that the recommendation or inducement was based on inside information.
3. The National Bank of Georgia shall be authorised to define by a legal act the requirements of this article and to determine exceptional cases, and to establish additional obligations for persons possessing inside information.
Law of Georgia No 6673 of 29 June 2020 – website, 7.7.2020
Article 455 – Requirements relating to the public disclosure of inside information
1. An issuer shall immediately disclose to the public inside information which directly concerns that issuer. The National Bank of Georgia shall be authorised to determine the forms, means and deadlines of the public disclosure of such information in accordance with its own procedures.
2. An issuer shall have the right to delay, on its own responsibility, the public disclosure of inside information if the following 3 conditions are met: an immediate disclosure of this information may prejudice the legitimate interests of the issuer, delaying its public disclosure will not mislead the public, and the issuer will ensure the confidentiality of this information. The National Bank of Georgia may determine additional cases where the issuer has the right to delay the public disclosure of inside information, as well as the conditions that the issuer shall comply with when delaying the public disclosure.
3. An issuer shall ensure that all inside information it is required to disclose under paragraph 1 of this article is publicly available for at least 5 years.
4. An issuer and/or a person acting on its behalf or for its account, who discloses inside information to any third person in the normal course of the exercise of an employment, profession or other duties as provided for by Article 454(1) of this Law, shall make complete public disclosure of that information. In the case of an intentional disclosure, information shall be made public simultaneously, and in the case of a non-intentional disclosure, immediately. This paragraph shall not apply to the disclosure of inside information to the person who owes a duty of confidentiality on the basis of a law, articles of association, or a contract.
5. A person discharging managerial responsibilities within an issuer, as well as a person who is related to him/her/it in accordance with a legal act of the National Bank of Georgia, shall notify the issuer and the National Bank of Georgia of a transaction with the securities of the issuer and/or with other financial instruments related to the securities of the issuer. The National Bank of Georgian shall establish a procedure for discharging obligations specified in this paragraph, as well as respective exceptional cases.
6. For the purposes of this chapter, a person discharging managerial responsibilities shall be:
a) a member of the governing body of the issuer;
b) any other person within the issuer with managerial powers who is not a member of the governing body of the issuer as provided for by sub-paragraph (a) of this paragraph, who has regular access to inside information relating directly or indirectly to the issuer and power to take managerial decisions affecting the development and business prospects of the issuer;
7. The National Bank of Georgia shall be authorised to establish for issuers, and/or persons acting on its behalf/for its account, a procedure for maintaining records of persons possessing inside information.
Law of Georgia No 6673 of 29 June 2020 – website, 7.7.2020
Article 456 – Rule for disseminating investment recommendations and statistics
1. Person who produce for or disseminate to the public surveys related to securities or issuers of securities, as well as persons who for the same purpose produce and disseminate information recommending an investment strategy, shall take reasonable measures to ensure that information presented (produced or disseminated) by them is objective, and to disclose their interests or indicate conflicts of interest concerning the securities to which that information relates.
2. An authorised body disseminating statistics or forecasts which are likely to have a significant effect on financial market shall act in accordance with the principles of objectiveness and transparency in disseminating such information.
3. In the cases referred to in this Article, Articles 454 and 451(1)(c) of this Law where information is disclosed or disseminated and where investment recommendations are produced or disseminated for the purpose of journalism or other form of expression in the media, the legislation governing the freedom of the press and freedom of expression in the media, and the rules governing the journalist profession, shall be taken into account. The procedure established by this paragraph shall not apply if the persons concerned, or persons related to them as defined in the legal act of the National Bank of Georgia, receive, directly or indirectly, profits from the disclosure or the dissemination of information, or the disclosure or the dissemination of information aims at misleading the market as to the demand for, supply of, or price of securities.
4. The National Bank of Georgia shall be authorised to establish by a legal act a procedure for presenting (producing and disseminating) information in an objective manner by persons referred to in paragraph 1 of this article (except journalists who are subject to a professional self-regulation mechanism), and for disclosing personal interests or conflicts of interest.
Law of Georgia No 6673 of 29 June 2020 – website, 7.7.2020
Chapter VIII – Supervision of Securities Market
Article 46 – (Deleted)
Law of Georgia No 1929 of 30 April 1999 – LGH I, No 14(21), 13.5.1999, Art. 59
Law of Georgia No 5269 of 11 July 2007 – LGH I, No 30, 30.7.2007, Art. 340
Article 47 – (Deleted)
Law of Georgia No 1929 of 30 April 1999 – LGH I, No 14(21), 13.5.1999, Art. 59
Law of Georgia No 5269 of 11 July 2007 – LGH I, No 30, 30.7.2007, Art. 340
Article 48 – (Deleted)
Law of Georgia No 1929 of 30 April 1999 – LGH I, No 14(21), 13.5.1999, Art. 59
Law of Georgia No 2255 of 20 July 1999 – LGH I, No 34(41), 21.7.1999, Art. 168
Law of Georgia No 5269 of 11 July 2007 – LGH I, No 30, 30.7.2007, Art. 340
Article 49 – (Deleted)
Law of Georgia No 2503 of 18 July 2003 – LGH I, No 22, 08.8.2003, Art. 156
Law of Georgia No 4520 of 27 March 2007 – LGH I, No 9, 31.3.2007, Art. 85
Law of Georgia No 5269 of 11 July 2007 – LGH I, No 30, 30.7.2007, Art. 340
Law of Georgia No 5910 of 14 March 2008 – LGH I, No 7, 26.3.2008, Art. 30
Article 50 – (Deleted)
Law of Georgia No 1929 of 30 April 1999 – LGH I, No 14(21), 13.5.1999, Art. 59
Law of Georgia No 5269 of 11 July 2007 – LGH I, No 30, 30.7.2007, Art. 340
Article 51 – (Deleted)
Law of Georgia No 5269 of 11 July 2007 – LGH I, No 30, 30.7.2007, Art. 340
Law of Georgia No 5910 of 14 March 2008 – LGH I, No 7, 26.3.2008, Art. 30
Article 52 – (Deleted)
Law of Georgia No 2255 of 20 July 1999 – LGH I, No 34(41), 21.7.1999, Art. 168
Law of Georgia No 2503 of 18 July 2003 – LGH I, No 22, 08.8.2003, Art. 156
Law of Georgia No 4520 of 27 March 2007 – LGH I, No 9, 31.3.2007, Art. 85
Law of Georgia No 5269 of 11 July 2007 – LGH I, No 30, 30.7.2007, Art. 340
Law of Georgia No 5910 of 14 March 2008 – LGH I, No 7, 26.3.2008, Art. 30
Article 53 – (Deleted)
Law of Georgia No 5269 of 11 July 2007 – LGH I, No 30, 30.7.2007, Art. 340
Law of Georgia No 5910 of 14 March 2008 – LGH I, No 7, 26.3.2008, Art. 30
Article 54 – (Deleted)
Law of Georgia No 5269 of 11 July 2007 – LGH I, No 30, 30.7.2007, Art. 340
Law of Georgia No 5910 of 14 March 2008 – LGH I, No 7, 26.3.2008, Art. 30
Chapter IX – Liability for the Violation of the Legislation on Securities
Article 55 – Administrative and criminal liability for the violation of the legislation of Georgia on securities
1. The types of violations of the legislation of Georgia on the securities shall be defined by this Law, and the amounts of a penalty and the procedure for its imposition shall be defined by the National Bank of Georgia.
2. If a person violates the requirements of this Law, the procedures established by the National Bank of Georgia or the legislation on the securities, or if he/she fails to comply with the instructions of the National Bank of Georgia, including if he/she fails to provide any information requested by the National Bank of Georgia necessary for the performance of its duties, and/or if his/her possible action may pose a threat to investors' interests, the National Bank of Georgia may, by a legal act:
a) request that the violating person and his/her accomplice take necessary measures to ensure that their activities are in compliance with the requirements of the legislation of Georgia within the time limits set by the National Bank of Georgia;
b) suspend the sale or transactions of securities;
c) suspend the violating party from participating in the securities market for a certain period;
d) impose liability on the violating person under a legal act of the National Bank of Georgia.
21. In the case provided for by Article 52(e1) of the Organic Law of Georgia on the National Bank of Georgia, a refusal by a person to give an explanation to the National Bank of Georgia shall be regarded as a refusal by a witness to give evidence in administrative proceedings, and providing incorrect information when giving an explanation to the National Bank of Georgia shall be regarded as giving false evidence by a witnesses in administrative proceedings, for which the person may be held criminally liable.
3. For the violation of the regulations of securities markets, committed in aggravated circumstances, the violating party may be held criminally liable.
Law of Georgia No 2255 of 20 July 1999 – LGH I, No 34(41), 21.7.1999, Art. 168
Law of Georgia No 4520 of 27 March 2007 – LGH I, No 9, 31.3.2007, Art. 85
Law of Georgia No 5269 of 11 July 2007 – LGH I, No 30, 30.7.2007, Art. 340
Law of Georgia No 5910 of 14 March 2008 – LGH I, No 7, 26.3.2008, Art. 30
Law of Georgia No 1678 of 24 September 2009 – LGH I, No 29, 12.10.2009, Art. 161
Law of Georgia No 4201 of 3 September 2015 – website, 10.9.2015
Law of Georgia No 441 of 10 March 2017 – website, 22.3.2017
Law of Georgia No 6673 of 29 June 2020 – website, 7.7.2020
Article 551 – Violations and sanctions
1. The National Bank of Georgia shall have the right to impose sanctions defined in paragraph 2 of this article on a regulated securities market participant and/or a member of its governing body if the regulated securities market participant and/or the member of its governing body:
a) violated the rules of securities offering;
b) violated the requirements of the securities legislation;
c) violated the licence rules;
d) violated the securities circulation and other rules;
e) violated the reporting and confidentiality requirements and/or the procedure for designing rules;
f) violated the requirements of the Law of Georgia on Facilitating the Prevention of Money Laundering and Terrorism Financing (in the case of a securities registrar, brokerage company or a member of its governing body);
g) has been or is engaged in an unhealthy or hazardous industrial practice.
2. If the violations referred to in paragraph 1 of this article are discovered, the National Bank of Georgia may apply the following sanctions sequentially, or apply them non-sequentially based on a violation and seriousness of a potential risk:
a) send a written warning;
b) introduce special measures or issue an instruction (directive) requiring that a regulated securities market participant stop violating and never violate again, and take measures to rectify the violations within the period defined by the National Bank of Georgia;
c) impose monetary fines according to the procedure and in the amount established by the National Bank of Georgia;
d) suspend the signatory rights of a member of the governing body of the regulated securities market participant and require the governing body to temporarily or permanently remove him/her from office;
e) terminate or suspend certain operations, suspend or restrict the distribution of profits, issuance of dividends and material incentives, raising of remuneration of labour, and assumption of new obligations;
f) demand that a controlling person cancel or restrict control in the case of failure to submit financial or other information to the National Bank of Georgia, or detection of another violation. Such cancellation or restriction shall include the terms and conditions that the National Bank of Georgia will consider necessary based on a current situation;
g) revoke a licence for a respective activity.
3. The sanctions imposed under this article shall correspond to the seriousness of the violation and the potential risk.
4. The sum of the monetary fine imposed under this article shall be paid to the State Budget of Georgia.
5. The sanction imposed on a regulated securities market participant by an administrative legal act shall be enforced, in accordance with the Law of Georgia on Enforcement Proceedings, on the basis of a writ of execution issued according to an administrative legal act that has entered into force.
Law of Georgia No 1678 of 24 September 2009 – LGH I, No 29, 12.10.2009, Art. 161
Law of Georgia No 2831 of 23 March 2010 – LGH I, No 19, 13.4.2010, Art. 105
Law of Georgia No 4201 of 3 September 2015 – website, 10.9.2015
Law of Georgia No 441 of 10 March 2017 – website, 22.3.2017
Law of Georgia No 1903 of 23 December 2017 – website, 11.1.2018
Law of Georgia No 5230 of 30 October 2019 – website, 30.10.2019
Chapter IX1 – Removal of the Status of Reporting Company for Certain Categories of Issuers
Article 552 – Securities issued under a privatisation plan and their issuers
1. Securities of a reporting company that have been issued and/or offered on the basis of a privatisation plan shall not be considered to be publicly held securities, and an issuer of such securities (a privatised company) shall not be considered to be a reporting company, if, within 3 months from the removal of such securities from the stock exchange trading system, the issuer does not submit to the National Bank of Georgia a decision made by the supervisory board or the meeting of shareholders requesting the retention of the status of reporting company.
2. The rule established by paragraph 1 of this article shall not apply to a reporting company if:
a) its prospectus has been approved in accordance with this Law;
b) it, according to the data of the previous reporting period of the calendar year when its securities were removed from the stock exchange trading system, meets the criteria established by the Law of Georgia on Accounting, Reporting and Audit for enterprises of the first category or enterprises of the second category.
Law of Georgia No 6673 of 29 June 2020 – website, 7.7.2020
Chapter X – Transitional Provisions
Article 56 – (Deleted)
Law of Georgia No 1929 of 30 April 1999 – LGH I, No 14(21), 13.5.1999, Art. 59
Law of Georgia No 2255 of 20 July 1999 – LGH I, No 34(41), 21.7.1999, Art. 168
Law of Georgia No 2503 of 18 July 2003 – LGH I, No 22, 08.8.2003, Art. 156
Law of Georgia No 5910 of 14 March 2008 – LGH I, No 7, 26.3.2008, Art. 30
Chapter XI – Final Provisions
Article 57 – Final provisions
1. This Law shall enter into force shall on the 15th day after its promulgation.
2. Order No 412 of 9 August 1997 of the President of Georgia on certain Organisational Measures for Establishing the Registration System for the Shares of Joint stock Companies shall be deemed invalid upon the entry of this Law into force.
3. Order No 375 of 18 June 1998 of the President of Georgia on Temporary Regulations for Maintaining a Stock Register shall be deemed invalid from 15 July 2008.
4. Any licence issued on the basis of this Law before 15 April 2008 has the same legal force as licences issued after 15 April 2008.
5. All the rules of the Financial Monitoring Service of Georgia that were in force until 15 April 2008 shall retain their legal force until 15 February 2009. New regulations that are in compliance with the legislation of Georgia shall come into force on 15 February 2009.
Law of Georgia No 2503 of 18 July 2003 – LGH I, No 22, 08.8.2003, Art. 156
Law of Georgia No 5910 of 14 March 2008 – LGH I, No 7, 26.3.2008, Art. 30
President of Georgia Eduard Shevardnadze
Tbilisi
24 December 1998
No 1745-IIს
Document comments